خاستگاه مجادلات ایران و اسرائیل در دهه 50 چه بود؟
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
بهگزارش نامه به نقل از متن، مهاجرت یهودیان به فلسطین از سابقهای طولانی برخوردار است. اولین موج مهاجرت گسترده یهودیان به فلسطین در عصر مدرن، مربوط به سال ۱۸۸۱ است که طی آن، یهودیان طبق عقاید سوسیالصهیونیستی «موسی هس»، خرید زمین از دولت عثمانی یا زمینداران عرب را در دستور کار قرار دادند؛ البته در این دوره، یهودیان ایران تمایل چندانی به مهاجرت نداشتند چون رفتار به نسبت دوستانهای از سایر هموطنان خود مشاهده میکردند. در این سالها، حتی برخی از یهودیان اروپایی، ایران را مامن امنی برای خود یافتند. تا پایان جنگ جهانى اول، کمتر از دو هزار نفر یهودى ایرانى، اغلب اهل شیراز و نواحى جنوب ایران، بیشتر در دو شهر اورشلیم و صفاد مىزیستند و میان اینها و یهودیان ساکن ایران رفتوآمدهایى بوده است.
راتئودور هرتزل (۱۸۶۰-۱۹۰۴) یهودی اتریشی جنبش صهیونیسم، بنیان نهاد. او در سال ۱۸۹۶ کتاب «کشور یهودی» را به چاپ رساند و در این کتاب، خواستار ایجاد کشوری از سوی یهودیان شد. نظریه او سالها بعد توسط هرمان بامبرگِر، سیاح یهودی در کشورهای مختلف از جمله ایران ترویج داده شد. هرتزل سال 1897 در تشکیل اولین «همایش صهیونیسم بینالملل» نیز فعالیت کرد. اما اینها همه حرف بود تا آن که انگلستان، قوای نظامی خود را در خدمت تشکیل حکومت صهیونیستی قرار داد. انگلیس در جنگ جهانی اول، موفق به تصرف بخشهایی از مناطق تحت تصرف امپراتوری عثمانی از جمله فلسطین شد. پس از آن در سال ۱۹۱۷ و وزیر امور خارجه انگلیس، آرتور ج. بالفور، «اعلامیه بالفور» را که مصوبه دولت انگلیس بود صادر کرد. در این بیانیه خطاب به لرد روچیلد که سرپرستی فدراسیون صهیونیسم را بر عهده داشت آمده است: «انگلیس از تاسیس خانهای ملی برای یهودیان در فلسطین حمایت میکند.» انگلیس امید داشت که به این ترتیب بتواند حمایت بیشتری در جریان جنگ جهانی دوم برای خود جلب کند. اعلامیه «بالفور»، سرآغاز تلاش در عرصه بینالملل برای تاسیس اسراییل کنونی به شمار میرود. هفت ماه پس از صدور اعلامیه «بالفور» سرزمین فلسطین نبرد نیروهای انگلیسی به فرماندهی ژنرال آلنبی با نیروهای عثمانی به تصرف بریتانیا درآمد. عملیات نظامی ژنرال آلنبی در فلسطین در جهت اجرای «اعلامیه بالفور» به وقوع پیوست و عملا حکومت نظامی انگلیس در فلسطین حکمفرما شد. نخستین واکنش صهیونیستى که شکل سازمانى در تهران و سپس سایر شهرستانهاى ایران به خود گرفت، با اعلامیه بالفور بستگى دارد. پس از اطلاع جامعه یهود تهران از صدور اعلامیه بالفور، هیجان شدیدی میان یهودیان تهران و سایر شهرستانهاى ایران ایجاد شد و عدهاى از جوانان یهود تهران، ابتدا در کنیسه «خاله» و سپس در کنیسه «حکیم آشر» گرد هم جمع شده و درصدد تشکیل انجمن براى افزایش همبستگی خود برآمدند. چون هیات مذکور هدف خود را توسعه زبان عبرى قرار داد، نام انجمن را عبرت همهزقت صفت عبرد یا انجمن تقویت زبان عبرى قرار دادند. چند صباحى از عمر این تشکیلات سپرى نشده بود که این انجمن، پس از برقرارى ارتباط با مجامع صهیونى خارج کشور، عنوان «انجمن صیونیت ایران» را براى خود برگزید. در دوازدهمین کنگره سازمان جهانى صهیونیسم که در کارلسباد چکواسلواکى تشکیل شد، نماینده تشکیلات صهیونیسم ایران نیز دعوت شده بود و شرکت داشت. انجمن صهیونیسم ایران با یاری دانشآموختگان مدارس آلیانس تقویت شد و در سالهای نخست تاسیس حکومت غاصب اسراییل، نقش مهمی در مهاجرت یهودیان ایران به سرزمین قدس و همچنین رایزنی با مقامهای سیاسی و نظامی ایران برای توسعه روابط با دولت اسراییل بر عهده گرفت. اکثر اعضاى اصلى تشکیلات صهیونیسم ایران، از ابتدا، همان شاگردان دانشآموختگان و پرورشیافتگان آموزشگاههاى آلیانس اسراییلیت اونیورسال بودند. آمنون نتصر صهیونیست در یادداشتى با عنوان «صدمین سالگرد صهیونیسم» در نشریه «چشمانداز» چاپ آمریکا تصریح کرده است: «تاسیس نخستین مدرسه آلیانس در روند شکلگیرى این جامعه تاثیرگذار بود. در ابتداى سال 1918 سازمانى تحتعنوان صیونیت در تهران و پس از آن در 18 شهر دیگر ایران افتتاح شد. وظیفه انجمن مرکزى صیونیت ایران از یک طرف، تماس با شعبات شهرستانها و از طرف دیگر با تشکیلات جهانی یهود بود.» دستاورد تلاشهاى سازمان جهانى صهیونیسم در صدور اعلامیه بالفور، کنفرانس سان ریمو و موضوع قیمومیت انگلستان بر فلسطین، شادمانى و هیجان فراوانی در میان جامعه صهیونیستى ایران را به همراه داشت. این هیجانات و احساسات در برخى مقاطع زمانى با برگزارى مراسم جشن و پایکوبى نیز همراه بود. برنامه آژانس جهانى یهود در ترغیب، انتقال و اعزام یهودیان به فلسطین، از جمله اقدامات و تحرکات انجمن صهیونیسم ایران در سالهاى آغاز تاسیس بود. در سال 1919 چند خانواده از همدان به مقصد اورشلیم حرکت کرده بودند و در سال 1920 دو دسته از تهران و شیراز به فلسطین مهاجرت کردند. انجمن صهیونیسم ایران از ابتداى فعالیت علنى خود، نشریه «هگولا» را به عنوان ارگان این تشکیلات منتشر کرد. امتیاز این نشریه در سال 5681 یهودی یعنی 1300 شمسی صادر شد. مدیریت نشریه «هگولا» ابتدا با عزیزالله نعیم، رییس تشکیلات مرکزى صهیونیسم ایران بود، اما به دلیل مسافرت او به خارج از کشور، بهمنظور شرکت در سیزدهمین کنگره جهانى صهیونیسم، این سمت به عزیزالله برال و سپس به سلیمان ناقى و حبیبالله یودعیم واگذار شد. فعالیت آزادانه موسسات صهیونیستى آلیانس و نیز انجمن صهیونیسم و انتشار رسمى و علنى نشریه صهیونى هگولا همه، نشانگر آزادى عمل صهیونیستها در ایران و آگاهى و توافق کامل سران حکومتها و دولتهاى وقت ایران، در این باره است. در دوره احمدشاه، تقریبا تمام رجال سیاسى ایران، از جمله رضا پهلوى سردار سپه وقت، از فعالیتهاى صهیونیستى در ایران باخبر بودند و حتى در پارهاى از جشنهاى صهیونیستى شرکت مىجستند. جز در مورد مهاجرت، وزارت خانههاى ایران آن دوره سد راه فعالیتهاى صهیونیستى نمىشدند. در مورد مهاجرت یهودیان، بعدها عامل دیگری پدیدار شد و آن مخالفت مجامع اسلامى در ایران و کشورهاى عرب بود. با وجود تمام محدودیتها، مهاجرت از ایران به سرزمین فلسطین اشغالی، همچنان در سراسر دوره سلطنت رضاشاه و پس از آن ادامه داشت. رضاشاه در چند مورد دستور داد تبلیغات ضدصهیونیستى مجامع اسلامى علیه مهاجرت یهودیان ایران در جراید ایران چاپ و منتشر نشود. از جمله مطابق بخشنامه دیماه 1310، «حسب الامر جهان مطاع مبارک شاهانه ارواحنا فداه ابلاغ مىنماید انتشار تلگراف راجع به مسلمین فلسطین در جراید مقتضى نیست. رییس دفتر مخصوص شاهنشاهى ، امضا حسین شکوه»
ایرانیان مقیم فلسطین اشغالی موج اصلی مهاجرت ایرانیان غالبا یهودی به فلسطین و سپس فلسطین اشغالی از حدود 80 سال پیش آغاز شده و کماکان ادامه دارد. بنابر آمار موجود، بیش از ۱۳۵هزار ایرانیتبار در فلسطین اشغالی زندگی میکنند که بسیاری از آنها با وجود سالها زندگی در قلمرو رژیم ضدحقوقبشری اسراییل، هنوز ایران را وطن و کشور نخستین و واقعی خود میدانند؛ البته رادیو صدای اسراییل این رقم را بیشتر میداند و مدعی است در حدود ۲۵۰هزار ایرانی و ایرانیزاده در این کشور زندگی میکنند. این آمار، شامل ایرانیانی که فرزندان آنها نیز با اتباع سایر کشورها ازدواج کردهاند نیز هست. نکته جالب توجه، تنوع فرهنگی بین ایرانیان مقیم سرزمین قدس است. برخی از این افراد، در جنبشهای مبارزه با خشونت علیه ساکنان فلسطین فعالیت میکنند. موشه کاتساو، هشتمین رییسجمهور فلسطین اشغالی، نمونهای از ایرانیان در اسراییل است. وی که در شهر یزد و از یک خانواده کلیمی ایرانی متولد شده و در کودکی به همراه خانوادهاش به فلسطین اشغالی مهاجرت کرده، اولین ایرانیتبار در تاریخ ایران است که توانسته در فرآیند انتخابات به بالاترین مقام سیاسی در کشوری جز ایران نایل آید. از ایرانیان معروف دیگر در اسراییل میتوان به دن حلوتز و شائول موفاز اشاره کرد.
فرازوفرودهای رابطه روابط ایران و اسراییل از زمان روی کار آمدن رژیم ضدحقوق بشری اسراییل تا پیروزی انقلاب اسلامی ایران در سال ۱۳۵۷ با اسراییل اغلب بهصورت روابط رسمی دیپلماتیک نبوده است اما همواره روابط دوطرفه گسترده سیاسی، علمی، نظامی و تجاری بین این دو کشور برقرار بود. بنابر اسناد منتشرشده از سازمان سیا «در زمان وقوع انقلاب ایران، انگیزه اصلی روابط اسراییل با ایران در سالهای اولیه تاسیس، توسعه یک تفکر حامی اسراییل و ضد عرب در میان برخی از صاحب منصبان ایرانی بوده است». پس از پیروزی انقلاب، روابط ایران و اسراییل شکل کاملا متفاوتی به خود گرفت؛ بهطوری که روابط رسمی و غیررسمی به حالت تعلیق درآمدند. با وجود اخبار غیرموثقی که منتشر شد که در طول جنگ ایران و عراق، اسراییل در ماجرای ایران کنترا به دنبال کسب سود صادرات سلاح و تجهیزات نظامی به ایران بوده، شواهد نشان میدهد اسراییل یکی از مشوقان عراق برای تهاجم به ایران در دوران ابتدایی تشکیل جمهوری اسلامی بوده است. دولت ایران، هنگام صدور قطعنامه ۳۰۳ مجمع عمومی سازمان ملل در نهم دسامبر ۱۹۴۹ میلادی (هجدهم آذرماه ۱۳۲۸ شمسی)، رای خود را به سود کشورهای عربی مبنی بر استقرار رژیم بینالمللی در بیتالمقدس اعلام داشت. این در حالی بود که آمریکا و انگلستان با تصمیم مجمع عمومی سازمان ملل متحد مخالفت کردند و همزمان، پارلمان اسراییل نیز انتقال پایتخت از تلآویو به بیتالمقدس را تصویب کرده بود. روز پیش از تشکیل جلسه مجمع عمومی، کمیته مخصوص سیاسی سازمان ملل که ریاست آن را «نصرالله انتظام» نماینده ایران بر عهده داشت، با 35 رای موافق در برابر 13 مخالف و 11 ممتنع، استقرار یک رژیم بینالمللی را در بیتالمقدس و مناطق اطراف آن تصویب کرده بود. دولت ایران نیز در تصویب این مصوبه، نقش فعالانهای ایفا کرد. نخستین مسافرت شاه به ایالات متحده آمریکا در بیستوچهارم آبان 1228 با هدف جلب کمکهای مالی و اقتصادی آمریکا به ایران برای اجرای برنامه هفتساله عمرانی کشور و اخذ کمکهای نظامی بیشتر بهمنظور تقویت بنیه دفاعی ایران انجام شد. در این سفر، شاه پس از اخذ موافقتهای کلی و اصولی از مقامات آمریکایی به ایران بازگشت و بلافاصله پس از مراجعت، تصمیم خود را برای اجرای طرح اصلاحات ارضی و تصفیه ادارات از عناصر نامطلوب اعلام داشت، هرچند تحولات داخلی اجرای مقاصد او را تا بعد از بیستوهشتم مرداد ۱۳۳۲شمسی به تعویق انداخت. به هر ترتیب، در جریان این سفر بود که شاه و مقامات ایرانی همراه وی، از نفوذ فوقالعاده جمعیت پنج میلیونی یهودیان آمریکا و بهویژه سرمایهداران یهودی بر اقتصاد و سیاست این کشور مطلع شدند. با مخالفت جدی این افراد، مساله اعطای وام به ایران منتفی میشد. شاه در طول اقامت 48 روزه خود در آمریکا، ملاقاتهایی نیز با سرمایهداران بزرگ و محافل یهودی آمریکایی داشت و در این ملاقاتها، مساله به رسمیت شناختن اسراییل نیز مورد بحث و مذاکره قرار گرفت. بنابراین برداشت مقامات ایرانی از اینکه شناسایی اسراییل متضمن برخورداری از کمکهای مالی و تسلیحاتی آمریکا خواهد بود و تهران را به صورت قابل ملاحظهای به واشنگتن نزدیک میکند، بهصورت عاملی در جهت شناسایی اسراییل درآمد. دولت ایران در زمان نخستوزیری محمد ساعد مراغهای حدود یک سال پس از تشکیل اسراییل یعنی ۲۳ اسفند ۱۳۲۸ این دولت را بهطور دوفاکتو به رسمیت شناخت و سرکنسولگری خود را در اورشلیم دایر کرد. تا آن هنگام حدود ۵۰ کشور اسراییل را به رسمیت شناخته بودند. اما محمد مصدق در ۱۵ تیر ۱۳۳۰ شناسایی اسراییل را پس گرفت. روز بعد دولت ایران، روابط سیاسی و دیپلماتیک خود را با رژیم اشغالگر قدس قطع کرد. فضلالله زاهدی، نخستوزیر کودتا، یکی از مهمترین برنامههای خود را از سرگیری روابط تهران و تلآویو میدانست. یعقوب نیمرودی از ماموران کارکشته سیاسی و اطلاعاتی صهیونیستها، پس از سالها فعالیت جاسوسی در ایران، در گفتوگویی با یک روزنامهنگار اسراییلی میگوید: «اگر یک روز به تو اجازه دهند که از کارهایی که ما در تهران انجام دادهایم، آگاه شوی، از آن چه میشنوی، وحشت خواهی کرد. حتی نمیتوانی آن را تصور کنی.» پنهانکاری در روابط میان ایران و اسراییل، از جانب رژیم پهلوی نیز به شدت دنبال میشد. شاه در روابط خود با دولت یهود، سیاست مخفیانه را در پیش گرفته بود. او از یک طرف سعی میکرد روابط خود را با اسراییل توسعه دهد و از طرف دیگر سعی داشت آن را از دید مردم و کشورهای عربی دور نگاه دارد. دلیلش هم این بود که شاه پیوند میان منافعش و اسراییل را احساس میکرد، اما از یک طرف هم از مخالفان خود بیم داشت. اقدام عجیب دیگر دولت شاه برای بهبود روابط با اسراییل، صدور مجوز تاسیس دفتر آژانس یهود در تهران بود. آژانس یهود، یک نهاد صهیونیستی است که وظیفه آن سرعت بخشیدن به مهاجرت یهودیان به اسراییل است. مئیر عزری، سفیر اسراییل در ایران در مورد این خدمت شاه میگوید: «از آنجا که شاه ایران به یهودیان مهری فراوان داشت، دستگاه لشکری و کشوری از هیچگونه یاری به پناهندگان برای رسیدن به سر زمین اسراییل خودداری نمیکرد. دستگاههای اداری، گذرنامه، پلیس و گمرک نیز در دادن گواهی، روادید و پروانهها دست و دلباز بودند.» همکاریهای ساواک و موساد، دخالت نظامی و اطلاعاتی ایران و اسراییل در مسایل منطقهای، بهطور آشکار و نهان و خرید تسلیحات از اسراییل گوشهای دیگر از خوشخدمتیهای شاه به دولت نامشروع اسراییل بود. در دوران سلطنت محمدرضا پهلوی، روابط ایران و اسراییل، زاییده منافع مشترک ایران و اسراییل ازجمله رویارویی با قدرتطلبی کشورهای عربی منطقه خلیجفارس با خطمشی سیاسی پان-عربیستی، همانند جمال عبدالناصر و صدامحسین بود. در همین راستا اسراییل به طور منظم تحرکات سیاسی مصر در میان اعراب منطقه، گزارش پیشرفتهای عراق در زمینههای گوناگون و گزارشهای مرتبط با کمونیستها در ایران را در اختیار حکومت ایران قرار میداد. مناسبات ایران و اسراییل در زمینههای مختلفی گسترش مییافت. ولی عمده تبادلات صورتگرفته بین ایران و اسراییل مربوط به معامله سلاح و تجهیزات نظامی بوده است. همانند آمریکا، اسراییل نیز اساس معاملات خود با ایران را به فروش سلاح به ایران در ازای دریافت نفت از این کشور نهاده بود. اهمیت ادامه این رابطه در زمان تحریم صادرات نفت از جانب اوپک بیشتر آشکار شد. دولت ایران سالانه بیش از ۵۰۰میلیون دلار سلاح از اسراییل خریداری میکرد که همه نوع سلاح و تجهیزات نظامی را شامل میشد. اسراییل در زمان حکومت پهلوی، کمکهای بزرگی به مدرنیزهسازی کشاورزی، دفاع هوایی و گردشگری در ایران کرد. اسراییل همچنین تعداد ۱۵۰۰ متخصص تعاونیهای سازندگی در ایران را آموزش داد. البته این کمکها با اهداف خاصی نظیر استفاده از ژنهای گیاهی و جانوری برتر موجود در ایران مانند نژادهای برتر اسب، گوجه فرنگی، گردو و پرتقال صورت میگرفت. دولت اسراییل با هدف تحکیم روابط ایران و اسراییل، در سال ۱۹۵۸ میلادی، بخش فارسی رادیواسراییل را افتتاح کرد. امنون نتصر، آغازگر و موسس بخش فارسی صدای اسراییل به زبان فارسی بود. در حیطه روابط تجاری، در سال ۱۹۷۳ اسراییل ۳۳میلیون دلار صادرات به ایران داشت. این مقدار در ۱۹۷۴ به ۶۳میلیون و در ۱۹۷۷ به ۱۹۵میلیون دلار رسید. در سال ۱۹۷۸، اسراییل هفتدرصد کل صادرات خود بالغ بر ۲۲۵میلیون دلار را به ایران فرستاد. مئیر عزری، نخستین سفیر سیاسی اسراییل در ایران بود. در زمان سفارت یوری لوبرانی (Uri Lubrani) نماینده اسراییل در تهران، بین سالهای ۱۹۷۴ تا ۱۹۷۹، اسحاق رابین، ایگال آلون، موشه دایان و شیمون پرز بهکرات به ایران سفر کردند و علی عباس خلعتبری نیز در سال ۱۹۷۷ رسما به تلآویو سفر کرد. هواپیمایی ال عال از سال ۱۹۶۰ به بعد، دارای پروازهای ثابت از فرودگاه بینالمللی مهرآباد به فرودگاه بینالمللی بنگوریون بود. همچنین ساختمان مرکزی هواپیمایی ایرانایر توسط مهندسان اسراییلی ساخته شد. این در حالی است که در سال ۱۹۷۵ ایران به قطعنامه ۳۳۷۹ مجمع عمومی سازمان ملل متحد که به موجب آن صهیونیسم مساوی نژادپرستی شمرده شد، رای مثبت داد. بنا به اسناد منتشرشده، دولت اسراییل در سالهای قبل از انقلاب، پیشنهاد تجهیز ایران به تسلیحات هستهای را مطرح کرده بود. در این راستا، در سال ۱۹۷۷ شیمون پرز قراردادی یک میلیارد دلاری با ایران به امضا رسانید که هدف از آن کار روی پروژه موشکهای پیشرفته بود. مسوولان حکومت پهلوی در توجیه این قرارداد میگویند، در دوران حیات اتحاد جماهیر شوروی و با توجه به مداخلات آن کشور در ایران خصوصا ترک نکردن آذربایجان و کردستان پس از جنگ جهانی دوم و اشغال افغانستان، سلاحهای هستهای و همکاری نظامی با آمریکا تنها راه دفع خطر به شمار میرفت.
همکاری در کردستان عراق در خلال سالهای ۱۹۶۵ تا ۱۹۷۵، ساواک و موساد همکاری مشترکی را بهمنظور حمایت از نیروی جداییطلب کرد عراقی انجام دادند. این حمایتها شامل آموزش، کمک مالی و جهتدهی فعالیتها و عملیاتها علیه دولت مرکزی عراق بوده است. این فعایتها با پشتیابانی فنی و مالی آمریکا همراه بود. پس از امضای پیمان ۱۹۷۵ الجزایر بین ایران و عراق، دولت پهلوی از ادامه این همکاری مشترک اجتناب کرد و اسراییل بهتنهایی این اقدامات را دنبال کرد. یهودیان مخفی مئیر عزری، نماینده و سفیر غیررسمی اسراییل در زمان پهلوی، طی مدت 17 سال ماموریت خود در ایران، با بسیاری از سران و مقامات بلندپایه آن دوران، روابط بسیار نزدیک و صمیمی برقرار کرده بود. او در یادنامهای که چند سال پیش منتشر شد، با افتخار به چگونگی آشنایی خود با شماری از اشخاص سرشناس و عالی مقام کشور اشاره کرده است. عزری از اینکه توانسته از نهانخانه اسرار خصوصی و خانوادگی بعضی دولتمردان و قدرتمداران ایران، اطلاعات منحصربهفردی کسب کند، احساس غرور میکند. او مینویسد: «بسیاری از اشخاص متنفذ و صاحبمنصب، یهودیتبار بودهاند، لیکن بهشدت سعی در کتمان این راز داشتند. اما در نشستهای خصوصی و گفتوگوهای محرمانه با افتخار از کیش نیاکان خود یاد میکردهاند. ازجمله این یهودیان مخفی، علیاصغر حکمت، وزیر خارجه وقت است. قبل از معارفه، حاجعلی کیا به من گفت که او از خود شماست و من پس از چندی دانستم که خانواده حکمت، خاخام و از سرشناسان یهود بودند که ناچار از کیش خود دست شسته و با گزینش نام «حکمت» خواسته اند از تنها یادگار خانوادگی پاسداری کنند.» شخص دیگری که سفیر اسراییل از یهودیت او پرده برمیدارد، محمد علی فروغی (ذکاءالملک) است. فروغی از معدود افرادی بود که در جریانسازی دوران پهلوی، نقش و مسوولیت بسیار عظیمی داشت. این فرد، استاد اعظم فراماسونری، اولین نخستوزیر هر دو شاه پهلوی، وزیر و وکیل چندین دوره مجلس، نماینده ایران در مجامع بینالمللی، بنیانگذار دانشگاه تهران، بنیانگذار نظام دادگستری لائیک در زمان رضاشاه، برنامهریز فرهنگی دوران پهلوی و مورد اعتماد انگلستان بود. او به خانوادههای بزرگ یهودی اصفهان تعلق داشت و صاحب تالیفات متعددی بود که در مسیر خدمت به یهود، اسراییل و صهیونیسم قرار داشتند. همه نوشتههای فروغی یا ترجمههایش از زبان فارسی و دیگر زبانها، در چاپخانه یهود ابروخیم، یکی از پایگاههای فرهنگ یهود در ایران به چاپ رسیدهاند. سردار فاخر حکمت، یهودی مخفی دیگری است که مئیر عزری نحوه آشنایی با او و پی بردن به ماهیت یهودیاش را چنین شرح میدهد: «اسحق کورن، رییس جنبش جهانی کارگری صهیونیستی را در آوریل 1965 (1344 شمسی) به سمینار دانشجویان یهودی در ایران دعوت کرده بودم. اسحق کورن، نماینده پارلمان، دستیار وزیر دارایی و سرپرست یهودیان کشور رومانی در اسراییل و از دوستان خوب من در حزب ماپای بود. او روزی میهمان سردار فاخر حکمت، رییس مجلس ملی ایران شده بود. فاخر حکمت در گفتوگو با اسحق کورن سرشار از بالندگی بود. بهطوری که از گفتن نکتههایی درباره پیشینه یهودیاش خودداری نکرد. پیرو همین پدیده از حکمت دعوت شد تا از اسراییل دیدن کند.» مئیر عزری، همچنین از خانوادههای دیگری همچون مظفریان، قوامالملک، سعید نفیسی و دیگران یاد میکند که با محافل یهود ارتباط داشتند و بنا بر اهداف تبلیغاتی صهیونیسم، به اسراییل دعوت میشدند. همچنین براساس، مندرجات سایر منابع یهودی، بسیاری از یهودیان ایران موفق شدند تحت پوشش بهاییت به مناصب و موقعیتهای بسیار بالای دولتی و مالی دست پیدا کنند که ازجمله برجستهترین آنها میتوان به امیرعباس هویدا نخست وزیر، ثابت پاسال همدانی، رییس تلویزیون و عبدالکریم ایادی، سرلشکر ارتش و پزشک مخصوص محمدرضا شاه، اشاره کرد. علاوه بر سازمانها و تشکلهای یادشده، مجامع صهیونیستی بیشمار دیگری نیز وجود داشتند که در محدوده خاص خود در جهت مقاصد یهود فعالیت میکردند. این گونه مراکز که با حمایت مستقیم اسراییل و آمریکا، مسوولیت گسترش نفوذ صهیونیسم را در ایران به عهده داشتند، با مساعدت رژیم پهلوی، پیوسته رو به ازدیاد و اقتدار گذاشته بودند. اسراییلیها حتی سعی فراوان داشتند که با ایجاد پایگاههای فرهنگی نظیر موسسات آلیانس و انجمن «اوتصرهتورا» در اذهان و قلوب مردم ایران نفوذ کرده و به روی مقاصد استعماری خود سرپوش گذارند.
دیدگاه تان را بنویسید