روشنگری؛ نقش محوری روحانیت در انتخابات/ حضور روحانیت در میدان رقابت سیاسی، عاملی که مبانی اعتقادی نظام را تحکیم میکند
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
به گزارش نامه نقش محوری روحانیت در ساختار سیاسی جمهوری اسلامی و نیز میدانهای رقابت سیاسی، بویژه انتخابات ریاستجمهوری از ابتدای انقلاب تاکنون، موضوعی نیست که از چشم مردم و سیاسیون پوشیده و یا قابل انکار باشد. جایگاه روحانیت در ساختار سیاسی کشور سبب شده است که از بدو شکل گیری نظام، روحانیت در قالب تشکلهای سیاسی چون جامعه روحانیت مبارز، مجمع روحانیون مبارز و جامعه مدرسین حوزه علیمه قم به نقشآفرینی در عرصه سیاسی کشور روی آورد. روحانیت در ایران از آغاز انقلاب اسلامی تاکنون همواره نقش مهمی در انتخاب و حمایت از کاندیدای اصلح از یک سو و جلب مشارکت حداکثری مردم در هر انتخاباتی داشته است. حضور هدایتگر روحانیت، از اولین رقابت سیاسی بعد از انقلاب تا امروز روزهای اول انقلاب و اولین دوره انتخابات ریاستجمهوری بود که کاندیداتوی جلالالدین فارسی، ابوالحسن بنیصدر و هشت نفر دیگر، حضور فعال روحانیت برای تصمیمگیری درست در باب انتخابات را آشکار کرد. در آن روزها روحانیت که در قالب جامعه روحانیت مبارز و جامعه مدرسین حوزه علمیه قم در عرصه سیاسی کشور فعالیت میکرد، ابتدا با توجه به شناختی که از بنیصدر و مشکلات
عقیدتی او با روحانیت و ولایت فقیه داشت، از کاندیداتوری فارسی حمایت کرد. اما پس از آنکه امام (ره) شخصا مسئله کاندیداتوری فارسی و حرفوحدیثهایی که درباره اصلیت غیرایرانی او گفته میشد، بررسی کردند و او را از کاندیداتوری برحذر داشتند، روحانیت همسو با فرموده امام (ره) حمایت از کاندیداتوری فارسی را متوقف کرد. اما روحانیت که همچنان انتقادهایی به بنیصدر در مباحثی چون مالکیت در اسلام، قضاوت، ولایت فقیه ، و استبداد رأی داشت، در نهایت حاضر به حمایت از او نشد و از حسن حبیبی حمایت کرد. این در حالی بود که هنگامی که بنیصدر با آرای مردم به ریاستجمهوری انتخاب شد، روحانیت در بیانیهای ضمن حمایت از منتخب مردم، باز هم خطرات احتمالی ریاستجمهوری بنیصدر را متذکر شد و اعلام کرد که "امیدواریم در روند کارها هرگز انحرافی از مسیر انقلاب و منافع ملت پیش نیاید؛ اما اگر خدای نکرده گامی بر خلاف اصول انقلاب اسلامی که خونبهای ده ها هزار شهید و ضامن منافع ملت است- برداشته شود باز ملت بیدار، طبق فرمان امام امت، به منظور حفظ دستاوردهای انقلاب خویش، وظیفه خود را انجام خواهد داد. برخورد روحانیت با کاندیداتوری بنیصدر در ابتدا، حمایت از
آرای ملت که او را رئیسجمهور کرده بود، گوسزد کردن خطرات ریاستجمهوری او و در نهایت حمایت از فرمان امام (ره) برای عزل او از این مقام، نشان داد که روحانیت از پیش از برگزاری انتخابات ریاستجمهور، تا اعلام نتایج و حتی مواجهه با رخدادها و پیامدهای پس از آن همواره محور هوشیاری و آگاهسازی نهادها و تشکلهای سیاسی و آحاد ملت بوده است. روشنگری، نقش محوری روحانیت در رخدادها و رقابتهای سیاسی پس از ماجرای بنیصدر و در دورههای بعدی انتخابات ریاستجمهوری نیز، روحانیت همواره نقش محوری در بررسی شرایط انتخاباتی کشور، صلاحیت جریانها و کاندیداها و در نهایت حمایت از منتخب مردم داشته است. در انتخاباتهای اخیر جامعه مدرسین و جامعه روحانیت مبارز همواره با رصد شرایط انتخاباتی و مطالعه ویژگیهای کاندیدای اصلح و مطابقت آن با کاندیداهای انتخابات، توانسته است نقش مهمی در جهتدهی صلاح و صواب به روند گرایشات مردم به کاندیداها داشته است. حالا این روزها در ماههای پایانی منتهی به انتخابات ریاستجمهوری، هنوز هم روحانیت حصور فعال و نقش محوری خود را در هدایت رقابتهای انتخابات و جهتگیری نسبت به جریانها و چهرههای سیاسی حفظ کرده
است و همچنان به عنوان بخش مهمی از ساختار سیاسی جمهوری اسلامی به رسالت خود که به قول آیتالله مهدوی کنی روشنگری است، ادامه میدهد. آنچنان که آیتالله مهدوی کنی در این رابطه تأکید میکند که روحانیت و جامعه مدرسین در مسائل مهم سیاسی همچون انتخابات باید حضور یابد و با روشنگری، مسائل سیاسی را در جامعه تبیین کند و خود را از این عرصه مهم کنار نکشد و با وحدت، حضور خود را در همه مسائل سیاسی و اجتماعی تثبیت نمایند تا جریانات به صورت دینی، فقهی و الهی پیش رود. محمدتقی رهبر، رئیس فراکسیون روحانیون مجلس هشتم هم درباره اهمیت حضور روحانیت در انتخابات ریاست جمهوری پیش رو همچون همه انتخاباتهای تاریخ انقلاب اسلامی میگوید حضور روحانیت در انتخابات یک وظیفه شرعی است و روحانیت نیز طبق وظیفه شرعی، انقلابی و ملی در انتخابات شرکت میکند. روحانیت وظیفه میداند و تشویق هم میکند که مردم در انتخابات شرکت کنند. ( اینجا ) روحانیت و ورود فعال به میدان رقابت سیاسی همچنان که از روزهای آغازین انقلاب این ایده ازسوی روحانیون و امام (ره) عنوان میشد، امروز هم کسی در نقش محوری روحانیت در هدایتگری و جهتدهی مردم و سیاسیون به سمت و سوی
درست و صلاح شکی ندارد و به قول آیتالله طباطبایینژاد، نماینده ولی فقیه و امام جمعه اصفهان مثل روحانیت در جامعه، مثل ستارگان در آسمان است که سبب هدایت افراد میشوند، اگر خدای نکرده ستارگان خاموش شوند، حتی راه یافتگان نیز منحرف میشوند. اما اختلاف نظری که درباره رابطه میان روحانیت و ساختارهای سیاسی وجود دارد، ورود مستقیم روحانیت به عرصه رقابت انتخاباتی است. در حالی که برخی معتقدند روحانیت تنها باید در جهت هدایتگری و روشنگری سیاسی ایفای نقش کند، برخی دیگر ورود مستقیم روحانیت به رقابت سیاسی، معرفی کاندیدا یا کاندیداهای مورد حمایت و یا حتی حمایت از کاندیدای روحانی در انتخابات را مثبت و همسو با روح نظام جمهوری اسلامی میدانند. محسن غرویان، استاد جامعه المصطفی در رابطه با حضور و ورود مستقیم روحانیت به رقابت سیاسی و انتخاباتی، حتی از ضرورت حمایت روحانیت از کاندیدای خاص فراتر میرود و مزایای کاندیداتوری روحانیون در انتخابات و بویژه انتخابات ریاستجمهوری را برمیشمارد. او میگوید رئیسجمهور با دروس اسلامی و حوزوی و روحانی بودن او در محکمسازی مبانی اعتقادی تاثیرگذار خواهد بود و در هماهنگی با کلیت نظام، قانون اساسی
و اندیشههای مقام رهبری تاثیر زیادی خواهد گذاشت. غرویان معتقد است هرچند مدیر و کارآمد بودن برای رییس جمهور شاخصه اصلی است اما همراه شدن این خصایص با روحانی بودن در هماهنگی رییس جمهور با کلیت نظام کمک شایانی خواهد کرد. ( اینجا ) ازسوی دیگر محمدتقی رهبر هم ورود روحانیت به انتخابات و کاندیداتوری روحانیها در رقابتهای سیاسی را پسندیده و مثبت میداند و میگوید تجربهها نشان داده است که روحانیت در مصدر مسئولیت، کمتر دچار اشتباه و خطا شدهاند. ما در گذشته نیز رئیس جمهور روحانی داشتیم و عملکرد آنها بیانگر نقش مثبت روحانیت در جامعه است و حضور روحانیت ما را در خیلی از موراد از بلاتکلیفی که این روزها دچارش هستیم خارج خواهد کرد. ( اینجا ) همان طور که بسیاری از سیاسیون و روحانیهای سیاسی هم معتقدند، تجربه مثبت و سازنده دوران ریاستجمهوری روحانیون در کشور، شاهد خوبی برای این موضوع است که حضور توأمان روحانیت از یک سو در نقش هدایتگری و ازسوی دیگر به عنوان بازیگر اصلی و جدی رقابت سیاسی همواره آثار مثبتی در ساختار سیاسی جمهوری اسلامی ایران داشته است. در آستانه یازدهمین دور انتخابات ریاستجمهوری هم در کنار نقش حیاتی و
ضروری روحانیت در روشنگری و هدایتگری سیاسی، به نظر میرسد تقویت نقش روحانیت در عرصه رقابت سیاسی و ورود روحانیت به فعالیت مستقیم انتخاباتی منشأ اتفاقات مثبت و سازنده جدیدی در تاریخ سیاسی کشور باشد، چه آنکه هرگاه روحانیت در عرصه سیاسی کشور حضور فعال و پررنگ و نقشآفرین داشته است، ساختارهای سیاسی کشور با رشد، اعتلا و بالندگی روبرو بودهاند.
دیدگاه تان را بنویسید