جان کری: ایران به چرخه سوخت مسلط شده/هیچ گزینه‌ای از روی میز خارج نشده /مسئله ایران قطعا جنجال‌برانگیز است و ممکن است ریسک‌هایی داشته باشد

به گزارش نامه نیوز جان کری وزیر خارجه آمریکا روز چهارشنبه برای دفاع از بودجه درخواستی برای سال مالی 2016 این وزارتخانه، در کمیته روابط خارجی مجلس نمایندگان آمریکا حضور یافت.

وی دیروز هم برای دفاع از لایحه بودجه، در دو جلسه استماع کمیته تخصیص بودجه و کمیته روابط خارجی سنا حضور یافته بود. بخش مهمی از اظهارات روز گذشته آقای کری به مذاکرات هسته‌ای با ایران اختصاص داشت و انتظار می‌رود وی در نشست امروز نیز در رابطه با گفت‌وگوهای هسته‌ای، صحبت کند.

نشست امروز با بازداشت «مدیا بنجامین» از فعالان ضدجنگ و موسس گروه «کد پینک» آغاز شد که از برگزاری مذاکرات هسته‌ای تقدیر کرده و خواستار توافق با ایران بود. (جزئیات بیشتر)

در ابتدای این نشست «اد رویس» رئیس کمیته روابط خارجی به سخنرانی پرداخت. وی در مورد ایران گفت که از یک «توافق پایدار» با ایران استقبال می‌کند، اما از گزارش‌هایی که در مورد «ابعاد غنی‌سازی ایران» منتشر شده، نگران است.

«الیوت انگل» عضو ارشد این کمیته هم بخشی از اظهاراتش را به ایران اختصاص داد و گفت از طرفداران یک «راهکار برآمده از مذاکره» برای برنامه هسته‌ای ایران است، اما او نیز از گزارش‌های منتشر شده در رسانه‌ها نگران است. وی بار دیگر گفت: «می‌خواهم تأکید کنم که عدم توافق بهتر از یک توافق بد است.»

جان کری در بخشی از اظهارات ابتدایی خود، در مورد ایران گفت: «ما این ریسک را پذیرفتیم که بنشینیم و مذاکره کنیم تا ببینیم که آیا می‌شود این مسئله را به صورت دیپلماتیک حل کرد یا نه. هنوز نمی‌توانم جواب این سوال را بدهم.»

وی همچنین تصریح کرد که مذاکرات با ایران «ارزش این را دارد که پیش از آنکه بخواهیم به سمت اقدامات شدید حرکت کنیم که شامل این است که از جوانان آمریکایی بخواهیم خود را در معرض خطر قرار دهند، آن را بیازمائیم.»

آقای کری در ادامه در پاسخ به سوال رویس که تهران را به زیرپا گذاشتن توافقنامه موقت هسته‌ای متهم کرد، این مسائله را رد کرد و گفت: «آژانس بین‌المللی انرژی اتمی تائید کرده است که ایران به تعهدات خود پایبند بوده است.»

او همچنین خطاب به منتقدان کنگره گفت: «کسانی این طرف و آن طرف رفته و توافقی را محکوم می‌کنند که هنوز شکل نگرفته است.»

وی در واکنش به گزارش نیویورک‌تایمز که گفته بود محدودیت‌ها بر برنامه هسته‌ای ایران به صورت چند مرحله برداشته می‌شود و در پاسخ به رویس که گفت این امر اجازه می‌دهد تا ایران به سلاح هسته‌ای دست یابد، گفت که «متوجه باشید، هرگز کاهش محدودیت به نحوی نخواهد بود که ایران به سمت بمب حرکت کند،‌ آن‌ها عضو NPT (معاهده منع گسترش) هستند» و نمی‌توانند به سمت بمب حرکت کنند.

وزیر خارجه آمریکا ادامه داد: «کشورهایی که عضو NPT هستند، می‌توانند برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای داشته باشند و از آن برای تولید نیرو استفاده کنند.»

وی افزود: «ایران به چرخه سوخت هسته‌ای مسلط شده است، آن هم در زمان دولتی دیگر. زمانی که دولت (جورج دابلیو) بوش بر سر کار بود، ایران 164 سانتریفیوژ داشت، اما این تعداد در آن دوره به 19000 دستگاه رسید. آن‌ها غنی‌سازی را فراگرفته‌اند و یک فرصت دیگر این فرصت را به آن‌ها داد تا رشد کنند.»

آقای کری ادامه داد: «و امروز جایی هستیم که هستیم، سوال این است که چطور می‌توان محدودیت‌هایی بر این برنامه اعمال کرد. ما باید چهار مسیر رسیدن ایران به بمب، یعنی اراک، نطنز، فردو و مسیر مخفی را ببندیم، که مسیر مخفی از همه دشوارتر است.»

وی در پاسخ به سوال دیگری در مورد ایران و گزارش‌های منتشره در رابطه با تلاش آمریکا برای رسیدن به «زمان گریز» یک ساله در توافق هسته‌ای، گفت: «پیش از برنامه اقدام مشترک، زمان گریز 2 ماه بود، اما ما این زمان را افزایش دادیم. ببینید، زمان گریز یک ساله، فاصله با بمب هسته‌ای نیست، بلکه فاصله با رسیدن به مواد شکافت‌پذیر کافی برای سخت یک بمب است که آن‌ها هنوز طراحی آن را هم ندارند... بنابراین فاصله چندین سال است. امروز اسرائیل امن‌تر از وضعیت پیش از برنامه اقدام مشترک است.»

وزیر خارجه آمریکا در یکی از نشست‌های روز سه‌شنبه گفت که هنوز نمی‌تواند نتیجه مذاکرات هسته‌ای با ایران را پیش‌بینی کند.

کری که برای دفاع از بودجه درخواستی وزارت خارجه آمریکا برای سال مالی 2016 در جلسه استماع کمیته روابط خارجی سنا حضور یافته بود، در پاسخ به انتقادات برخی از نمایندگان در مورد روند مذاکرات هسته‌ای، گفت: «واقعیت این است که مسئله ایران قطعا جنجال‌برانگیز است و ممکن است ریسک‌هایی داشته باشد. اما ما این جرأت را به خودمان داده‌ایم که بپذیریم که بتوان به جای جنگ یا اینکه از ابتدا تهدیداتی انجام دهیم که به تقابل منجر شود، با دیپلماسی ایران را از شر گزینه دستیابی به سلاح هسته‌ای خلاص کنیم.»

وی ادامه داد: «به همین خاطر داریم تلاشمان را می‌کنیم. نمی‌توانم پیش‌بینی کنم که مذاکرات به کجا می‌رسد، اما داریم تلاش‌ها را رهبری می‌کنیم تا با همراهی شرکایمان در 1+5،‌ کمک کنیم که این کار انجام شود.» (جزئیات بیشتر)

دور تازه مذاکرات هسته‌ای ایران و گروه موسم به 1+5 هفته جاری در حالی در شهر ژنو سوئیس و با حضور سران بخش انرژی دو کشور برگزار شد که طرفین پس از گفت‌وگوها ارزیابی نسبتا مثبتی ارائه و عنوان کردند که پیشرفت‌هایی صورت گرفته، اما همچنان راه زیادی تا توافق وجود دارد. دور بعدی گفت‌وگوها روز دوشنبه آینده، بار دیگر در سوئیس برگزار می‌شود.

منبع: فارس