ماجرای پلمپ شدن حزب کروبی چه بود؟
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
به گزارش نامه نیوز، روزنامه اعتماد در گفتگو با رسول منتجب نیا نوشت؛ اگر اجازه بدهید از تشکیل حزب اعتماد ملی شروع کنیم. چه شد که انگیزه تشکیل حزب اعتماد ملی آن هم درست بعد از شکست آقای کروبی در انتخابات ریاستجمهوری سال 84 ایجاد و این حزب تشکیل شد؟ تاریخچه تشکیل حزب اعتماد ملی به دوران اصلاحات بازمیگردد، یعنی دوران ریاستجمهوری آقای خاتمی که فضا برای تشکیل احزاب تا حد زیادی مناسب بود و دولت از آنها حمایت میکرد. در آن زمان آقای کروبی دبیرکل مجمع روحانیون مبارز بود، من هم علاوه بر عضویت در شورای مرکزی مجمع روحانیون مبارز، مسوولیت اجرایی نیز در این مجمع بر عهده داشتم. زمانی که استقبال جامعه از اندیشهها و برنامههای مجمع روحانیون مبارز و همچنین فضای مناسب را دیدیم به فکر افتادیم که مجمع را توسعه دهیم. قبلا مجمع«مجمع روحانیون مبارز تهران» بود که ما گفتیم «تهران» را حذف و مجمع را سراسری کنیم که این کار انجام و تبدیل به «مجمع روحانیون مبارز سراسر کشور» شد. بعد هم به فکر افتادیم که هواداران خودمان در قشرهای مختلف یعنی، دانشجویان، کارمندان و کارگران را در قالب اصناف و شاخههای مجمع روحانیون مبارز ساماندهی کنیم. از آنجا که ما فعالیتمان را قدم به قدم با قانون هماهنگ میکردیم بازهم به فکر قانونی کردن این کار افتادیم. از همان ابتدا که مجمع تشکیل شد یعنی در زمان حضرت امام ما اقدام به اخذ پروانه فعالیت مجمع از وزارت کشور کرده بودیم برای آن هم که شاخهها و اصناف مجمع روحانیون مبارز را توسعه دهیم از کمیسیون ماده 10 احزاب استعلام کردیم. این استعلام دقیقا در چه زمانی بود؟ در زمان وزارت کشور آقای موسوی لاری بود. نامه نوشتیم که میخواهیم چنین کاری را انجام بدهیم که وزارت کشور در پاسخ نامه نوشت که چون مجمع روحانیون مبارز یک تشکیلات صنفی است نمیتواند دارای اصناف باشد و مجمع تنها میتواند روحانیون و طلاب را زیر پوشش قرار دهد نه اصناف دیگر مگر آنکه مجمع روحانیون مبارز از حالت صنفی خارج و تبدیل به یک حزب شود. اگر حالت حزب را داشته باشد، میتواند چنین توسعهیی داشته باشد. شما موافق تبدیل مجمع روحانیون مبارز به حزب بودید؟ نه، ما که موافق تبدیل مجمع روحانیون مبارز به حزب فراگیر نبودیم آنچه نیت موسسان مجمع روحانیون مبارز بوده است و آنچه حضرت امام تایید فرموده بودند همین «مجمع روحانیون مبارز» بود نه یک حزب. لذا ما منصرف شدیم و این کار را نکردیم اما همیشه این نگرانی را داشتیم که هواداران، دوستان و طرفداران در قشرهای مختلف علاقهمند هستند که در مجمع روحانیون مبارز که یک تشکیلات سیاسی، انقلابی و مورد تایید نظام و حضرت امام است، فعالیت داشته باشند اما دست ما در این مورد کاملا بسته بود. تا زمانی که در سال 84 آقای کروبی کاندیدای انتخابات ریاستجمهوری شدند اما رای نیاوردند. اینجا بود که جرقه تشکیل حزب اعتماد ملی زده شد. این طور نیست؟ بله، آقای کروبی نوعی رنجشخاطر از برخی اعضای مجمع روحانیون مبارز پیدا کردند. در نتیجه استعفا داده و از دبیرکلی و عضویت مجمع روحانیون مبارز خارج شدند. در همان ایام طی یک جلسهیی با چند تن از دوستان مساله تشکیل حزب مطرح شد. آقای کروبی هم اظهار علاقه کرد تا آنچه را قبلا میخواستیم و نتوانسته بودیم اجرایی کنیم را حالا انجام دهیم و یک حزب فراگیر دارای شاخهها و اصناف مختلف تشکیل بدهیم. ما نیز پذیرفتیم و از این نظر استقبال کردیم و قرار شد این کار را انجام دهیم. به دلیل اینکه شایبه خاصی به وجود نیاید از مجمع روحانیون مبارز استعفا دادیم. من و دو نفر دیگر از اعضای مجمع استعفا دادیم: آقای ذاکری و آقای شکوری به ما ملحق شدند. ما جمعی از روحانیون به اضافه افراد دیگر غیر روحانی هیات موسس «حزب اعتماد ملی» را تشکیل دادیم. 14 نفر اعضای هیات موسس بودند که طبیعتا رییسش آقای کروبی بود و 13 نفر دیگر. هیات موسس طبق معمول باید «اساسنامه و مرامنامه» را بعد از درخواست مجوز از کمیسیون ماده 10 احزاب تدوین و بعد شورای مرکزی را انتخاب میکرد. این کار را انجام دادیم. به یاد دارم که ماه رمضان بود اما تا دیروقت ما مینشستیم و روی این مساله کار میکردیم. در نهایت هم اساسنامه تصویب شد و هم اعضای شورای مرکزی انتخاب شدند. نخستین بار اعضای شورای مرکزی را دعوت کردیم و در آنجا دبیرکل انتخاب و مسوولان کمیتهها و دفاتر مختلف حزب و افرادی که باید انتخاب شوند، انتخاب شدند. از همان اوایل هم آقای کروبی به من تاکید کردند که باید قائم مقامی دبیرکل را به عهده بگیرم تا کارهای اجرایی حزب با توجه به تجربه در حوزه من باشد که من هم پذیرفتم و از همان اوایل به عنوان قائم مقام ایشان آغاز به کار کردم. شما به تصویب اساسنامه حزب اعتماد ملی در سال 84 اشاره کردید. آیا این اساسنامه در بخشهایی مثل اقتصاد و سیاست با سیاستهای خاصی تصویب شده است؟ منظورم مشخصا این است که با توجه به آنکه دولت آقای احمدینژاد بر سر کار بود در تدوین اساسنامه به موضوع خاصی توجه داشتید یا آنکه مسائل را به صورت کلی در نظر گرفتید؟ ببینید در احزاب ما یک اساسنامه و یک مرامنامه داریم. اساسنامه چارچوب فعالیت احزاب را مشخص میکند. هیات موسس، شورای مرکزی، کنگره، دبیرکل، دفاتر استانی، شعبههای شهرستان و... را مشخص و همین طور منابع مالی و کسانی که نظارت بر مسائل مالی دارد میکند. مرامنامه اما جدای از اساسنامه است. آن اهداف کلی و آرمانهایی که حزب برای تحقق آن آرمانها ایجاد شده را مطرح میکند. مثلا فرض کنید در مرامنامه در بخش سیاسی بحث میشود که هدف ما آگاهیبخشی به جامعه، پرورش نیروها، زمینهسازی برای روی کار آمدن نیروهای بالغ و شایسته یا در بخش فرهنگی هدف پیاده شدن اندیشههای امام است. در بخش اقتصاد نیز هدف را ایجاد عدالت و توسعه همهجانبه مطرح میکند. به صورت کلی؟ بله ما مطلبی که مربوط به شرایط و دولت خاص باشد در اساسنامه و مرامنامهمان نداریم. پس نیازی هم به تغییر احساس نمیکنید؟ نه. البته دولت تنها در این بخش میتواند موثر باشند که یک دولت طرفدار احزاب است و از آنها حمایت و تقویت میکند اما یک دولت ممکن است طرفدار احزاب نباشد و احزاب را مورد بیمهری قرار دهد. کلیات اساسنامه و مرامنامه که باید به تصویب کمیسیون ماده 10 احزاب برسد چیز خاصی را در بر ندارد. حزب اعتماد ملی آیا یک هدف، انگیزه یا اندیشه سیاسی خاصی را در نظر داشته است که به دنبال پیاده شدن آن باشد؟ انگیزه تشکیل حزب اعتقاد راسخ به فعالیت سیاسی است که ما با اندیشههایی که حضرت امام(ره) به ما آموختهاند و آموزههای دینی که از ناحیه ایشان به دست آوردهایم و «سیاست» را جدای از «دیانت» نمیدانند و آن را یک امر لازم و ضروری هم میداند. وقتی ما فعالیت سیاسی را لازم بدانیم باید به این نکته نیز توجه کنیم که فعالیت سیاسی به صورت انفرادی یا ممکن نیست یا نتیجهبخش نیست. فعالیت سیاسی باید در قالب دسته جمعی و گروهی باشد تا موثر و مفید باشد. زمانی که فعالیت سیاسی به صورت جمعی درآمد حتما باید شناسنامهدار باشد تا نظام بداند که با چه کسی طرف است؟ و پاسخگوی نظام و مردم جماعتی باشند که «پروانه» گرفتند و «شناسنامه» دارند. به این فرآیند اخذ پروانه حزبی میگویند. ما بر اساس احساس ضرورتی که نسبت به فعالیت سیاسی داشتیم وجود احزاب را یک امر لازم و ضروری میدانیم و دنبال آن بودیم که فعالیت سیاسیمان را در قالب احزاب شناسنامهدار و مورد تایید نظام قرار دهیم. به همین دلیل بوده است که همیشه بعد از انقلاب فعالیتهای سیاسی ما به صورت فعالیتهای حزبی بوده است. من خودم ابتدا در حزب جمهوری، بعد مجمع روحانیون مبارز و بعد هم در حزب اعتماد ملی فعالیت سیاسی داشتم. در حاشیه و فواصل فعالیتهای سیاسی با احزاب دیگر همکاری داشتیم. بر اساس همین انگیزه و احساس ضرورت سراغ احزاب و از جمله حزب اعتماد ملی رفتیم تا فعالیت سیاسیمان را که یک وظیفه ملی بود در قالب یک تشکل پروانهدار و شناسنامهدار قانونمند انجام دهیم. در مورد جایگاه حزب اعتماد ملی چطور؟ اگر بخواهید از سال 84 تا سال 93 یک ارزیابی از روند فعالیت حزب اعتماد ملی انجام دهید، فکر میکنید این حزب چقدر توانست در راستای اهدافی که برای تحقق آنها تشکیل شده بود، جلو برود و فعالیت کند؟ فکر میکنید استقبال جامعه از این حزب چگونه بوده است؟ ببینید یکی از ویژگیهای حزب اعتماد ملی که از ویژگیهای منحصر به فرد آن در احزاب فراگیر است، این است که این حزب در زمانی تشکیل شد که ما بر سر قدرت نبودیم و تکیه بر قدرت و مدیریتهای دولتی نداشتیم. تا اوایل سال 84 اصلاحطلبان در راس حکومت بودند ولی ما زمانی حزب را تشکیل دادیم که نه آقای کروبی رییس مجلس بود و نه دوستان ما در دولت بودند. آقای کروبی زمانی که حزب را تشکیل داد دو مسوولیت از طرف مقام معظم رهبری داشت؛ یکی مشاور رهبری بود و دیگری عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام که از هر دو مسوولیت استعفا و اعلام کرد که نمیخواهد این شایبه به وجود بیاید که از رانت رهبری برای تشکیل حزب استفاده کردهاند و فقط میخواهد با تکیه بر خود این حزب را اداره کند و نمیخواهد هیچ رانتی داشته باشد. اوایل کار استقبال نسبتا خوبی از حزب اعتماد ملی شد چراکه حرف جدیدی داشت و آقای کروبی در راس آن بود. ما در همان سال اول توانستیم حزب را در سراسر کشور توسعه بدهیم. جالب است که ظرف سه ماه در 30 استان «شورای استان» و در اغلب شهرستانها «شورای شهرستان» تشکیل دادیم. در هر استان 31 نفر عضو شورای عالی استان و در شهرستانها 15 تا 20 نفر عضو شوراهای شهرستانها شدند که انتخاب و شناسایی آنها کار سادهیی نیست. در مرکز ما توانستیم شناسایی لازم را انجام دهیم و علاوه بر آنها جمعی از نخبگان را که در داخل و خارج حزب بودند با عنوان «اتاق فکر » جمع کردیم و شروع به برنامهریزی برای بخشهای مختلف کشور کردند و فعالیتهای علمی گستردهیی را صورت دادند و حتی قرار بود که محصولاتی داشته باشند و مجموع فعالیتها و پژوهشهایشان منتشر شود و در اختیار جامعه قرار بگیرد. کارهای بزرگی را در آن دوره حزب انجام داد که یکی از آنها انتشار روزنامه «اعتماد ملی» بود. به عنوان رسانه حزب؟ به هر حال ما گفتیم که حزب نیاز به یک رسانه دارد اما بحث اصلی ما این بود که این روزنامه ارگان رسمی حزب باشد یا اینکه به نام دبیرکل باشد. بعد از مشورتها و بحثها به این نتیجه رسیدیم که روزنامه بهتر است که رسما به نام دبیرکل باشد ولی عملا به عنوان تریبون و ارگان حزب قلمداد شود. روزنامه اعتماد ملی هم جزو روزنامههای تراز اول کشور شد و توانست نقش بسیار موثری را در جامعه ایفا کند. یکی دیگر از کارها سایت حزب اعتماد ملی به نام «سحام نیوز» بود که سالها فعالیت کرد و نقش موثری را در جامعه داشت تا زمانی که سایت فیلتر و روزنامه توقیف شد. کارهای فراوانی در سالهای اول و دوم انجام میگرفت تا زمانی که ما تصمیم گرفتیم کنگره را تشکیل دهیم و طبق اساسنامه باید شورای مرکزی را انتخاب میکردیم. همان طور که اشاره کردم شورای مرکزی اول را هیات موسس و شورای مرکزی دوم را با برگزاری کنگره باید انتخاب میکردیم. از اعضای حزب اعتماد ملی جمعیت چند هزار نفری به کنگره آمدند و عده زیادی از شخصیتهای بزرگ کشور اعم از سیاسی و فرهنگی و تعدادی از سفرا به این کنگره آمدند و برخی صاحبنظران گفتند که فکر میکنند از زمان مشروطیت تا به حال که احزاب به روی کار آمدهاند کنگرهیی با این عظمت نداشتهایم. بالاخره کنگره تشکیل شد و اعضای شورای مرکزی انتخاب شدند و فعالیتشان را ادامه دادند و دبیرکل هم انتخاب شد. این سیر حزب اعتماد ملی نشان میدهد که رشد قابل ملاحظهیی تا انتخابات سال 88 داشته است. و این سال 88 آغازی برای به کما رفتن حزب اعتماد ملی بود. کمایی که تا به امروز طول کشیده است این طور نیست؟ البته مقداری کملطفی از سوی برخی دوستان اصلاحطلب چه افراد و چه احزاب مشاهده میشد ولی ما تلاش داشتیم که مساله را با اغماض پیش ببریم تا به کشمکش نرسیم. توصیه ما این بود که اگر کملطفی یا اشتباهی از سوی دوستان دیده میشد با تدبیر حرکت کنیم. تا انتخابات سال 88 حزب اعتماد ملی همچنان فعالیت خودش را ادامه میداد و در انتخابات به طور طبیعی آقای کروبی به عنوان کاندیدای حزب اعتماد ملی برای ریاستجمهوری معرفی شد. طبیعی است جمع دیگری از دوستان اصلاحطلب ما از آقای مهندس موسوی حمایت کردند و این اختلاف نظر سلیقه و نظر به وجود آمد که منشأ برخی ناکامیها در انتخاباتهای 84 و 88 بود. ستاد تبلیغات انتخاباتی آقای کروبی با مشورتی که خود ایشان با دوستان نداشت غیرحزبی شکل گرفت یعنی از اعضای حزب به عنوان رییس ستاد استفاده نشد و تعدادی از آنها تنها در ستاد فعالیت میکردند. دو مرتبه آقای کروبی از من خواست که مسوولیت ستاد را برعهده بگیرم که من به دلایلی قبول این پیشنهاد را به مصلحت ندانستم لذا آقای کروبی، آقای کرباسچی را به عنوان رییس ستاد خود انتخاب کردند. طبیعی است که آقای کرباسچی از دوستان و کسانی که به نظرشان مناسب بودند انتخاب میکردند. در همین راستا بخش کمی از اعضای شورای مرکزی مسوولیتهای کلیدی ستاد را داشتند که مقداری موجب گلایه میان دوستان شده بود اما ما پاسخ دادیم که این حق دبیرکل است که به عنوان یک کاندیدا خود رییس ستادش را انتخاب کند. رییس ستاد هم از آنجایی که میخواد فعالیتهای تبلیغاتی را ساماندهی کند حق مسلمش است که یارانش را خود انتخاب کند. اعضای حزب هم باید برای موفقیت آقای کروبی تلاش کنند اما اینکه در ستاد حتما مسوولیت داشته باشند، مطرح نیست. انتخابات با همه تلخیهایش برگزار شد. بعد از انتخابات و اعلام نتایج آرا تا مدتی حزب را فعال نگه داشتیم. فکر کنم مدت کمی بود. این طور نیست؟ بله شاید حداکثر سه ماه. تا اینکه یک روز از ناحیه نیروهای امنیتی به دفتر آقای کروبی در جماران رفتند که دفتر ستادشان آنجا بود. ریختند و آن دفتر را بستند و پلمب کردند و حتی وسایل را هم بردند. به صورت همزمان تعدادی از ماموران وارد دفتر مرکزی حزب در شهرک غرب شدند، کارمندان را چند ساعتی در اتاقی محبوس کردند و بعد وسایل مورد نظرشان اعم از اسناد و مدارک حزبی و حتی کامپیوترها را سوار یک نیسان بار کردند و در حزب را پلمب کردند. با اینکه دفتر اجارهیی بود و ما باید ماهانه اجارهبها را به صاحب آن میپرداختیم ولی این دفتر پلمب و عملا فعالیت حزب متوقف شد. بعد هم اجازه نمیدادند که ما در ساختمانی دیگر جلسات حزب را برگزار کنیم. نه در دفتری که آقای کروبی برای خود گرفته بود و نه در منازل حتی یک شب با پیشنهاد دوستان اعضای شورای مرکزی را برای شام به منزلم دعوت کردم اما بعدازظهر بود که از سوی مقامات امنیتی با من تماس گرفته شد و اعلام شد که برای برگزاری این نشست در منزلم هم مجاز نیستید جلسهیی برگزار کنید. برخلاف سایر احزاب اصلاحطلب که با حکم دادگاه منحل شده بودند ظاهرا برای حزب اعتماد ملی هیچ حکمی صادر نشده بود. این طور نیست؟ نه تا این لحظه نه حکمی داده شده است و نه مشخص است که این ماموران از کجا مجوز نداشتند. من که در دفتر مرکزی حزب در آن روز نبودم اما کارمندان و اعضای شورا که در آن لحظه در آنجا حضور داشتند، میگویند هرچقدر از این ماموران درخواست رویت حکمشان را کردهاند آنها اعلام کردند که مجوز را نشان آقای کروبی دادهاند و نباید در کار آنان دخالتی شود. با خشونت و تندی برخورد کرده بودند و هیچ مدرکی را تا این لحظه نشان ما ندادهاند. ما نمیدانیم کدام یک از نهادها بودند؟ نهادهای امنیتی یا قضایی؟ این اسناد و مدارکی که بردهاند معلوم نیست باید از کجا پس گرفت. من بارها در سخنرانیهای مختلف درخواست کردهام که این اسناد و مدارک را به ما برگردانند. پروندههای اعضا و اسناد مالی و اداری است که به آنها نیاز داریم. چیز خطرناکی نیست و تنها ملزومات تشکیل یک حزب است اما هیچ کس پاسخگو نبود و معلوم نیست اموال حزب به کجا رفته است؟ در مورد ساختمان دفتر مرکزی حزب چطور؟ هنوز پلمب است؟ صاحب این ساختمان هر ماهه میآمد و درخواست اجاره میکرد. چند ماه مبلغی به او دادیم اما بعد اعلام کردیم ما که از این ساختمان استفاده نمیکنیم پس بروید پیگیر فک پلمب باشید. خود ایشان بعد از چند ماه تلاش و دوندگی در دستگاههای امنیتی و قضایی توانست از طریق دادستانی مجوز بگیرد و با حضور نماینده دادستان پلمب را شکستند و میز و صندلیهای حزب را به ما دادند و ساختمان را تحویل صاحب آن ساختمان دادیم. پس از آن همچنان حزب در حال نیمه تعطیلی بود. رفت و آمدها هم دوستانه بود. اعضای حزب همدیگر را میدیدند و دید و بازدید وجود داشت اما به دلیل فضایی که به وجود آورده بودند و ممنوعیتهای ایجاد شده امکان فعالیت حزبی تا انتخابات دوره یازدهم ریاستجمهوری نداشتیم. پس از انتخابات که فضا تا حدی بازتر شد مقداری فعالیت را بیشتر کردیم آن هم نه به صورت تابلودار و دفاتر رسمی. تنها چند نوبت شورای مرکزی تشکیل دادیم. برخی از دفاتر و کمیتهها باز شدند. در برخی از شهرها مثل تهران با برگزاری برخی جلسات در نظر دارند که انشاءالله در آینده نهچندان دور زمینه فعالیت گسترده این حزب را فراهم کنیم. شما بارها اعلام کرده بودید که تا زمانی که وضعیت آقای کروبی مشخص نشود نمیشود، کار جدی کرد حالا با توجه به روی کار آمدن دولت جدید و علاقهاش به تحزب فکر میکنید ما از چه زمانی میتوانیم امیدوار باشیم که حزب اعتماد ملی به صورت جدی فعالیت کند؟ ببینید عاملی که موجب شده است که ما علاقهمند به فعال کردن حزب باشیم؛ شرایط سیاسی کشور است. آن انسداد سیاسی، تفکر حزبگریزی و حزبستیزی که در دولت گذشته بود، برطرف شده است و جایش را به تفکر قانونمداری در دولت فعلی داده است. پس باید منتظر تغییرات جدی در حزب اعتماد ملی بود. اعضای جدید و شاید هم یک پوستاندازی گسترده. این طور نیست؟ هنوز در این مورد تصمیمگیری نشده است و ما در حال فکر کردن روی این قضیه هستیم که چگونه فعالیت را آغاز کنیم. ما جمعیت قابل توجهی به نام شورای مرکزی داشتیم. 63 نفر اعضای علیالبدل و ناظرین شورای مرکزی ما بوده است که این حجم افراد شورای مرکزی بسیار منحصر به فرد است. ممکن است برخی از اعضا در شورای مرکزی یا سایر ارکان مشکلی برایشان به وجود آمده باشد یا آنکه مسوولیتی گرفته باشند که دیگر تمایل نداشته باشند که در حزب اعتماد ملی حضور داشته باشند و عدهیی هم علاقهمند باشند که جایگزین شوند. ما باید در مورد این موضوعات به جمعبندی برسیم و بعد فعالیتمان را آغاز کنیم. به عنوان قائم مقام حزبی که 5 سال در حالت تعلیق بوده است پیشبینیتان از فضا چیست؟ فکر میکنید عزم شما و سایر فعالان سیاسی برای آشتی با سیاست با پیروزی مواجه شود؟ به عنوان یک شخص و یک عضو حزب اعتماد ملی باید بگویم که ما امروز شاهدیم شرایط بسیار مناسبی برای فعالیت سیاسی احزاب به وجود آمده است. به ویژه برای جریان اصلاحات. اصلاحطلبان به دلیل موفقیت بزرگی که در سال 92 داشتند مورد توجه فوقالعاده مردم قرار گرفتند و آینده دور و نزدیک در انتظار اصلاحطلبان است که چگونه بتوانند نقش بیافرینند و اثرگذار باشند. اصلاحطلبان باید با انسجام و تشکیل جبهه واحد و مستحکم به استقبال رسالتهای خود بروند و بتوانند هم درون احزاب و جبههشان به کادرسازی و برنامهریزی بپردازند و هم در خارج از حزب و جبهه بتوانند در کلیت جامعه موثر باشند. در دورههای مختلف انتخابات بتوانند نقش موثری را بیافرینند و توصیههای ما به همه احزاب سیاسی کشور فعالیت قانونمند و منسجم است. به ویژه فعالان سیاسی اصلاحطلب و احزاب باید فعالیتشان را به صورت متحد و منسجم ادامه دهند تا میزان اثرگذاری آنها بیشتر شود. گذشته را پشت سر گذاشتیم. هرکجا متحد بودیم تجربه شیرین و هرجا که اختلاف داشتیم تجربه تلخی را به دست آوردیم. باید از تجربههای گذشته استفاده کنیم و با اتحاد به استقبال انجام وظیفه انسانی و ملی خودمان برویم.
دیدگاه تان را بنویسید