550 اصابت به خارگ

محسن پاکنژاد، وزیر نفت، در مصاحبه‌ای جامع پیرامون عملکرد دو ساله وزارتخانه، از نخستین روز مسئولیت خود در شهریورماه 1403 آغاز کرد و به چالش‌های مدیریت ذخایر راهبردی، مواجهه با ناترازی‌های تولید و گام‌های استراتژیک در میدان پارس جنوبی پرداخت.

مدیریت بحران در نخستین روزهای مسئولیت؛ هشدار در ذخایر سوخت

پاکنژاد در تشریح نخستین اقدامات خود اظهار داشت: «باید از اولین روز حضورم در سال 1403 در وزارتخانه، یعنی همان اول شهریورماه، شروع کنم. با تکیه بر تجارب پیشین، در نخستین نشست با مدیران ارشد، اولین موضوعی را که با جدیت پیگیری کردم، وضعیت ذخایر سوخت کشور بود.»

وی با اشاره به نتایج گزارش‌های اولیه گفت: «متأسفانه در پیگیری‌های انجام شده، گزارش‌های دریافتی در هر دو حوزه ذخایر بنزین و گازوئیل نیروگاهی تا حدودی نگران‌کننده بود. ماه شهریور به‌دلیل افزایش تقاضا برای سفرها، نسبت به سایر ماه‌های سال با افزایش میزان مصرف بنزین مواجه است. همچنین در حوزه گازوئیل نیروگاهی، با توجه به اینکه پس از دو یا سه ماه با فصل سرما مواجه خواهیم شد، سازوکار تأمین گاز نیروگاه‌ها به‌دلیل افزایش مصرف در بخش‌های خانگی و تجاری محدود می‌شود؛ لذا نیروگاه‌ها ناگزیر به استفاده از سوخت گازوئیل به عنوان جایگزین گاز خواهند بود.»

گزارش اعداد و ارقام به رئیس‌جمهور؛ پیگیری مستمر در مقاطع زمانی کوتاه

وزیر نفت در ادامه افزود: «تنها یکی دو روز پس از این بررسی‌ها، خدمت رئیس‌جمهور رسیدم و این نخستین گزارش من به ایشان بود. هنگامی که گزارش را با استناد به اعداد و ارقام خدمت ایشان عرض کردم، واکنش بسیار جالبی داشتند؛ ایشان ضمن ابراز دغدغه‌مندی و نگرانی، با آرامش و خونسردی از من خواستند که برنامه‌های اجرایی خود را ارائه دهم.»

وی تأکید کرد: «پس از ارائه برنامه‌ها، ایشان از همان روز به‌طور مرتب در مقاطع زمانی سه تا چهار روز یک‌بار، روند پیشرفت موضوع را از من پیگیری می‌کردند. ما نیز همزمان در طول آن بازه شش‌ماهه (از شهریور تا بهمن و اسفند)، با تمرکز تیم‌های کارشناسی خود، بر اجرای برنامه‌ها متمرکز بودیم.»

مهار تهدید افت فشار؛ امضای قرارداد استراتژیک پارس جنوبی

پاکنژاد با اشاره به یکی از دستاوردهای مهم این دوره گفت: «در همین دوران، قراردادی تحت عنوان «قرارداد فشارافزایی میدان گازی پارس جنوبی» آماده و نهایی شد. اهمیت این قرارداد در این است که گامی ابتدایی برای آغاز عملیات اجرایی محسوب می‌شود؛ چراکه دغدغه و نگرانی مربوط به افت فشار در این میدان، از سال‌ها پیش وجود داشته است.»

وی با تحلیل ابعاد فنی این چالش افزود: «افت فشار در پارس جنوبی مستقیماً به معنای کاهش تولید از این میدان است و این امر دامن بر ناترازی‌هایی می‌زند که از گذشته وجود داشته‌اند. این ناترازی‌ها سال به سال از 15 و 20 سال پیش به ذخایر اضافه شده و در نهایت در سال 1403 به اوج خود رسیده بود.»

امضای قرارداد استراتژیک در اسفندماه؛ مدیریت بحران در دوران جنگ

وزیر نفت در ادامه روند اقدامات وزارتخانه اظهار داشت: «در نهایت، نخستین قرارداد بزرگ صنعت نفت در اسفندماه سال 1403 با حضور ریاست‌جمهوری امضا شد. در جریان جنگ 12 روزه، با چالش‌های امنیتی جدی مواجه بودیم؛ به‌گونه‌ای که یکی از انبارهای نفت تهران که نقشی تعیین‌کننده در تأمین و توزیع سوخت دارد، مورد اصابت قرار گرفت. در ادامه نیز پالایشگاه فجر جم و پالایشگاه فاز 14 پارس جنوبی نیز هدف قرار گرفتند.»

وی با اشاره به وضعیت مصرف در شرایط جنگی افزود: «علیرغم این اصابت‌ها، در یکی دو روز نخست جنگ، شاهد جهش بی‌سابقه‌ای در میزان مصرف بنزین بودیم؛ به‌طوری که میزان مصرف به آستانه 200 میلیون لیتر در روز رسید. این رقم در مقایسه با میانگین مصرف سالانه هموطنان عزیز، عدد بسیار بزرگی محسوب می‌شود. با این حال، خوشبختانه علی‌رغم این افزایش چشمگیر تقاضا و آسیب‌های وارده به ذخایر و انبارهای بنزین، حوزه سوخت شهر تهران با مشکل جدی مواجه نشد. همچنین در حوزه گاز، با وجود اصابت به پالایشگاه‌های فجر جم و فاز 14 پارس جنوبی، کشور با کمبودی در تأمین گاز مواجه نگردید.»

عبور از شرایط خاص و تحقق افزایش تولید نفت

وزیر نفت در خصوص تداوم فعالیت‌های توسعه‌ای پس از جنگ گفت: «پس از پایان جنگ 12 روزه، کشور در شرایط خاصی قرار داشت، اما ما همزمان با تداوم مدیریت بحران، طرح‌های مربوط به افزایش تولید نفت و گاز را با جدیت ادامه دادیم. در حوزه نفت، بر روی قراردادی برای افزایش 250 هزار بشکه‌ای تولید روزانه متمرکز بودیم که اجرای آن نیازمند مطالعات فنی و اخذ مصوبات قانونی بود. خوشبختانه در فاصله پس از جنگ 12 روزه، موفق به اخذ تمامی مصوبات لازم شدیم و طرح را به مرحله اجرا درآوردیم. تا این لحظه، توانستیم حدود 70 تا 80 هزار بشکه در روز از این ظرفیت 250 هزار بشکه‌ای را به‌طور عملی محقق کنیم.»

پروژه جمع‌آوری گازهای مشعل و پیشرفت حفاری‌های پارس جنوبی

پاکنژاد در بخش دیگری از سخنان خود به یکی از اولویت‌های ویژه دولت اشاره کرد و گفت: «یکی از اجزای اجرایی صنعت نفت که همواره مورد تأکید و پیگیری مستمر رئیس‌جمهور بود، موضوع جمع‌آوری گازهای فلر (مشعل) است. با مدیریت و پیگیری‌های ایشان، موفق شدیم از ابتدای دولت چهاردهم تاکنون، روزانه حدود 11 و نیم میلیون مترمکعب از گازهای مشعل را در قالب پروژه‌های مختلف جمع‌آوری کنیم.»

وی با اشاره به موفقیت‌های حوزه گاز افزود: «طرح‌های حفاری درون‌میدانی در حوزه پارس جنوبی از سال 1404 آغاز شد و با شتاب و رشد بسیار خوبی ادامه یافت. برای این منظور، بیش از 30 حلقه چاه در قالب چندین پیمان در حوزه جنوبی برای حفاری برنامه‌ریزی شده بود. این طرح‌ها همچنان در جریان است و بخشی از آن‌ها که اکنون به نتیجه رسیده، نقش بسیار مؤثری در افزایش تولید گاز کشور ایفا کرده‌اند.»

مدیریت بحران در دوران جنگ؛ از حملات به انبارهای نفت تا چالش‌های سوخت‌رسانی

وزیر نفت، در تشریح چالش‌های پیش روی صنعت نفت اظهار داشت: «ما در سال 1404 با تمرکز بر طرح‌های راهبردی خود فعالیت می‌کردیم که در تاریخ 9 اسفندماه، کشور بار دیگر هدف حملات ناجوانمردانه دشمنان آمریکایی و صهیونیستی قرار گرفت. در جریان این حملات وحشیانه، تعدادی از همکاران عزیز ما که در آن لحظات سخت، پای کار ایران ایستاده بودند، به شهادت رسیدند. ما یاد و خاطره تمامی این عزیزان را در کنار سایر شهدای گرانقدر این بار صنعت نفت گرامی می‌داریم.»

وی با اشاره به ابعاد گسترده‌تر درگیری‌ها افزود: «در طی این جنگ 40 روزه، صنعت نفت شاهد آسیب‌های بیشتری بود. به خاطر دارم در تاریخ 16 یا 17 اسفندماه، مجدداً انبارهای نفت تهران مورد هجوم قرار گرفتند؛ به‌طوری که علاوه بر انبارهای اصلی، تأسیسات بارگیری نیز هدف قرار گرفتند. همزمان، یکی از انبارهای نفت در استان البرز نیز مورد اصابت قرار گرفت که این وضعیت، شرایط بسیار نگران‌کننده‌ای را رقم زده بود.»

استراتژی مقابله با اختلال در شبکه سوخت‌رسانی

وزیر نفت با تحلیل هدف دشمن از این حملات تصریح کرد: «من بر اهمیت تأسیسات بارگیری تأکید دارم؛ چرا که با اصابت به این بخش، امکان سوخت‌رسانی به استان‌های شمالی کشور به‌طور قطع مختل می‌شود و هدف اصلی دشمن خبیث نیز ایجاد چنین اختلالاتی بوده است. با این حال، ما بلافاصله با تشکیل جلسات اضطراری، چارچوب‌هایی را برای مدیریت بحران تعریف کردیم تا کمترین اختلال در حوزه سوخت‌رسانی استان‌های تهران و شمال ایجاد شود. در همین راستا، بخشی از لجستیک موجود در جنوب را به مناطق شمالی یا نواحی مرکزی و تهران منتقل کردیم. خوشبختانه پس از گذشت چند روز، آن حالت نگرانی به پایداری رسید و مدیریت سوخت‌رسانی در شمال کشور به نحو مطلوبی انجام شد.»