تلاش‌های بیهوده «زنِ ستیزه‌جوی» آمریکا علیه برجام و ایران /زوج غیرقابل انعطاف ترامپ - نیکی هیلی باعث انزوای آمریکا خواهند شد؟

محمد اکبری: علیرغم تلاشهای نیکی هیلی در وین برای تاثیر گذاری بر روی گزارش آژانس، این سازمان بار دیگر پایبندی ایران به توافق‌هسته‌ای را تائید کرد.

نیکی هیلی در تازه ترین اظهارات خود در پاسخ ضمنی به ایران که دسترسی آژانس به سایت‌های نظامی ایران را «تنها یک رویا» دانسته بود گفته است: «اگر بازرسی از سایت‌های نظامی ایران رویا است، پایبندی ایران به برجام هم رویا است». نماینده ایالات متحده در سازمان ملل که به تازگی سفری به وین داشت و با یوکیو آمانو دیدار کرد، تلاش داشت روی گزارش آژانس در مورد فعالیت های هسته ای ایران که به صورت دوره ای به سازمان ملل داده می شود تاثیر بگذارد.

هیلی در این سفر دست روی موضوعی گذاشت که خط قرمز ایران است و ایران هیچ گونه مذاکره و بحثی روی آنر ا نمی پذیرد. هیلی گفته بود آژنس حق دارد از مراکز نظامی ایران در قالب توافق برجام دیدار کند، زیرا که در این سند به نوع سایت ها اشاره نشده است.

ظاهرا ترامپ فرد غیرقابل انعطافی را برای بررسی برنامه هسته ای ایران و راهکاری جهت خروج از این توافق انتخاب کرده است. پیش از او شخص دیگری اینچنین با عصبانیت در مورد ایران و برجام عمل نکرده بود. هیلی رویکرد سخت و غیر قابل انعطافی در مورد ایران و فعالیتهای آن و همچنین روسیه و کره شمالی داشته است و هر زمان که لب به سخن گشوده، تعابیر جنگ گونه ای از سخنانش برداشت شده است. همچنان که در مقابل آزمایش موشکی کره گفته بود: صبر ما در برابر كره‌شمالی تمام شد.

بانوی فرمانداری که به نمایندگی در سازمان ملل رسید

از نیکی هیلی به عنوان فرمانداری یاد می شود که به نمایندگی امریکا در سازمان ملل راه یافته است و هویتی هندی- امریکایی دارد. پیش از این مقام، هیلی از ژانویه ۲۰۰۵ تا ژانویه ۲۰۱۱ نمایندگی شهرستان لکزینگتن را در مجلس نمایندگان کارولینای جنوبی بر عهده داشت. سپس از ژانویه ۲۰۱۱ تا ژانویه ۲۰۱۷ میلادی، به مقام یکصد و شانزدهمین فرماندار ایالت کارولینای جنوبی انتخاب شد. هیلی اولین زنی بود که به مقام فرمانداری در کارولینای جنوبی رسید.

هیلی دانش‌آموخته رشته حسابداری در مقطع کارشناسی از دانشگاه کلمسون است. با پیوستن به کسب و کاری که مادرش در زمینه تولید پوشاک زنانه راه انداخته بود، توانست به همراه خانواده به موفقیت تجاری و اقتصادی دست پیدا کند. در سال ۱۹۹۸ به عضویت هیئت مدیره اتاق بازرگانی شهرستان ارینجبرگ، کارولینای جنوبی درآمد و در سال ۲۰۰۳ عضو هیئت مدیره اتاق بازرگانی لکسینگتون، کارولینای جنوبی شد.

ترامپ با انتخاب هیلی به این پست حلقه تیم ضد ایرانی خود را در سازمان ملل هم تکمیل کرد. اظهارات تند او باعث شده از او به عنوان شخصی ضد ایرانی و حامی اسرائیل یاد شود. پایگاه خبری «کانادافری‌پِرس» در مطلبی به قلم «جوزف کلاین» ضمن اشاره به اظهارات ضدایرانی مداوم نماینده آمریکا در سازمان ملل نوشته است که با انتصاب «نیکی هیلی» و روی‌ کار آمدن دونالد ترامپ فضای ضد صهیونیستی در شورای امنیت سازمان ملل برای نخستین بار تغییر کرده‌ است.

نیکی هیلی اعضای شورای امنیت سازمان ملل را به چالش می‌کشد تا با قدرت تمام با ایران برخورد کنند و برای نخستین بار فشارها بر اسرائیل کاهش یابد.

رویکرد تند هیلی تنها در مورد برجام و ایران نبوده است. این روند را در مورد روسیه نیز می توان مشاهده کرد. هیلی در سخنان خود در شورای امنیت سازمان ملل، یک روز پس از حمله شیمیایی ۲۰۱۷ خان شیخون، گفت روسیه، اسد و ایران علاقه‌ای به صلح ندارند و اگر در پاسخ کاری صورت نگیرد چنین حملاتی تکرار خواهند شد. هیلی همچنین در اظهار نظری در مورد درگیری های اوکراین، روسیه را مقصر درگیری‌ها دانسته و هشدار داده بود، تحریم‌های مرتبط با اوکراین علیه روسیه تا زمانی که مسکو، کریمه را به کی‌یف بازنگرداند، لغو نخواهد شد.

نماینده امریکا در سازمان ملل همچنین به تازگی گفته است: کشورش در برابر قوی شدن جنبش حزب الله لبنان برای جنگ، بیکار نمی نشیند و تماشاچی نخواهد بود.

نیکی هیلی در حساب توئیتری خود نوشت: «ما بیکار نمی نشینیم و تماشاچی قوی شدن حزب الله برای جنگ نخواهیم بود. ما باید مطمئن شویم که نیروهای صلح بان سازمان ملل در لبنان همان کاری را می کنند که به آنها دستور داده شده است.»

هیلی همچنین در بیانیه‌ای با بیان اتهامات اثبات‌نشده گروه حماس را «تروریستی» توصیف کرد و مدعی شد که روابط ایران و حماس نقض قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل متحد در تأیید برجام است .

هیلی گفت: «ایران، یکبار دیگر چهره واقعی‌اش را نشان داد. این کشور بایستی تصمیم بگیرد که آیا می‌خواهد عضوی از جامعه ملل باشد که می‌خواهد به طور جدی به تعهدات بین‌المللی‌اش عمل کند و یا اینکه می‌خواهد رهبر یک جنبش تروریستی باشد . »

مجموعه اظهارات و رویکردهای نیکی هیلی در کنار ترامپ باعث شده است فضای جدیدی برای امریکا بوجود بیاید. بسیاری از ناظران این رویکرد را حداقل در قبال برجام، عامل انزوا و تنها ماندن امریکا می دانند. در روزهای اخیر دو کشور آلمان و فرانسه از کشورهای امضاء کننده برجام نیز از آن حمایت کرده اند. مکرون بیان داشته است: پاریس از توافق هسته‌ای با ایران حمایت می‌کند، چرا که هیچ جایگزینی برای آن وجود ندارد.

علیرغم تلاش های هیلی، اکنون آژانس بین المللی انرژی اتمی برای هشتمین بار بعد از اجرایی شدن توافق هسته ای بین ایران و 1+5 ارزیابی خود از روند اجرای برجام و پایبندی جمهوری اسلامی ایران به این توافق را در قالب گزارشی اعلام کرد. حتی با وجود افزایش فشارهای هفته گذشته نیکی هیلی، مبنی بر لزوم بازرسی و نظارت حداکثری بر تاسیسات هسته ای ایران و مراکز نظامی این کشور به عنوان بخشی از اصلاحات مد نظر رئیس جمهور آمریکا بر برجام، اکنون مقام مسئول آژانس می گوید ضرورتی برای بازدید از مراکز نظامی ایران وجود نداشته و آژانس چنین کاری را صرفا جهت ارسال یک پیام سیاسی نخواهد کرد.حال باید منتظر تایید یا رد برجام توسط ترامپ در سررسید ماه اکتبر ماند. آیا او به سمت انزوای بیشتر خواهد رفت؟