کد خبر: 59941
تاریخ انتشار :

دلایل حذف آموزش سازهای جهانی از برخی دانشگاه‏‌ها/ دانشجویان و استادان از پیامدهای این حذف نامحسوس می‏گویند

دلایل حذف آموزش سازهای جهانی از برخی دانشگاه‏‌ها/ دانشجویان و استادان از پیامدهای این حذف نامحسوس می‏گویند
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :

پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :

به گزارش نامه، از آنجا که انسان و هنر پیوندی دیرین و گسست‏ناپذیر دارند و شاخه‏های متنوع هنری حضور موثر و نیرومند خود را در همه عرصه‏های حیات به‌ثبوت رسانده‏اند، لزوم آموزش آکادمیک و پژوهش و تامل در آثار هنری از جنبه‏ های مختلف در مراکز دانشگاهی آشکار شده است. پایش و بررسی این مباحث موجب پویایی و تحول در امر آموزش هنر می‏شود و بستری مناسب را برای ارتباط گسترده با دنیای واقع و روزمره انسان فراهم می‏آورد که خود منجر به ارائه خدمات علمی، هنری و مشاوره مبتنی بر شناختی دوجانبه و پرثمر به سازمان‏ها، نهادها و لایه‏ های گوناگون اجتماع می‏شود. پس بدیهی است، مراکز آموزشی باید نیاز به آموزش آکادمیک را هر روز بیشتر احساس کنند اما مدتی است که موسیقی کلاسیک غرب و سازهای جهانی از دانشگاه‏های ما رخت بربسته‏؛ این اتفاقی است که دهه‏ ها پیش از این هم رخ داده بود. در این گزارش، علاوه بر نگاهی به تاریخ حضور موسیقی غرب و تبارشناسی آموزش آکادمیک این موسیقی در ایران، گمانه‏زنی‏های مختلف را درباره چرایی رخ‏دادن این اتفاق بررسی کرده‏ایم. رهبری ارکستر بدون نوازنده چندی است موضوع حذف رشته نوازندگی سازهای جهانی از مراکز آکادمیک در محافل دانشگاهی بر سر زبان‏ها افتاده و استادان و دانشجویان بسیاری را نگران کرده است. داستان از اینجا شروع شد که بر مبنای دستوری رسیده به دانشگاه جامع علمی - کاربردی و طبق اعلام چند نفر از استادان، این دانشگاه از سال 92 در رشته نوازندگی ساز جهانی هیچ پذیرشی نباید داشته باشد و به جای آن، رشته‏های رهبری ارکستر و آهنگ‏سازی ایرانی باید راه‏اندازی شود. پرسشی که ایجاد شده بود، این بود که آیا «دستور» ممنوعیت آموزش سازهای جهانی در دانشگاه، چرا در قالب «یک مصوبه» یا یک «بخشنامه اداری» یا «بخشی از یک آیین‏نامه» ابلاغ نشده است؟ در این صورت این دستور چه وجاهت قانونی‌ای می‏تواند داشته باشد؟ البته پاسخ به این پرسش‏ها همچنان در‌ هاله‏ ای از ابهام است و این در حالی است که انتشار این خبر به‌رغم این ابهامات، واکنش‏های شدیدی را از سوی جامعه موسیقی دانشگاهی در پی داشته است. اولین واکنش به رئیس گروه سازهای جهانی و رهبر ارکستر مرکز آموزش علمی کاربردی مربوط می‏شد. او درباره زیان‏های اتخاذ این تصمیم به «ایسنا» گفته: «بزرگ‏ترین ضربه ‏ای که این اقدام به موسیقی کشور خواهد زد، این است که طی 10 سال آینده ارکستری در ایران وجود نخواهد داشت. لوریس هوویان همچنین تاسیس دو رشته تازه به جای آموزش سازهای جهانی را محل پرسش قرار می‏دهد: «آهنگ‏سازی که در این رشته فارغ ‏التحصیل می‏شود برای کدام نوانده قطعه بنویسد؟ یا کسی که در رشته رهبری ارکستر فارغ‏ التحصیل می‌شود، کدام نوازنده را رهبری کند؟» سرود ملی مگر غربی نیست؟ همه اعتراض‏ها البته از سوی آهنگسازان و فعالان موسیقی غرب مطرح نمی‏شود و جالب است که مدرسان موسیقی ایرانی هم صدایشان درآمده؛ یک آهنگساز و از مدرسان سازهای ایرانی در دانشگاه‏ها دراین‌باره به «حاشیه» می‏گوید: «نوعی از موسیقی در ایران داریم که فقط با ارکستر سمفونیک قابلیت اجرا دارد و نماد آن در سرود ملی ایران است که هویت کشور و پرچم ماست. همین‌طور موزیک تشریفاتی و دسته موزیک نظامی (موزیک ارتش و نیروهای مسلح) که این نوع از موسیقی برای اجرای سرود ملی ایران در مراسم‏ها کاربرد دارد و از سازهای غربی تشکیل شده است.» محمد امینی با تاکید بر اینکه «مهم‏ترین مراکز معتبر موسیقی جهان، مراکز دانشگاهی و آکادمیک هستند نه مراکز آموزشگاهی آزاد» می‏گوید: «با نبود پذیرش دانشجو در دانشگاها و به‌دنبال آن حذف رشته سازهای جهانی عملا این اعتبار را از دست خواهیم داد. مشکل در اینجاست که این موضوع به سلیقه فرد یا افرادی بازمی‏گردد تا به تفکری از یک جمعیت متخصص. ما مشابه این موضوع را حدود 80 سال پیش در زمان رضا‏شاه دیده‏ایم؛ هنگامی که غلامحسین مین‏باشیان پیشنهاد داد موسیقی ایرانی را از برنامه آموزش حذف کنند اما کلنل وزیری با تاسیس مدرسه موسیقی از آن جلوگیری کرد و بعد از آن استاد خالقی با تاسیس مدرسه ملی راهگشا شد. امروز با حذف آموزش سازهای غربی از برنامه آموزشی دانشگاه دقیقا برگشته‏ایم به 80 سال پیش. چه در آن زمان، چه امروز فکر منطقی و درستی پشت این تصمیم‏ها نبوده است.» کمپانی‏های خودروسازی هم تعطیل شوند! امینی معتقد است اگر بناست که به ارکستر ملی به‌عنوان پدیده‏ای شوم و موضوعی غربی نگاه شود باید کمپانی‏های خودروسازی در ایران خم تعطیل شوند! یکی از مدرسان آموزش سازهای ایرانی هم در این‏باره به «حاشیه» می‏گوید: «تقسیم موسیقی به غربی و غیرغربی و دسته‏ بندی موسیقی به قابل آموزش و غیر‌قابل آموزش کار صحیحی نیست. این حذف با روح موسیقی در تضاد است و صدمات جبران‌ناپذیری را به بدنه موسیقی کشور وارد خواهد کرد. البته پیش از این هم شاهد حرکت‏هایی مشابه بوده‏ایم؛ به‌عنوان نمونه می‏توان به ارکستر سمفونیک تهران اشاره کرد که همواره باعث افتخار ایران بوده و در دوره‏هایی با وجود هنرمندان بسیار برجسته، جزو برترین اکسترهای موجود در خاورمیانه محسوب می‏شده است اما اکنون با وجود هنرمندان شایسته، تعطیل شده است. صارمی معتقد است، حذف آموزش سازهای جهانی باعث خواهد شد تا شاهد ارکسترهایی مانند این نباشیم: «با تسلط این روند، اسم ارکستر سمفونیک تهران را تنها باید در تاریخ موسیقی ایران همانند ساز افسانه‏ای «چنگ رودکی» جست‌وجو کرد.» این در حالی است که معاون هنری وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی درخصوص ممنوعیت تدریس سازهای جهانی گفته: «نبود ارائه درس در یک ترم به معنای حذف آن رشته درسی نیست. حمید شاه‏آبادی افزوده: «سازوکار دانشگاه جامع علمی - کاربردی به‌عنوان یکی از دانشگاه‏های زیرمجموعه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، شفاف و روشن است. نسبت وزارت ارشاد با این دانشگاه و موضوعات مربوط به مراکز علمی حوزه فرهنگ و هنر نیز کاملا روشن و شفاف است بنابراین اگر رشته‏ای حذف یا اضافه شود، این دو موضوع کاملا از هم جداست. دانشگاه علمی - کاربردی مثل وزارت علوم یک شورای گسترش دارد که عناوین درسی را تصویب می‏کند. رشته سازهای جهانی مثل سازهای ایرانی و بخش‏های دیگر در شورای گسترش به تصویب می‏رسد و جزو دروس ارائه‏شده این حوزه است بنابراین هیچ بحثی دال بر حذف این رشته به‌عنوان یکی از رشته‏های مصوب دانشگاه علمی -کاربردی مطرح نیست.» شاه‏آبادی می‏گوید که دیدگاه‏هایی مطرح شده اما مرجع تصمیم‏گیری در این حوزه شورای گسترش دانشگاه علمی - کاربردی است و معتقد است: «هیچ‏وقت بحثی درباره حذف یا رد رشته صورت نگرفته بنابراین نبود ارائه درس یا دوره مباحثی غیر ‌از حذف رشته است.» حذف رقیب و احساس پیروزی این اظهارنظرها در حالی است که آشکارا این دانشگاه از پذیرش دانشجو در رشته آموزش سازهای جهانی سر باز می‏زند و مدتی است که در دفترچه‏های انتخاب رشته از وجود رشته آموزش سازهای جهانی خبری نیست. گمانه‏ زنی‏های مختلفی را می‏توان در رابطه با انگیزه ‏ها و دلایل این حذف مطرح کرد. بازگشت به ریشه ها، ترویج و گسترش موسیقی کلاسیک ایرانی با حذف آن دیگری و ... اما نکته ‏ای که بدیهی است، این است که این اقدام راه‌‌حلی منطقی برای ترغیب دانشجویان به یادگیری موسیقی ایرانی نیست و صرفا پاک کردن صورت مساله است.

دیدگاه تان را بنویسید

 

نیازمندی ها

پیشنهاد ما

نیازمندی ها