قسم دروغ که نمیشود خورد!/ همه ویژگیهای یک رئیسجمهور
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
به گزارش نامه به نقل از هفتهنامه متن «نامزدهای انتخابات ریاستجمهوری باید واقعا وابسته و دلبسته نظام و قانون اساسی باشند و بخواهند قانون اساسی را اجرا کنند. رییسجمهور در این زمینه قسم میخورد و طبعا نمیتواند قسم دروغ بخورد». این جمله، بخشی از سخنان رهبر معظم انقلاب بود که چندی قبل درخصوص معیارهای رییسجمهور بیان شد. در نظر گرفتن این معیار و مجموعه معیارهای دیگر، که رهبر در سخنانشان به آنها اشاره کردند، این پرسش را پیش میآورد که، فراتر از آن چه تا کنون مطرح شده و نیز با توجه به نامزدهای احتمالی که امروزه نامشان بر سر زبانهاست، نامزدهای انتخابات ریاستجمهوری سال آینده، چه ملاکهای دیگری را باید داشته باشند؟ این «ملاکهای دیگر»، هم میتواند بیانگر دیدگاه رهبری باشد و هم حساسیت وضع موجود را تبیین کند. همه ویژگیهای یک رییسجمهور موفق انتخابات دو سو دارد: یک سویش مردمند که رای آنها نتیجه هر انتخاباتی را رقم میزند و سمت دیگرش نامزدهایی هستند که خود را در حدواندازه مطرح شدن در انتخابات میبینند و وارد عرصه رقابت میشوند. انتخابات نیز انواع و درجات مختلف دارد و بسته به نوع نظام حکومتی هر کشور، یک مدل از بین
بقیه مدلها، برای سازو کار نظام انتخاباتی، پیشنهاد میشود. در ایران نیز، انتخاب عالیترین مسوول اجرایی کشور، مهمترین انتخابات محسوب میشود. «مهمترین» به این معنا که انتخابات ریاستجمهوری، در مقایسه با انتخاب نمایندگان مجلس خبرگان رهبری یا مجلس شورای اسلامی، به دلیل «حضور مستقیم مردم» و ایفای نقش بیواسطه در انتخاب رییس دولت، بهعنوان اولین مقام اجرایی نظام، از اهمیت مضاعفی برخوردار است. نامزدهای تمام انتخابات کشور باید دارای معیارهایی عمومی و کلی باشند که قانون اساسی به آنها اشاره مستقیم دارد: ایرانیالاصل بودن، تابعیت کشور جمهوری اسلامی ایران، مومن و معتقد بودن به مبانی جمهوری اسلامی ایران و مذهب رسمی کشور، اﻋﺘﻘﺎد و اﻟﺘﺰام ﻋﻤﻠﯽ ﺑﻪ اﺳﻼم و وﻻﯾﺖ ﻣﻄﻠﻘﻪ ﻓﻘﯿﻪ و التزام عملی به قانون اساسی. علاوه بر این، شورای نگهبان نیز شروط دیگری را درنظر گرفته و و وضعیت نامزدها را از لحاظ احراز یا عدم احراز آن ویژگیها بررسی میکند؛ شروطی همچون «رجل سیاسی بودن» به معنای داشتن تجربه سیاسی و فعالیتهای مدیریتی و همچنین «مدیر و مدبر بودن». آیا از دیدگاه شورای نگهبان، اگر کسی فقط دارای این شروط بود میتواند، به عنوان نامزد، وارد
رقابتهای انتخاباتی شود؟ آیا اگر کسی فقط دارای ویژگیهای اشاره شده در نص صریح قانون اساسی بود، واقعاً شایسته نامزدی است؟ آیا با عبور از فیلتر شورای نگهبان، همه چیز تمام است و دیگر نیازی نیست تا فرد از فیلتر شخصی و درونی خویش بگذرد و تواناییهایش را، با مقیاس وجدان خود، محک بزند تا در صورت موفقیت در این مرحله، قدم به گود انتخابات بگذارد؟ این سوالی است که رهبر انقلاب در سخنان اخیرشان، در جمع مردم قم به مناسبت سالگرد 19 دی، به آن پاسخ دادند. ایشان معیارهایی را برای نامزدهای انتخابت ریاست جمهوری طرح کردند که پاسخی است به سوال پیشگفته ما. ایشان با تاکید بر اینکه برای انتخابات، توصیهها، حرفها و نکاتى وجود دارد، انتخابات را یک حق و یک وظیفه دانستند: «ما، هر کدام مان، به عنوان یک فرد از افراد این ملت، هم حق داریم در انتخابات شرکت کنیم، هم وظیفه داریم. آن کسانى که به نظام جمهورى اسلامى معتقدند، قانون اساسى را قبول دارند، هم از این حق میخواهند استفاده کنند، هم این وظیفه را میخواهند انجام دهند. همه باید این وظیفه را انجام دهند. یکى وظیفهاش این است که بیاید صلاحیتهاى خودش را در معرض انتخاب مردم قرار دهد. هر کسى
که در خود صلاحیتى احساس میکند و کار اجرایى بلد است، مىآید و خود را در معرض انتخاب مردم میگذارد.» آیتالله خامنهای سپس تصریح کردند: «اداره مملکت و کار اجرایى، کار کوچکى نیست. کارهاى بزرگ و بارهاى سنگینى بر دوش مجریان سطوح بالاست. ممکن است کسانى که در سطوح دیگرى کار میکنند، ابعاد این سنگینى را هم بعضاً تشخیص ندهند که چقدر این بار سنگین است. آن کسانى که وارد میدان میشوند، باید کسانى باشند که در خود توانایىِ کشیدن این بار را بیابند. صلاحیتهایى را هم که در قانون اساسى است و شوراى محترم نگهبان بر روى آنها تکیه خواهد کرد، در خودشان ملاحظه کنند.» رهبر انقلاب همچنین تصریح کردند چون رئیس جمهور سوگند میخورد که قانون اساسى را اجرا کند، باید جز به اجرای قانون اساسی به چیز دیگری نیندیشد؛ چرا که :«قسم دروغ که نمی شود خورد.» ایشان همچنین، در سفری چندروزه که پیش از این به استان خراسان رضوی داشتند، گفته بودند: «کسانی که خود را صالح و دارای اهلیت میدانند، در موقع لازم، وارد عرصه شوند و مردم هم آنها را حقیقتا با معیارها بسنجند و برای انتخاب فرد مورد نظر خود تلاش کنند». از سوی دیگر رییس قوه قضاییه، در خصوص ویژگیهای
رییسجمهور، توصیههایی مشابه مقام رهبری داشتند. آیتالله آملی لاریجانی، در جلسه مسئولان عالی قضایی گفت: «اداره کشور، با اداره یک فرمانداری یا حتی یک وزارتخانه متفاوت است و رئیسجمهور باید بتواند بر تمام امور اجرایی نظارت کند و بلکه خود در امور اجرایی سهیم باشد و اگر چنین توانی در اداره کشور ندارد، نمیتواند قسم دروغ بخورد». به گفته رییس دستگاه قضا «رئیسجمهور باید بتواند بر تمام امور اجرایی نظارت کند و بلکه خود در امور اجرایی سهیم باشد و اگر چنین توانی در اداره کشور ندارد، نمیتواند قسم دروغ بخورد و بگوید همه استعداد و صلاحیت خویش را در راه ایفای مسئولیتهایی که برعهده گرفتهام به کار میگیرم و نمیتواند سوگند یاد کند که پاسدار مذهب رسمی کشور خواهد بود و بعد از انتخاب بگوید که با علمای دینی کاری ندارد؛ در حالی که این علما و روحانیون هستند که خبرگان و متخصصان شناخت دین و پاسدار آن هستند.» اینک باید دید مجموعه توصیههای رهبر معظم انقلاب در باره شرایط اختصاصی نامزدهای ریاستجمهوری، که مخاطبش همه ناظران سیاسی هستند، تا چه حد مورد توجه نامزدهای بالقوه و بالفعل انتخابات ریاستجمهوری آینده قرار خواهد گرفت. آیا
در میان نامزدهای مطرح شده و نشده، هستند کسانی که برای لحظاتی خود را بر اساس این معیارها سنجیده باشند؟ آیا به جز ویژگیهای کلان، به خصوصیات خرد و جزءنگرانه اما ضروری نیز اندیشیدهاند؟ از آن مهمتر، آیا شهامت آن را دارند حتی اگر شورای نگهبان آنها را تأیید کرد، اما در خلوت خود ظرفیت و توان رییسجمهور شدن را نیافتند، میدان را به افرادی که از خود اصلح میدانند واگذار کنند؟ یا رویای رفتن به پاستور و نشستن بر صندلی دومین مقام کشور، به قدری شیرین است که هرگز به معیارهایی فراتر از آنچه در قانون اساسی آمده، نخواهند اندیشید؟ پاسخ عادلانه و صادقانه هر کس به این پرسش بنیادی، هم نشانگر اخلاقمدار بودن سیاسیون خواهد بود و هم تکلیف مردم را در این فضای ملتهب سیاسی روشنتر خواهد کرد.
دیدگاه تان را بنویسید