نگاه تحلیلگر/ گفت‌وگوی «نامه‌نیوز» با رضا صارمی‌راد
پشت پرده تکرار کلید واژه استیضاح ترامپ
یک کارشناس حوزه آمریکا گفت: در آمریکا، شخص رئیس‌جمهور به دلیل اقداماتی که انجام داده است، مانند ارتکاب جرم یا تخلف، می‌تواند استیضاح شود اما صرفا به دلیل عملکرد سیاسی نمی‌توان رئیس‌جمهور را استیضاح کرد؛ برای مثال، نمی‌شود رئیس‌جمهور آمریکا را به دلیل حمله به ایران یا عراق استیضاح کرد.
گروه سیاست نامه‌نیوز: مایک جانسون، رئیس جمهوری‌خواه مجلس نمایندگان آمریکا، در سخنانی گفته است: «دموکرات‌ها قطعاً تلاش خواهند کرد ترامپ را استیضاح کنند و احتمالا از همان روز اول، یا روز اول یا دوم، این کار را انجام خواهند داد. یادتان باشد که آنها پیش از این هم در همین کنگره، مواد استیضاح را ارائه کرده‌اند»..دونالد ترامپ نیز چندی پیش گفته بود که اگر دموکرات‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره پیروز شوند، حتما او را استیضاح خواهند کرد. حالا پرسش این است که استیضاح ترامپ در صورت پیروزی دموکرات‌ها تا چه اندازه جدی است؟ آیا دموکرات‌ها از نظر سیاسی و حقوقی توانایی انجام این کار را دارند؟
رضا صارمی‌راد، استاد دانشگاه و کارشناس مسائل آمریکا، درباره این موضوع به «نامه‌نیوز» گفت: «مایک جانسون، رئیس مجلس نمایندگان آمریکا، در واقع بر اساس سخنان حکیم جفریز، رهبر اقلیت مجلس نمایندگان، سخن گفته است. جفریز گفته بود بود ما ترامپ را استیضاح می‌کنیم. در مؤسسات و نظرسنجی‌ها، احتمال پیروزی دموکرات‌ها بالای ۸۰ درصد اعلام شده و خود ترامپ هم پذیرفته است که با احتمال بسیار بالا، دموکرات‌ها پیروز می‌شوند. اما درباره استیضاح در آمریکا باید گفت که تاکنون هیچ استیضاحی در این کشور به برکناری رئیس‌جمهور منجر نشده است. درباره نیکسون نیز روند استیضاح به سرانجام نرسید زیرا او پیش از نهایی‌شدن این روند استعفا داد. برای برکناری رئیس‌جمهور، دوسوم مجلس سنا باید رأی بدهند که رئیس‌جمهور فاقد صلاحیت است».
او ادامه داد: «استیضاح در آمریکا با استیضاح در کشورهای دیگر تفاوت‌هایی دارد. در آمریکا، شخص رئیس‌جمهور به دلیل اقداماتی که انجام داده است، مانند ارتکاب جرم یا تخلف، می‌تواند استیضاح شود اما صرفا به دلیل عملکرد سیاسی نمی‌توان رئیس‌جمهور را استیضاح کرد؛ برای مثال، نمی‌شود رئیس‌جمهور آمریکا را به دلیل حمله به ایران استیضاح کرد که اگر چنین مبنایی وجود داشت، می‌توانستند جورج بوش را نیز به دلیل حمله به عراق استیضاح کنند اما چنین نشد».
این کارشناس مسائل بین‌الملل، همچنین درباره روند انتخابات کنگره آمریکا مطرح کرد: «رقابت اصلی در مجلس سنا است زیرا یک‌سوم سناتورهای آمریکایی در این انتخابات در معرض رأی قرار می‌گیرند. حدود هشت سناتور رقابت‌های جدی و نزدیک دارند و درباره بقیه، بر اساس نزدیکی آنها به جناح دموکرات یا جمهوری‌خواه، تا حدود زیادی مشخص است که موضعشان چه خواهد بود. این هشت سناتور در ایالت‌هایی هستند که رقابت در آنها بسیار نزدیک است. در بهترین حالت، اگر همه افرادی که منتسب به دموکرات‌ها هستند پیروز شوند، ۵۳ کرسی از ۱۰۰ کرسی سنا به دموکرات‌ها می‌رسد. بنابراین، اگر بخواهند استیضاح را به نتیجه برسانند، دست‌کم ۶۰ سناتور باید به آن رأی بدهند تا استیضاح موفق شود».
او در پاسخ به این پرسش که با این اوصاف چرا جمهوری‌خواهان مدام به حامیان خود هشدار می‌دهند که ترامپ در معرض استیضاح قرار خواهد گرفت، توضیح داد: «اینکه گفته می‌شود دموکرات‌ها ترامپ را استیضاح خواهند کرد، تا حدی با هدف همراه کردن حداکثری حامیان جمهوری‌خواهان و اثرگذاری بر افکار عمومی مطرح است. ترامپ نیز چندان نگران استیضاح نیست. نگرانی اصلی او بیشتر از این است که پس از پایان ریاست‌جمهوری، پرونده‌های شخصی او، مانند پرونده‌های مربوط به فرار مالیاتی، دوباره مطرح شوند».
صارمی‌راد در پایان گفت: «دموکرات‌ها می‌توانند برای ترامپ مشکل ایجاد کنند. بودجه‌های دولت در وهله اول باید در مجلس نمایندگان تصویب شوند و نمایندگان می‌توانند تصویب بودجه را به شرایطی منوط کنند یا آن را به تأخیر بیندازند. خودداری کامل از تصویب بودجه اقدام عجیبی خواهد بود، اما می‌توانند روند تصویب آن را طولانی کنند و به این ترتیب دولت را تحت فشار قرار دهند؛ برای مثال، اگر بخواهند بودجه‌های مربوط به جنگ را تصویب نکنند، ترامپ می‌تواند فضا را به سمتی ببرد که بگوید سربازان آمریکایی در حال جنگ هستند، اما امکانات و غذای کافی در اختیار ندارند. با این حال، دموکرات‌ها می‌توانند تصویب بودجه را به تأخیر بیندازند و به نوعی دولت را تحت فشار قرار دهند.
آنها همچنین می‌توانند اعلام کنند که ترامپ باید مجوز انتشار سایر اسناد مربوط به پرونده اپستین را صادر کند. از این دست اقدامات می‌توانند انجام دهند. همچنین می‌توانند اطرافیان ترامپ، از جمله وزیر جنگ، را استیضاح کنند تا ترامپ بیشتر درگیر مسائل داخلی شود. دموکرات‌ها حتی می‌توانند برای توقف جنگ رأی‌گیری کنند که البته این موضوع بسیار پیچیده است. در مجموع، اختیارات رئیس‌جمهور آمریکا بسیار گسترده است. این اختیارات پس از حملات یازدهم سپتامبر افزایش یافت و بخشی از آنها نیز در دوران ریاست‌جمهوری بایدن مورد بازنگری قرار گرفت. برخی می‌گویند اگر ترامپ در انتخابات شکست بخورد، حمله گسترده‌ای انجام خواهد داد؛ اما این تحلیل چندان دقیق نیست. ترامپ هر زمانی که بتواند حمله می‌کند؛ حتی اگر همین امروز امکان آن را داشته باشد. با این حال، عوامل جانبی مانند بالا بودن قیمت نفت، نگرانی آمریکا از نوع و گستره پاسخ ایران و مواردی از این دست می‌توانند در تصمیم ترامپ تعیین‌کننده باشند. ترامپ مجموعه‌ای از گزینه‌ها را در نظر دارد؛ از ایجاد ناامنی و شلوغی در داخل گرفته تا افزایش فشار اقتصادی و تحریم‌ها، ادامه محاصره دریایی و حمله نظامی. او نمی‌خواهد خود را به یک عامل یا یک گزینه محدود کند و احتمالاً ترکیبی از این ابزارها را در محاسبات خود در نظر خواهد گرفت».
دیدگاه تان را بنویسید