نابرابری زنان و مردان در خدمات آنلاین
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
فاطمه دانشور*: اتحادیه بینالمللی مخابرات روز 25 آوریل برابر با 5اردیبهشت را از این پس به عنوان روز جهانی «زنان و ارتباطات و فناوری اطلاعات» نامگذاری کرده است. بنا بر آنچه رییس بخش توسعه اتحادیه این اتحادیه گفته، هدف از این نامگذاری «ایجاد محیطی است که در آن به زنان جوان و بانوان، انگیزه و قدرت رشد و آگاهی در زمینههای ارتباطات و فناری اطلاعات را بدهد.» چنین انتخاب و تسمیهای بدون شک بر پیش فرضهایی انجام گرفته واکاوی آنها میتواند تا حدود زیادی به روشن شدن وضع زنان در دسترسی به فناوری اطلاعات و ارتباطات در جهان و همچنین راهکارهای تسهیل و تسریع این دسترسی کمک کند. براساس گزارشهای موجود پیشبینی میشود تا پایان سال 2013 میلادی بالغ بر 7/2میلیارد نفر از جمعیت جهان کاربر اینترنت خواهند بود و پیشبینی میشود 31درصد جمعیت کشورهای در حال توسعه به خدمات آنلاین دسترسی داشته باشند؛ در حالی که این رقم در کشورهای توسعهیافته به حدود 77درصد میرسد. آمارها نشان میدهد قاره اروپا با برخورداری از 75درصد ضریب نفوذ اینترنت، در مقایسه با 32درصد آسیا و اقیانوسیه و 16درصد آفریقا، بهرهمندترین منطقه جهان از نظر
برخورداری از ارتباط اینترنتی باقی بماند. بر همین اساس اتحادیه جهانی مخابرات پیشبینی میکند تا پایان سالجاری میلادی حدود 41درصد از خانوار جهان به اینترنت متصل شوند. مقایسه آمارهای چند سال اخیر نشان میدهد که در طول چهار سال گذشته، نرخ رشد دسترسی خانوار به اینترنت در آفریقا با نرخ سالانه 27درصد از همه سریعتر بوده است، اما با وجود این، روند هنوز 90درصد از 1,1میلیارد خانوار سراسر جهان که از ارتباط اینترنتی محرومند، در کشورهای در حال توسعه ساکن هستند. بنا بر آمارهای اتحادیه جهانی مخابرات درباره میزان برخورداری زنان و مردان از اینترنت؛ در سطح جهان مردان 41 و زنان 37درصد به اینترنت دسترسی دارند. اما متأسفانه این نابرابری در کشورهای در حال توسعه نمایانتر است؛ در کشورهای در حال توسعه زنان حدود 16درصد کمتر از مردان به اینترنت دسترسی دارند، در صورتی که در کشورهای توسعهیافته، این اختلاف فقط 2درصد است! اگر ایران را جزو کشورهای در حال توسعه فرض کنیم؛ آمارهای موجود در مورد دسترسی به اینترنت خدمات آنلاین در ایران به خوبی گویای جایگاه کشورمان از این نظر است؛ برخی کارشناسان حوزه فناوری اطلاعات با استناد به آمار
42درصدی دسترسی ایرانیان به اینترنت معتقدند از نظر تعداد کاربران اینترنت در میان کشورهای خاور میانه جایگاهی بسیار بالاتر از حد متوسط داریم. این ارزیابی با وجود خوشبینانه بودن نمیتواند از کنار این واقعیت نیز بگذرد که سطح دسترسی زنان ایرانی به خدمات آنلاین و فناوری ارتباطات و اطلاعات نسبت به مردان کشورمان، قابل دفاع نیست. محدودیت همچنان موجود بر سر راه تحصیل دختران در سطوح مختلف از جمله عللی است که امکان دسترسی زنان به فناوری اطلاعات را در کشور ما دچار محدودیت میکند؛ کم نیستند تعداد دخترانی که به علت باورهای نادرست فرهنگی در جوامع و خانوادههای سنتی از تحصیل و فراگیری سواد خواندن و نوشتن محروم میشوند. طبیعی است که در چنین شرایطی نمیتوان از این دختران انتظار داشت در آینده، حضور و فعالیتی در حوزه فناوری اطلاعات یا استفاده از خدمات آنلاین داشته باشند. از سوی دیگر نبود امکانات مناسب در بسیاری از نقاط کشور ایجاب میکند، متقاضیان استفاده از خدمات آنلاین و فناوری اطلاعات ناگزیر به مکانهای عمومی مانند کافینتها و... مراجعه کنند اما موضوع کافی است تا به علت باورهای رایج در مورد فضای حاکم بر این مکانها، تعداد
زیادی از خانوادهها از حضور دختران خود در اینگونه مکانها جلوگیری کنند. این همه در حالی است که نیازها و اقتضائات مختلفی، دسترسی زنان را به اینترنت به یک ضرورت تبدیل میکند؛ فناوریهای اطلاعاتی و ارتباطی در حال حاضر قادر هستند که نوع جدیدی از ارتباطات را به وجود آورند که در آن زنان بتوانند فرصتهای مناسبی را برای فعالیتهای مطالعاتی و پژوهشی، اقتصادی و اجتماعی و حتی فردی به دست آورند. از سوی دیگر فناوری اطلاعات این امکان را نیز در اختیار زنان قرار میدهد که بتوانند در مسئولیتهایی که دارند به گونهای بهتر عمل کنند به عنوان نمونه نکات جدیدی را در رابطه با مسئولیتی که در قبال نگهداری از کودکانشان دارند، بیاموزند. علاوه بر این برای زنانی که درگیر کارهای خانه و نگهداری از فرزندان هستند این امکان اکنون به وجود آمده است که از مزایای دورکاری استفاده کنند و از امکاناتی که فناوریهای مدرن در این رابطه در اختیارشان قرار میدهد، بهره ببرند. فناوریهای نوین میتوانند برای زنانی که پا به عرصه فعالیتهای تجاری و اقتصادی گذاشتهاند، امکان افزایش بهرهوری، پیشرفت کاری و رشد شخصیت اجتماعی را به همراه داشته باشند.
* کارآفرین
دیدگاه تان را بنویسید