«دکمه سرخ» تضمین امنیت نیست

گروه خواندنی های نامه ‌نیوز - از گذشته تا امروز روسیه و آمریکا برای مقابله با یکدیگر دست به تولید برخی صلاح‌های هسته‌ای زده‌اند اما امروز می‌بینیم که این دو کشور برای کاهش سلاح‌های هسته‌ای خود حاضر به گفت‌وگو شده‌اند، تا در واقع انرژی هسته‌ای صرفا درمصارف صلح آمیز به کار گرفته شود. همانطور که می‌دانید امروز شاهد گسترش تولید سلاح‌های هسته‌ای در سراسر جهان هستیم به صورتی که فرض از بین رفتن جهان توسط این سلاح‌ها دور از ذهن نیست چون هریک از این بمب‌ها می‌تواند ظرف چند ثانیه میلیون‌ها انسان بیگناه را نابود کند. از این رو خلع سلاح هسته‌ای و جلوگیری از دراختیار قرار گرفتن این نوع جنگ‌افزار به دست گروه‌های تروریستی اولویتی بین المللی است و به همین دلیل سران کشورهای جهان در اجلاس منع گسترش سلاح هسته‌ای در واشنگتن گرد هم آمدند و رئیس جمهور قزاقستان به عنوان کشوری مطرح در این زمینه اولین سخنران این اجلاس بود. همانطور که می‌دانید از رژیم گذشته شوروی تکنولوژی تولید و برخی سلاح‌های هسته‌ای در قزاقستان باقی مانده است و به دلیل ذخایر قابل توجه اورانیوم به عنوان یکی از کشورهای مطرح در این زمینه می‌توانست، پایگاهی برای ایجاد سلاح‌های هسته‌ای باشد. اما به دلیل سیاست‌های منطقی و اصولی خود اکنون از سوی سازمان‌های جهانی به عنوان کشوری قابل اعتماد در این زمینه شناخته شده است. در مراکز باقی مانده از شوروی سابق زیر ساخت‌ها برای اجرای برنامه هسته‌ای وجود داشت. اما نورسلطان نظربایف، رئیس جمهور قزاقستان مطمئن بود توسعه اقتصادی و اجتماعی ثبات می‌تواند تضمین امنیت واقعی هر کشور باشد، نه «دکمه سرخ». به هرحال باید اعتراف کرد تجربه جهانی این چنین نشان داد که کشورهای دارای سلاح هسته‌ای نتوانستند تضاد و درگیری‌های کنونی را حل کنند و به نوعی این نوع سلاح‌ها حتی در درگیری‌های ملی و قوی یا مبارزه با تروریسم بی فعالیت شناخته شده است. به عنوان مثال در پاکستان به عنوان کشوری که دارای فن‌آوری تولید سلاح هسته‌ای است و معاهده منع گسترش صلاح‌های هسته‌ای را همانند هند و اسرائیل امضاء نکرده است، می‌بینیم سطح تهدیدات تروریستی بالا است و از نظر حملات تروریستی کشور پاکستان جزء سه کشور اول بعد از عراق، افغانستان قرار دارد. نورسلطان نظربایف بار دیگر ایده ایجاد شبکه مبارزه با تروریسم با مشارکت سران کشورهای جهان را مطرح و یادآوری کرد که این ایده سال گذشته قبل از حملات تروریستی در پاریس و بروکسل در سازمان ملل متحد از سوی ایشان مطرح شده‌بود و سران دیگر کشور ها بعد از حملات خونین در قبل اروپا روی داد، لزوم به مبارزه متحد را تایید کردند. نظربایف در ادامه به نمونه جدید از حوزه امنیت هسته‌ای اشاره کرد و گفت: باید انتقال از سیستم قدیمی به سیستم جدید تغییر رویه داد و از آنجا که سازمان‌های بین المللی مدارک زیادی در حوزه امنیت اتمی دارند لازم است همه مدارک در یک هدف به کار گرفته شود. نظربایف پیشنهاد کرد، تمام این مدارک جمع‌آوری شود و یک قرارداد جهانی درباره منع گسترش و از بین بردن سلاح هسته‌ای منعقد شود چون چنین قراردادی می‌تواند استفاده از «استاندارد دوگانخ» را حذف کند و مکانیسم تحریم نسبت به متجاوز آن تأمین سازد. همچنین رئیس جمهور قزاقستان گفت: غیر از این آستانا روند ایجاد سلاح هسته‌ای و منع استفاده از کشف علمی را پیشنهاد می‌نماید. چون این کشور حذف کامل انرژی اتم را تبلیغات نمی‌کند، برعکس آستانا از توسعه انرژی اتمی به عنوان تأمین انرژی مهم جهانی حمایت می‌کند. امروزه یک سوم جمعیت جهان دسترسی به انرژی ندارد. همچنین نیاز به انرژی روز به روز افزایش می‌یابد و بعد از 20 سال مصرف انرژی دو برابر خواهد شد. به این خاطر پیشرفت در حوزه انرژی هسته‌ای یک عوامل حیاتی مهم برای توسعه جهانی می باشد. به گفته وی آستانا این ابتکار را نه تنها پیشنهاد می‌کند؛ بلکه در راه اجرای آن گام موثری برداشته به صورتی که اقدام به تولید و نگهداری اورانیوم با غنای پایین کرده تا منابع انرژی هسته‌ای تامین شود. به این ترتیب در آینده هر کشوری که می‌خواهند انرژی هسته‌ای را با هدف صلح بهره برداری کنند می‌توانند از آن منابع استفاده کنند. با این روش هر کشوری نمی‌توانند جداگانه ایجاد و توسعه غنی‌سازی اورانیوم کنند. روی هم رفته اگر قزاقستان را در عرصه بین المللی به‌عنوان یک کشور الگو در راه خلع سلاح هسته‌ای و منع گسترش سلاح شناخته شده است، این اتفاق نیست و این حرف همراه با عمل است. قزاقستان در طول ربع قرن عمل واقعی خود نشان داد.