در گفتوگو با نامهنیوز مطرح شد
بازی بزرگان / آیتالله حسین موسوی تبریزی: معیارهای دوگانه مجلس را به حاشیه راند
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
مهرشاد ایمانی، نامهنیوز، رسته خبر سیاسی : مجلس به عنوان نهاد قانونگذار در صورت پویایی میتواند نه تنها در قوانین موضوعه بلکه در روند سیاسی و ساختاری کشور نیز موثر باشد؛ از اینرو همواره تأکید شده است که این قوه باید به بهترین شکل ممکن عمل کند و درگیر تسامح و تساهل با رویدادها نشود و همواره در تصمیمات خود منافع ملی را لحاظ کند. این مهم در شرایط کنونی چندان قابل مشاهده نیست زیرا عموما احزاب و گروههای سیاسی هدف اولیه و گاه غایی خود را ورود به مجلس و کسب اکثریت میدانند. بیتردید فعالیت حزبی امر مطلوبی است و نشاندهنده ظرفیتهای توسعه سیاسی در کشور است اما اگر تحزب با ابزار کامل خود فعالیت نکند کمیتگرایی بر کیفیتگرایی غالب میشود؛ چنانکه در چندوقت اخیر لیستهای انتخاباتی و ورود افراد ناشناس به مجلس از اثرگذاری این قوه مهم کاسته است؛ از اینرو بسیاری معتقدند که اکنون باید دوباره از ظرفیتهای اصیل انقلاب بهره برد تا از تجربیات، دانش و جسارت ایشان استفاده کرد. آیتالله سید حسین موسوی تبریزی، از مبارزان سیاسی پیش از انقلاب، دادستان کل انقلاب در دوران امام، مجتهد، فقیه، استاد سطوح عالی حوزه و دبیر مجمع محققین و مدرسین حوزه علمیه قم باور دارد که انجامنشدن وعدهها و ردصلاحیتها دو عاملی هستند که بزرگان را از عرصه سیاسیت کنار راند و اصل شایستهسالاری را مخدوش کرد. در ادامه پرونده «بازی بزرگان» که نامهنیوز پیگیر آن است، اینبار با این ساعتی را با این شخصیت شناختهشده انقلاب اسلامی به گفتوگو نشستیم که مشروح آن را در ادامه میخوانید.
وقتی به مجالس اول نمایندگی نگاه میکنیم، درمییابیم که شخصیتهایی در آن دوران تمایل بهحضور در نهاد قانونگذاری داشتند که هرکدام به تنهایی یک وزنه سیاسی محسوب میشدند. چه اتفاقاتی رخ داد تا اکنون عرصه سیاسی و مشخصا مجلس خالی از چنین افرادی شده است؟
نه فقط عرصه مجلس که تمام عرصهها خالی از بزرگان شده است. در اوایل انقلاب مسئولیتها به دست افرادی سپرده میشد که از دانش بسیار بالایی برخوردار بودند و همگان یقین داشتند که از پس مسئولیت محوله برمیآیند؛ برای مثال قوه قضائیه به دست کسانی بود که در حوزههای علمیه در بالاترین سطوح تدریس میکردند و شخص حضرت امام(ره) حکم قضاوت بسیاری از ایشان را صادر کرده بود یا آنکه ائمه جماعت متشکل از افرادی بودند که سوابق تدریس آنها بر کسی پوشیده نبود؛ بهنحوی که در تبریز شهید مدنی یا آیتالله قاضی طباطبایی یا در یزد آیتالله صدوقی امامت جمعه را بر عهده داشتند؛ افرادی که در علم و سابقه مبارزاتی به حد اعلا رسیده بودند. حتی افرادی مدیریت امور را برعهده داشتند که مرجعیت امام را تأیید کرده بودند. جوانترین مسئولان من بودم که من نیز از سال48 تا پیروزی انقلاب در حوزه فقه میگفتم و سال63 نیز دوباره در قم تدریس را آغاز کردم و معروفترین مکاسب را گفتم. هرچه به جلو آمدیم، بزرگان دیگر تمایل نداشتند که سِمتها را در اختیار بگیرند. بهیاد دارم که امام به من گفت برو به فلان شخص بگو که برای امامت جمعه ارومیه به این شهر سفر کن. او به من گفت که اگر امام جمعه بشوم، حوزه خالی خواهد شد و علاقهمندان امام در حوزه کمتر میشوند. من این سخن را به امام انتقال دادم و ایشان قدری ناراحت شدند و گفتند که اگر حکومت در حد خودش باقی بماند، حوزهها باقی میمانند. امام بهشدت باور داشتند که مسئولیتها باید به افراد برجسته سپرده شوند. مجلس هم از این قاعده مستثنی نیست. روزگاری روحانیونی در مجلس اول حضور داشتند که حقیقتا نخبه بودند یا مجلس خبرگان قانون اساسی را با مجلس خبرگان رهبری فعلی مقایسه کنید و ببینید که چهقدر میان شخصیتها تفاوت وجود دارد.
چه ریشهها و عللی وجود دارد که عرصه سیاست از شخصیتهای بزرگ انقلاب خالی مانده است؟
مردم از بزرگان انتظاراتی داشتند که بهطور کامل برآورده نشد و همین عامل زمینه کنارهگیری آنها را فراهم کرد. از سوی دیگر رد صلاحیتها نیز عامل مهمی در کنارگذاشتن بزرگان محسوب میشود. موضوع بسیار مهم دیگر ردصلاحیتهاست که بعد از رحلت امام ایجاد شد. تأیید صلاحیت نامزدهای مجلس خبرگان بر عهده حوزههای علمیه و مراجع بود اما بعد از امام و بازنگری قانون اساسی این اختیار برعهده شورای نگهبان قرار داده شد. پبش از رحلت امام تنها وظیفه نظارت برانتخابات بر عهده شورای نگهبان بود اما از سال68 به بعد تفسیری فرامتنی از قانون اساسی ارائه شد که بر مبنای آن شورای نگهبان صلاحیتها را احراز میکند. اکنون میگویند که صلاحیت این یا ان فرد بر ما احراز نشده است؛ چنین دیدگاهی به اصل قانونگرایی لطمه میزند و واقعا صحیح نیست. همین مسائل باعث میشود که بزرگان از عرصه کنار بمانند و زمینه تزویر افراد برای کسب نظر شورای نگهبان فراخ میشود. بهیاد دارم که خواهر شهید باکری را به دلیل آن ردصلاحیت کردند که فردی که سالها پیش در سازمان منافقین عضویت داشت از او درخواست ازدواج کرده بود؛ این درحالی است که آن شخص هنگام مطرحکردن درخواست ازدواجش عضو آن سازمان نبود و بعدها به عضویت درآمد. جالب است بدانید که در همان دوره مجلس فردی تأیید صلاحیت شد که حتی پس از انقلاب نیز عضو سازمان منافقین بود و مسئول جذب نیرو بود. این معیارهای دوگانه نیروهای اصیل را به حاشیه میراند و مجلس را بیاثر میکند.
چندوقتی است که احزاب سیاسی برای شرکت در انتخابات لیست انتخاباتی میدهند؛ افزون بر این بحث جوانگرایی نیز در چندمدت اخیر به شدت افزایش یافته است. آیا این سیاست حزبی مبنی بر ارائه لیست را صحیح میدانید و به عنوان بحث پایانی بفرمایید که در شرایط فعلی که احزاب کارکرد کامل خود را ندارند، استفاده از شخصیتها بهجای لیستها بهتر نیست؟
در انتخابات مهمترین بحثی که وجود دارد، شایستهسالاری است. مردم باید بدانند که به چه کسی رأی میدهند. امام میفرمودند که اگر همه آقایان بگویند که فلان فرد خوب است مردم خودشان باید به یقین برسند که چه کسی شایسته است و در این صورت رأیدادن جایز است و در غیر این صورت جایز نیست. جوانگرایی هم فیالنفسه امر پسندیدهای است زیرا جوان، توانایی فکری و جسمی بالایی دارد اما این جوانگرایی باید همراه با شایستگی علمی، انقلابی و عقیدتی باشد. حتی در روایات داریم که بهشت خود را تا جوان هستید بسازید. جوانی مقدمه بهشترفتن است و در پیری کاری نمیشود انجام داد اما تمام اینها باید با درنظرداشتن شایستهسالاری باشد.
دیدگاه تان را بنویسید