تهدیدهای بودجه سال 95/گوشزدهای بودجه ای به دولت

به گزارش نامه نیوز، در حالی دولت مقدمات تهیه و تنظیم بودجه را آماده می‌کند که کارشناسان اقتصادی معتقدند توجه به ارائه بودجه در زمان مقرر کافی نیست و دولت باید الزاماتی را در تدوین لایحه بودجه رعایت کند. داود سوری، اقتصاددان در گفت‌وگو با اقتصادنیوز در مورد الزامات تدوین لایحه بودجه گفت: آنچه همه ساله در بودجه دردسرساز می‌شود، نوع تدوین بودجه نیست. بلکه مشکل از اجرای بودجه است. چون دولت مواردی را در لایحه بودجه لحاظ می‌کند اما در هنگام اجرای بودجه به دلیل نبود انضباط مالی و پولی بودجه یا با کسری مواجه می‌شود یا بودجه‌های مصوب تخصیص داده نمی‌شود. بر این اساس دولت باید سعی کند رویه اجرایی را اصلاح کند. اما به گفته سوری الزاماتی در تدوین لایحه بودجه هم باید مد نظر قرار بگیرد. به گفته او، یکی از مهمترین مواردی که در قانون بودجه امسال باید به آن توجه کرد یکسره کردن تکلیف قانون هدفمندی یارانه‌ها و پرداخت یارانه‌های نقدی است. در بخش اشتغال هم دولت باید برنامه‌هایی برای حل معضل بیکاری در لایحه بودجه پیشنهاد بدهد و شاید یکی از اقدامات افزایش بودجه‌های عمرانی و توجه به زیرساخت‌هایی است که با بیکاری مقابله می‌کند. اما وی بیان کرد: با وجود برنامه‌ریزی‌های بسیار همه چیز به نوع اجرای قانون بودجه باز می‌گردد و اینکه دولت چگونه بتواند برنامه‌های پیش‌بینی شده را اجرایی کند. وحید شقاقی، اقتصاددان هم در گفت‌وگو با اقتصادنیوز به چهار موضوع کلی اشاره کرد که دولت می‌تواند به این موارد به عنوان الزامات تدوین لایحه بودجه 95 توجه کند. به گفته شقاقی نظام بودجه‌ای در ایران یک نظام ایستاست که یک برنامه برای هزینه‌ها و یک برنامه برای درآمدها می‌دهد. این در حالی است که نظام برنامه‌ریزی باید یک نظام پویا و سناریویی باشد. چون در اکثر کشورهای دنیا اکنون نام بودجه‌نویسی سناریویی است. دومین نکته مورد توجه این استاد اقتصاد این است که بودجه سالانه باید با سیاست‌های کلی فرابخشی و کلیدی همراستا باشد. سیاست های کلی اقتصاد مقاومتی، سیاست کلی جمعیت، آمایش، اشتغال، نظام اداری و مواردی مانند این سیاست‌های کلی و کلیدی کشور است اما در لوایح بودجه کمتر ردی از پیگیری این سیاست‌ها دیده می‌شود. هم‌راستا بودن بودجه با برنامه ششم توسعه هم مورد دیگری است که شقاقی به آن اشاره می‌کند. بودجه 95 اولین بودجه‌ای است که در زمان آغاز برنامه ششم توسعه کلید می‌خورد و به همین منظور این بودجه باید با سیاست‌های برنامه ششم توسعه هم هماهنگی داشته باشد. اما نکته مهمتری که شقاقی به آن اشاره می‌کند این است که در بودجه باید بحث ابرتهدیدها و ابرفرصت‌ها دیده شود. وی در این مورد گفت: ما اکنون با تهدیدها و چالش‌های بسیاری مواجهیم. مانند مشکل صف 10 میلیون نفری برای یافتن شغل، بحران آب، بحران غذا، تغیرات زیست محیطی، ورشکستگی صندوق‌های بازنشستگی و برخی مشکلات دیگر که برای اقتصاد ابر تهدید محسوب می‌شوند. این ابرتهدیدها مواردی است که باید در قانون بودجه دیده شوند. به گفته شقاقی مثلا بحران کمبود آب از جمله مشکلاتی است که همه مناسبات اقتصادی و روابط اجتماعی جامعه را تحت تاثیر خود قرار می‌دهد. برای همین دولت و مجلس باید این ابرتهدیدها را بشناسند و هم در قالب برنامه بودجه سالانه و هم در قالب برنامه‌های توسعه، برای حل آنها اقدام کنند. یعنی باید هم در قانون برنامه ششم و هم در برنامه بودجه سالانه بخشی با عنوان آب در نظر گرفته شود و ردیف و بودجه جداگانه برای آن در نظر گرفته شود. این در حالی است که نه در برنامه ششم توسعه و نه در لایحه بودجه سال گذشته هیچ ردی از بحران آب و تلاش برای حل آن دیده نمی‌شود. اما لازم است که دولت و مجلس ابرتهدیدهای اقتصاد را بشناسند و برای حل آنها در لایحه بودجه برنامه ارائه بدهند. بهتر است در لایحه بودجه به صورت موضوعی به این ابرتهدیدها پرداخته شود و نه دستگاهی. هادی حق‌شناس، کارشناس اقتصادی هم در گفت‌وگو با اقتصادنیوز گفت: چون لایحه بودجه سال 95 اولین بودجه در سال‌های اجرای برنامه ششم توسعه است باید به گونه‌ای برنامه‌ریزی شود که در هر سال شاخص های برنامه ششم توسعه در یک برش یکساله مورد توجه قرار بگیرد. همچنین به گفته حق‌شناس معاون اول رئیس جمهور در نامه خود به روحانی برخی از معضلات اقتصادی مانند مطالبات معوق بانک‌ها، مطالبات پیمانکاران بخش خصوصی، معضلات بازار پول و سرمایه را بر شمرده است، بر این اساس باید لایجه بودجه به نحوی طراحی شود که در لایحه بودجه راهکارهایی برای حل این معضلات اقتصادی وجود داشته باشد. همچنین لازم است که دولت در لایحه بودجه سال آینده توجه بیشتری به بودجه بخش عمران داشته باشد و بتواند اعتبار بیشتری را صرف پروژه های نیمه تمام کند. او ادامه داد:همچنین یکی از نکات مهمی که در لایجه بودجه باید مد نظر قرار بگیرد توجه به روند خصوصی‌سازی و کوچک‌سازی نهاد دولت است و بودجه باید به نحوی تدوین شود که بودجه جاری کاهش پیدا کند و بودجه عمرانی افزایش یابد. منبع: اقتصادنیوز