سیدضیاء هاشمی: دانشجو باید وکیل خودش باشد

به گزارش نامه نیوز سیدضیاء هاشمی معاون فرهنگی وزیر علوم صبح امروز سه‌شنبه 18 شهریور ماه در نخستین همایش فعالان فرهنگی دانشگاه صنعتی اصفهان با بیان این که خود را عقل کل نمی‌پنداریم و از نظرات اساتید و دانشجویان برای رسیدن به اهداف خود بهره می‌بریم اظهار کرد: اعتماد به دانشگاه مقوله‌ای مهم است و کسانی که در علوم اجتماعی مطالعه دارند می‌دانند که سرمایه اجتماعی موجب شکوفایی استعدادها و ارتقای جامعه می‌شود. دانشگاه یک سرمایه اجتماعی است که باید به آن اعتماد داشت. وی افزود: دانشگاه متعلق به تولید و ترویج علم است. این که یک نفر دانشجو می‌شود افتخار اوست. باید به دانشجو اعتماد کرد و اعتمادی که به تدریج به دانشگاه شده است را باید حفظ کرد زیرا جلب اعتماد به سختی انجام می‌شود و سلب اعتماد به سادگی صورت می‌گیرد. معاون فرهنگی وزیر علوم ادامه داد: جامعه بدون دانشگاه ناقص است و ضعف و تعطیلی دانشگاه در جامعه خلأ ایجاد می‌کند. زیرا کسی که در دانشگاه درس می‌خواند در آینده خلأهای جامعه را پرمی‌کند. اکنون دانشجویان گذشته صاحب‌نظران امروز هستند. هاشمی با بیان این که حوزه فرهنگی دانشگاه یک فرصت است نه تهدید اضافه کرد: برخی می‌خواهند حوزه فرهنگی در دانشگاه را کنترل کنند. برای این کار نیز از خود دانشگاه کمک می‌گیرند، اما این نگرانی‌ها از آسیب‌ها در برابر فرصت‌هایی که فعالیت‌های فرهنگی در دانشگاه ایجاد می‌کند ناچیز است. وی با تاکید بر این که دانشگاه یک فرصت در فرهنگ است تصریح کرد: فرصت بودن دانشگاه یک هدف است. دانشگاه مکانی برای تبادل نظر، تضارب آراء، تقویت و پیشرفت فرهنگ و ارزش‌های جامعه است و طبیعتا در معرض آسیب نیز قرار دارد. معاون فرهنگی وزیر علوم با اشاره به جایگاه دانشگاه صنعتی اصفهان گفت: به تناسب رشد دانشگاه، انتظار از آن دانشگاه افزایش پیدا می‌کند. دانشگاه کانون علم و فکر است و باید پیوند خود را با جامعه حفظ کند تا ارزش‌ها و الگوهای نوین را ارائه، تبیین و تفسیر کند. هاشمی افزود: دانشگاه نخستین جایی است که با مسائل جدید برخورد می‌کند. بنابراین باید پیش‌قراول برخورد با پدیده‌های جدید و نوین باشد. همچنین دانشگاه باید جایگاهی برای حفظ و پیوند زدن دستاوردهای اصیل جامعه با پدیده‌های نوین باشد. وی با رد دیدگاه‌های افراطی و تفریطی در برخورد با پدیده‌های جدید اضافه کرد: برخی معتقدند که از ریشه‌ها و اصول خود فاصله بگیریم و تنها پدیده‌های جدید را بپذیریم که این دیدگاه تفریطی است. همچنین برخی دیگر با یک دید بسته به مفاهیم و پدیده‌های جدید نگاه می‌کنند و تنها یک برخورد شعاری با داشته‌های خودی دارند و به هیچ وجه پدیده‌های نوین را درنظر نمی‌گیرند که این دیدگاه را افراطی می‌دانم. معاون فرهنگی وزیر علوم ادامه داد: دانشگاه باید به بازپس‌گیری و تجدید پدیده‌های اصیل بپردازد و با حفظ ریشه‌های اصیل جامعه و برخورد صحیح با پدیده‌های نوین جامعه را اعتلا بخشد. بی‌هویت بودن و تبعیت محض از دیگران به همان اندازه غلط است که دستاوردهای جدید را نادیده بگیریم. هاشمی با تاکید بر حفظ هویت و ارزش‌های جامعه اظهار کرد: دید درست به ارزش‌ها و هویت خودی جلوی خرافه‌گرایی را می‌گیرد و دانشگاه می‌تواند فضایی سالم در برخورد با فرهنگ ایجاد کند تا در معرض افراط و تفریط قرار نگیریم. وی با اشاره به موانع پیش رو برای اعتلای جامعه گفت: همواره در توسعه جوامع با دو عنصر موانع داخلی و خارجی مواجه هستیم. بنابراین فعالیت دانشگاهیان باید به گونه‌ای باشد که پیشرفت جامعه را همراه با حفظ داشته‌های اصیل درنظر بگیرند. معاون فرهنگی وزیر علوم افزود: فعالان فرهنگی دانشگاه باید در راستای رفع نیازهای جامعه بکوشند و مشکلات بخش فرهنگی را گوشزد کنند. همچنین افرادی که در حوزه فرهنگ پیشگام هستند در حوزه علم نیز باید پیشرفت داشته باشند زیرا اگر چنین نباشد در الگوسازی، تعهد، مسئولیت‌پذیری و ترویج هنجارها شکست می‌خورند. هاشمی با تاکید بر این که فعالان فرهنگی پیشگام ارزش‌های جامع جامعه هستند گفت: پرهیز از شعارگرایی و افراط و تفریط باید سرلوحه کار فعالان فرهنگی باشد. البته می‌توان شعار هم داد ولی شعاری که بنیان داشته و اصیل باشد. احساسات بدون عقلانیت و شعار بدون دانش را قبول نداریم. وی ادامه داد: باید آگاهانه و ارزش‌مدارانه از فرهنگ دفاع کنیم. حوزه‌های فرهنگی هزینه‌های بسیاری دارند ولی فایده‌های آن نیز بسیار زیاد است زیرا کسی که فعال فرهنگی است هم خود را اعتلا می‌بخشد و هم موجب پیشرفت جامعه می‌شود. معاون فرهنگی وزیر علوم با بیان این که باید اختلاف نظر را به رسمیت شناخت اظهار کرد: باید با شرح صدر به نظرات طرف مقابل نگاه کنیم و آن‌ها را در چارچوب قوانین بپذیریم. هاشمی با تاکید بر این که دانشگاه نباید محلی برای نزاع سیاسی باشد تصریح کرد: این که سیاسیون در جایی نشسته باشند و دانشگاه را میدان جنگ خود کنند و دانشجویان نیز سیاه لشکر آن‌ها شوند درست نیست. با صرف نظر از جهت‌گیری سیاسی با این پدیده مخالفیم. وی افزود: تلاش در دانشگاه باید همراه با شفافیت، نیت درونی و عقلانیت باشد. نباید کاری کنیم که شفافیت تبدیل به پنهان‌کاری شود. دانشجو باید خودش باشد و آن چه در ذهنش می‌گذرد را بیان کند. معاون فرهنگی وزیر علوم با اشاره به سخنان مقام معظم رهبری درباره کرسی‌های آزاداندیشی گفت: دانشگاه به مراتب ورای یک آموزشگاه است. همچنین پژوهشگاه صرف نیز نیست. شفافیت، تنوع ایده‌ها و افکار در دانشگاه از جمله لوازم یک دانشگاه است. هاشمی با تاکید بر اجرای قانون در دانشگاه‌ها اضافه کرد: هر تشکل از بدو تاسیس خود ضوابط فعالیت را پذیرفته است. بنابراین باید در چارچوب قانون فعالیت کند. نهادهای نظارتی در دانشگاه جنبه حمایت از دانشجویان را دارد تا راه بسته نشود و افراط و تفریط این راه را از بین نبرد. وی ادامه داد: ممکن است یک آیین‌نامه ایراد داشته باشد به عنوان نمونه آیین‌نامه قبلی کرسی‌های آزاداندیشی تسهیل‌کننده نبود بلکه برای برگزاری این جلسات مانع ایجاد می‌کرد، به همین دلیل آن را اصلاح کردیم. معاون فرهنگی وزیر علوم افزود: قوانین بشری تغییر پیدا می‌کند و آن قانونی که هیچ گاه تغییر پیدا نمی‌کند قانون الهی است. بنابراین باید در چارچوب قانون عمل کرد و قانون بستری برای جامعه پذیری دانشجویان شود. هاشمی با تاکید بر فضای امن و ایمن در دانشگاه گفت: دانشجویی که به سمت کلاس می‌رود پایبند به حقوق و مقررات است. ما در دفاع از حقوق دانشجویان فعالیم ولی از حقوق دانشگاه نیز دفاع می‌کنیم. هر دانشجو باید خودش یک وکیل باشد و تمرین کند که چگونه از حقوق خود دفاع کند. از مدیریت دانشگاه نیز توقع داریم تا از حقوق دانشجویان دفاع کند. وی افزود: روی دیگر حقوق دانشجویان تکالیفی است که باید انجام دهند. بنابراین ضمن رعایت تکالیف باید از حقوق خود نیز دفاع کنند. دانشجویان حق دارند که استادی مناسب برای تدریس داشته باشند. اما تکلیف نیز دارند که به قانون پایبند باشند. معاون فرهنگی وزیر علوم با تاکید بر حمایت از هنر تصریح کرد: متاسفانه برخی هنرها در جامعه رایج نشده است. به عنوان نمونه تنها دو درصد از جامعه ایران به تئاتر می‌روند. البته بخشی از دلایل این که چرا تئاتر رواج پیدا نکرده این است که فرهنگ اهالی تئاتر با جامعه کمی متفاوت است. بنابراین باید کاری کرد تا این پیوند برقرار شود. هاشمی گفت:‌ می‌توانیم کانون موسیقی داشته باشیم اما موسیقی باید در چارچوب شرع باشد. آنهایی که می‌گویند در دین اسلام هیچ موسیقی مورد قبول نیست و سخت‌گیرانه و انقباضی عمل می‌کنند را قبول نداریم. به گونه‌ای عمل می‌کنیم که نه حرامی حلال و نه حلالی حرام شود. وی با بیان این که نگاه وزارت علوم اعتماد به دانشجویان و دانشگاه است تصریح کرد: مروج آزاداندیشی در دانشگاه‌ها هستیم و اگر تنوع و اختلاف نظر در میان عقاید دانشجویان نباشد دیگر نیازی به گفت‌وگو و آزادی نیست. مهم این است که روند آزاداندیشی در چارچوب قانون و با سعه صدر انجام گیرد. آزاداندیشی در بخش سیاسی هم هست و دیدگاه‌ها و نه رفتارهای متعارض می‌تواند در یک بستر انجام شوند و فضای فرهنگی جامعه را رشد دهند. معاون فرهنگی وزیر علوم اضافه کرد: احزاب،‌سازمان‌های بیرون از دانشگاه و حتی معاون فرهنگی دانشگاه نباید برای دانشجو تعیین تکلیف کنند. افراد می‌توانند نظرات و دیدگاه های خود را ارائه و نقد کنند. نقد فرصت مغتنمی است اینکه می‌گوییم تابع احزاب نیستیم بدین معناست که دانشجو نباید شاخه‌ای از یک حزب باشد. البته در بیرون از دانشگاه می‌تواند کار حزبی کند. ولی در دانشگاه دانشجو است. هاشمی با تاکید بر حمایت از فعالیت‌های دانشجویی ادامه داد: بیشترین حمایت ما از دانشجویان حمایت معنوی است البته این برای ما هزینه زیادی دارد. ممکن است از پست خود برکنار و یا استیضاح شویم. بنابراین ریسک بالایی دارد. اعتقاد داریم بستن یک انجمن و تشکل چیزی جز محرومیت از یک سرمایه اجتماعی نیست. پس وظیفه خود می‌دانیم که دانشگاه را ارتقا دهیم. وی افزود: تا آنجا که می‌توانیم از انجمن‌های علمی حمایت مالی می‌کنیم اما به اندازه کافی اعتبار نداریم. سال گذشته بودجه‌ای از معاونت علم و فناوری ریاست جمهوری دریافت کردیم و آن را بین انجمن‌های علمی تقسیم کردیم اما هنوز بودجه امسال داده نشده و نگرانیم. معاون فرهنگی وزیر علوم با اشاره به مدرک گرایی در جامعه اظهار کرد:‌ مدرک گرایی یک بحث ضدارزشی است. در یک تحقیق نیز مشخص شد که 40 درصد دانشجویان مشکل آموزش عالی را مدرک گرایی دانسته‌اند. حتی نظام بازار کار نیز به سمت مدرک گرایی رفته است. پس باید در این زمینه همت و آن را رفع کرد. هاشمی با تاکید بر دفاع دانشجو از خود افزود: اگر یک دانشجو نتواند در سطح دانشکده از خود دفاع کند چگونه می‌تواند در سطح ملی از حقوق خود دفاع کند. باید با تخلف و تظاهر برخورد کرد زیرا بی‌عدالتی انگیزه‌ها را از بین می‌برد. وی اضافه کرد: اشتغال زنان هیچ مشکل و مانعی در زندگی آن‌ها نخواهد بود البته باید آسیب‌شناسی کرد اما اعتقاد نداریم که اشتغال زنان مشکل ساز است. معتقد به حفظ حریم و اخلاق هستیم ولی نباید این اعتقاد موجب شود که دانشجویان نتوانند از امکانات علمی و آموزشی استفاده کنند. معاون فرهنگی وزیر علوم خاطرنشان کرد: این که برخی فکر می‌کنند اگر دختر و پسر در یک سالن و کلاس بنشینند چه اتفاقی می‌افتد حاصل یک دید بسته و بدبینانه است. اگر در مورد دانشجویان چنین دیدی داشته باشیم به آن‌ها ظلم کرده ایم . من جوانانی را می ‌بینم که به دنبال علم و هنرند و به دانشگاه می‌روند اما با اینکه با یک نگاه سطحی آن ها را ارزیابی و صرفا به ظاهر آن‌ها توجه کنیم را قبول ندارم.

منبع: ایسنا