نایب رئیس کمیسیون اقتصادی پاسخ میدهد: انتخابات ریاست جمهوری چه تاثیری بر بورس دارد؟
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
بازار بورس که طی یک سال گذشته روزهای خوب و رو به رشدی را پشت سر گذاشته است یکی از بازارهایی است که می تواند تاثیر فراوانی را از انتخابات ریاست جمهوری داشته باشد.
هم اکنون در این شرایط این نگرانی وجود دارد که بازار بورس تحت تاثیر انتخابات ریاست جمهوری با روزهای مثبت خود پایان دهد و روند نزولی را در پیش بگیرد. محمدرضا پورابراهیمی نایب رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس می گوید در صورتی این نگرانی رفع شدنی است که رییس جمهور بعدی فردی زیرک، فرصتطلب و مسلط بر مسائل اقتصادی باشد.
مشروح گفت و گو نامه با محمدرضا پورابراهیمی نایب رییس کمیسیون اقتصادی مجلس را در زیر می خوانید؛
طی ماه های اخیر شاهد افزایش شاخص کل بورس هستیم به طوری که شاخص بورس طی هفته گذشته برای نخستین بار وارد مدار 41 هزار واحدی شد و البته پس از آن نیز به مدار 40 هزار واحد بازگشت. تغییرات شاخص کل بورس در طی هفتههای گذشته را ناشی از چه می دانید؟
قبل از ورود به این موضوع ابتدا باید عوامل موثر بر بازار بورس را واکاوی کرد؛ یکی از این عوامل کاهش ارزش پول ملی کشور است که تاثیر مستقیمی در بازار سرمایه داشته است.این موضوع پیامدهایی را در وضعیت اقتصاد کشور نیز به همراه داشته که نمونه آن افزایش قیمت محصولات وارداتی و به دنبال آن آثار تورمی ناشی از افزایش قیمت و صادرات است.
عامل موثر دیگر موضوع دارایی شرکتهای اقتصادی است که براساس داراییهای قبلی سرمایهگذاری شده اند، این شرکت ها بعد از شوک ارزی متناسب با فضای جدید تعیین ارزش و ارزیابی شدند.
با این پیش فرض دو موضوع در روند مثبت و منفی بورس اثر میگذارد. اول عایدات سرمایهگذاری است که سود و زیان یک شرکت و وضعیت آن را در میان، کوتاه و بلند مدت نشان می دهد.
از طرف دیگر این موضوع نیز مهم است که آیا به جز عایدات سرمایهگذاری، تغییرات قیمت دارایی نیز در سود و زیان شرکت ها و به دنبال آن تغییرات شاخص بورس شرکتی موثر است یا خیر؟ به طور مثال اگر سرمایهگذاری در مسکن را افراد خوب بدانند، این خوب بودن را باید در نرخ اجاره و یا افزایش قیمت زمین محاسبه کرد. در این مثال اجاره دادن را جریان عملیات جاری و قیمت مسکن را قیمت دارایی پایه میگذاریم. امکان دارد یک فردی قیمت مسکن اش افزایش پیدا نکند اما درآمد اجاره مطلوب داشته باشد یا برعکس آن که این به معنای افزایش قیمت دارایی است.
مثلا اگر قیمت مسکن در سال قبل 100 میلیون تومان بوده و امسال 150 میلیون تومان شده است، این در بازار سرمایه به معنای درآمد جاری و قیمت دارایی پایه محسوب میشود.
با این مقدمه، موضوع کاهش ارزش پول ملی در اقتصاد کشور ما بر روی ارزش داراییهای پایه اثرگذار است یعنی به میزان کاهش ارزش پول ملی در کشور، ارزش دارایی به شکل معکوس افزایش قیمت پیدا میکند. مثلا اگر دلار از 1000 تومان به دو هزار تومان افزایش پیدا کند، به همان میزان نصف شدن ارزش پول ملی، تغییرات قیمت دارایی دو برابر میشود.
در مثالی واضحتر اگر بخواهیم طرح فولادی 400 میلیارد تومان را که دو سال قبل با دلار 1000 تومان اجرا میکردیم، اکنون با دلار جدید دو هزار تومان محاسبه کنیم، باید 800 میلیارد تومان پرداخت کنیم که این به معنای دو برابر شدن سرمایهگذاری و به دنبال آن افزایش ارزش دارایی پایه در کشور است.
با این مقدمه و نگاهی به بازار بورس میتوان این واقعیت را دریافت که در مسیر حرکت، قیمتگذاری و آینده بازار سرمایه به خصوص بورس، قیمت دارایی برای شرکتها متناسب با واقعیت ارزش پول ملی نبوده است چون هنوز برخی از شرکتها به دلار جدید قیمتگذاری نشدهاند. طبیعتا اگر آنها هم بخواهند با دلار جدید قیمتگذاری کنند، قیمت سهامشان روند روبهرشدی خواهد داشت و خیلی بیشتر از آن چیزی که الان معامله میشود، نرخگذاری میشود که این روند رو به رشد متاثر از تغییرات قیمتی است.
با وجود تمامی این عوامل و به دلیل سیاستهای محافظهکارانه عملا ما نگران سود شرکتها نیستیم. چون در قالب سودها، تعدیلهایی صورت میگیرد و براساس آن از دو ناحیه تعدیل مثبت شرکتها و همچنین تغییر قیمت دارایی پایه، می توان چشمانداز و وضعیت قابل قبولی را برای بازار سرمایه تصور کرد.
البته در عین حال شرکتهایی همچون واردکنندگان مواد اولیه مثل صنعت دارو نیز به واسطه تغییرات ارزش پول ملی دچار مشکل شده اند و به سمت کاهش سودآوری می روند، صنایع مشابه هم آثار منفی از تعدیل را متضرر شدهاند.
با این توضیحات می توان جمع بندی کرد که بازار سرمایه وضعیت مطلوبی نخواهد داشت؟
تمامی این موارد نافی این نیست که چشمانداز بازار سرمایه را در اقتصاد کشور مطلوب ارزیابی نکنیم؛ البته تقریبا متوسط نرخ بازده شرکتهای بورس در اقتصاد ایران علیرغم تمامی فراز و نشیبها، دو برابر نرخ بازده بدون ریسک در اقتصاد کشور است که نشان میدهد سرمایهگذاری در بازار میتواند بدون توجه به نوسانات معادل میانگین دو برابر نرخ بازده در مقایسه با بازده بدون ریسک باشد.
بعد از تغییر دولت در سال 84 شاهد کاهش شاخص بورس بودیم؛ با توجه به روی کار آمدن دولت جدید بعد از انتخابات خرداد ماه ، پیش بینی شما از وضعیت بازار بورس قبل و بعد از انتخابات چیست؟
معمولا در انتخابات ها بازار سرمایهای در رکود و فضای غیرفعال ورود پیدا میکند. این اتفاق نه تنها در ایران بلکه در تمامی کشورها رخ میدهد چون بازار نمیداند که بعد از روی کار آمدن رییس جمهور جدید، فضای کشور چه خواهد شد.
البته درست است که کم کم بعد از انتخابات، بازار سرمایه به پیامدهای انتخابات واکنش نشان میدهد ولی بازار سرمایه علاقهمند است کسی را انتخاب کند که بتواند در عرصه اقتصادی موضوعات و مباحث بازار را به خوبی درک کرده و متناسب با آن پاسخگو باشد.
طبیعتا اگر آن فرد با چنین دیدگاههایی رییس جمهور شود، بازار سرمایه با ارزیابی مثبت، به سمت پیشرفت و روند صعودی حرکت میکند.
با این وضعیت قبل از زمان برگزاری انتخابات نمیتوان پیشبینی دقیقی در این رابطه داشت ولی اگر کسی رییس جمهور با مبانی و دیدگاهها و برنامههایی متناسب با پیشرفت اقتصاد رویکار آید، به رونق بازار کمک میکند، در غیراینصورت اگر فردی بدون همخوانی با دیدگاه های بازار سرمایه، رییس جمهور شود، در وهله اول بازار اثر منفی به خود میگیرد.
با این پیشبینی بازار بورس تا اواخر خرداد یا اوایل تیر یعنی زمان مشخص شدن رییس جمهور بعدی کشور در هالهای از ابهام است و بعد از آن نسبت به وضعیت کشور واکنش نشان میدهد.
البته بخشی از بازار سرمایه متاثر از عملیات اجرایی است که با آمدن رییس جمهور جدید نسبت به آن واکنش نشان میدهد.
استخراج دیدگاه های رییس جمهور بعدی و به تبع آن واکنش در بازار چگونه انجام می شود؟
بازار مطابق با اظهارات، دیدگاهها و برنامههای کاندیداها وضعیت آینده را ترسیم می کند. طبیعتا اگر کاندیدایی در مورد وضعیت اقتصادی توضیحات لازم را ندهد، به ابهامات افزوده میشود. بدان معنا که کسی که نسبت به موضوعات اقتصادی به خصوص بازار سرمایه اظهارنظر نکند، ابهاماتی را باقی میگذارد که برای بازار مطلوب نیست.
از تمامی این موارد تنها میتوان نتیجه گرفت که بررسی سوابق اطلاعاتی بازار بورس و سرمایه در حالت رکود تا زمان اعلام نتیجه انتخابات باقی خواهد ماند.
و به عنوان آخرین سوال، پیشبینی نهایی شما در مورد وضعیت بازار بورس بعد از انتخابات ریاست جمهوری چیست؟
اگر رییس جمهور بعدی، رییسجمهوری زیرک، فرصتطلب و مسلط بر مسائل اقتصادی باشد، نیمه اول سال 92 را میتوان آغاز جهش بزرگ اقتصادی کشور تعبیر کرد.
دیدگاه تان را بنویسید