با دستان باز بسته/ نماینده آژانس و ایران از مذاکرات راضیاند
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
به گزارش نامه به نقل از هفتهنامه متن آنان دو روز بعد از تهران رفتند، بدون اینکه آرزویشان محقق شده باشد اما همچنان امیدوار بودند که بهزودی رویایشان، جامه عمل پوشیده شود. این امیدواری، خاصیت هم آروزهاست یا ریشه در واقعیتی دارد که در پرونده هستهای ایران دیده میشود و بر بروز نشانههای انعطاف در موضع تهران در آژانس دلالت آژانس دارد؟
تاثیر مذاکره با آژانس بر مذاکره آتی تهران و 1+5 بیستودوم آذرماه، تیم اعزامی از سوی آژانس بینالمللی انرژی اتمی به سرپرستی هرمان نارکارتس وارد ایران شدند تا یک بار دیگر با مقامات هستهای ایران به مذاکره بنشینند. ناکارتس پیش از حرکت به سوی تهران، در جمع خبرنگارانی که در فرودگاه وین جمع شده بودند، اظهار امیدواری کرد که ایران مجوز بازدید از سایت پارچین را صادر کند. این مهمترین و شاید اصلیترین خواسته آژانس بینالمللی انرژی اتمی از ایران است که در ماههای اخیر به جدیت پیگیری میشود. بهخصوص از وقتی که برخی تصاویر ماهوارهای به دست آژانس رسید که طبق آن ادعا میشد ایران در سایت پارچین آزمایشهای هستهای انفجاری انجام داده و سپس محیط آن را پاک کرده است. به همین خاطر آژانس بارها خواستار بازدید از تاسیسات پارچین شده است و میگوید باید صحت و سقم این ادعاها را تحقیق کند. همچنین یوکیو آمانو، دبیرکل آژانس، نیز گفته بازدید از این سایت حتی اگر پاکسازی انجام شده باشد، مفید خواهد بود. اما تهران تاکنون با این خواسته موافقت نکرده چراکه تاکید داشته پارچین، سایتی دفاعی است و لزومی ندارد از سوی بازرسان آژانس بازدید شود. البته پس از آنکه آژانس بر خواستهاش پافشاری کرد و همزمان، اتهامات به ایران افزایش یافت، مقامات هستهای کشورمان اعلام کردند حاضرند بهعنوان عضو آژانس، فراتر از تعهداتشان در صورتی که آژانس مدالیتهای ارایه دهد، حاضرند بازدید از سایت پارچین را اجازه دهند. از این رو، دور تازهای از مذاکرات میان تهران و آژانس شکل گرفت و فعلا آخرین آن دیداری بود که بیستودوم آذر برگزار شد. هدف از این دور مذاکرات تلاش برای حصول توافق بر سر موضوعات حلنشدهای است که به گفته ناکارتس، به ابعاد نظامی احتمالی برنامه هستهای ایران مربوط میشوند. با وجود این، هیات اعزامی آژانس تصریح کرد با این آمادگی راهی تهران میشود که در صورت امکان از پارچین دیدار کنند. اما همانطور که قابل پیشبینی بود، این اتفاق نیفتاد، اما روند مذاکرات نیز به گونهای نبود که طرفین، با دلخوری یا حتی ناامیدی، در پایان نشست، از یکدیگر خداحافظی کنند. بلکه برعکس، هم علیاصغر سلطانیه، نماینده دائم ایران درآژانس بینالمللی و هم هرمان ناکارتس، بعد از پایان دیدار به خبرنگاران گفتند که از روند مذاکرات راضیاند. ناکاراتس معاون مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، پس از بازگشت از تهران هم، وقتی به فرودگاه وین رسید، گفت: «نشستهای خوبی داشتیم». وی همچنین تصریح کرد: «انتظار داریم تا ماه آینده میلادی رویکرد ساختارمند و نیز مدالیته با ایران نهایی شود و اجرای آن را آغاز کنیم». علیاصغر سلطانیه هم مذاکراه اخیر در تهران را مثبت و سازنده توصیف کرد و گفت: «به نتایج خوبی دست یافتهایم.» نماینده ایران در آژانس که با شبکه خبری العالم گفتوگو میکرد، خاطرنشان شد: «این مذاکرات بین ایران و آژانس بینالمللی انرژی اتمی بوده و با مسائل دیگر ارتباطی ندارد.» مذاکراتی که 23 آذر در تهران برگزار شد، در عین حال که استقبالها و تحلیلهای خوشبینانهای برانگیخت با اتفاقی هم همراه بود که اگر برخورد تهران با آن، همانند گذشته باشد، میتواند تمام این خوشبینیها را به ناامیدی تبدیل کند. چراکه همزمان با حضور هیات آژانس و ایران سرمیز مذاکرات وزارت خزانهداری آمریکا، تحریمهای جدیدی را علیه هفت شرکت و پنج مسوول ایرانی از جمله فریدون عباسی دوانی، رییس سازمان انرژی اتمی ایران، اعمال کرد. طبق این دستور کار تازه، این شرکتها و مسوولان و دستاندرکاران آنها از تجارت در شرکتها یا با شهروندان آمریکایی منع میشوند و سرمایههایی که در آمریکا داشته باشند مسدود میشود. خزانهداری آمریکا افزوده تحریمهای مورد اشاره، عملیاتهای بینالمللی خرید توسط سازمان انرژی اتمی ایران، شرکت فناوری سانتریفیوژ ایران و برنامه غنیسازی اورانیوم ایران را هدف میگیرد. مثلا سخنگوی وزارت خارجه آمریکا اعلام کرده فریدون عباسی به این دلیل در فهرست تحریمها قرار گرفته که در افزایش فعالیتهای مربوط به استخراج اورانیوم و تولید کیک زرد در ایران، نقشی مؤثر داشته است. به نظر میرسد، تقارن اعمال این تحریمها با انجام مذاکرات ایران و آژانس، بر روند مذاکرات آتی تاثیر منفی داشته باشد. تهران در مذاکرات هستهای با گروه 1+5 تاکید دارد در قبال خواستههایی که دارند، باید گامهای ملموس نظیر کاهش یا حذف تحریمها ببیند. البته همین موضوع هم مورد توافق تلویحی غرب قرار گرفته است چون دیپلماتهای غربی نسبت به آینده مذاکره هستهای با ایران و سرانجام نیک آن خوشبین هستند. بهویژه که احتمال مذاکره تهران- واشنگتن نیز بالا رفته و هیلاری کلینتون، وزیر خارجه آمریکا، هم اعلام کرده کاخ سفید آماده گفتوگوی مستقیم و البته دو طرفه با تهران است. تلاش غرب برای مفاهمه با ایران، در کنار تحرکات تازه اعضای 1+5 بیشتر از قبل خودنمایی میکند و خبرها حاکی از آن است که اتحادیه اروپا قصد دارد بار دیگر یک بسته پیشنهادی به ایران ارایه کند. اتحادیه، در عوض، از ایران انتظار دارد غنیسازی ۲۰ درصدی و تاسیسات هستهای فردو را توقف و تعطیل کند. در مقابل، قدرتهای غربی آماده هستند نیازهای فنی هستهای ایران برآورده کند. ایران و 1+5 متشکل از آمریکا، انگیس، فرانسه، آلمان، روسیه وچین قرار است به زودی دور دیگری از مذاکرات کلید بزنند. به موازات سفر هیات فنی آژانس به ایران، اعلام شد علی باقری، معاون سعید جلیلی، سرتیم مذاکرهکنندگان ایرانی و هلگا اشمیت، معاون کاترین اشتون، سرپرست روابط خارجی اتحادیه اروپا، درباره مذاکرات آینده ایران با گروه ۱+۵ گفتوگوی تلفنی انجام دادهاند. گفته میشود استانبول میزبان این نشست قریبالوقوع خواهد بود و در این دیدار،کشورهای 1+5، پیشنهاد اصلاحشدهای به ایران ارایه میدهند. بهنظر میرسد که نتایج مذاکره اخیر تهران و آژانس بر مذاکرات ایران و 1+5 نیز تاثیر بگذارد. گویی تمام هم گفتوگوها به یک ریسمان متصل است و اما اینکه این ریسمان آخر به کجا میرسد و آیا پرونده هستهای ایران به احتمال زیاد بسته خواهد شد یا نه، موضوعی است که حرف زدن باقطعیت درباره آن در این مقطع، زود است. بهخصوص آنکه هم سال جدید میلادی در راه است و هم انتخابات ریاستجمهوری ایران، نزدیک! و در این میان، تنها که چیزی که مشهود و قطعی است، تلاش هردو طرف برای رسیدن به مصالحه میباشد.
دیدگاه تان را بنویسید