عدم پایبندی به شیخوخیت عامل شکست تحزب درایران
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
موسی قربانی: این روزها بازهم بحث احزاب فراگیر در ساختار جمهوری اسلامی مطرح شده است و اگر این احزاب شکل واقعی به خود بگیرد یک اتفاق مهم در تاریخ سیاسی ایران به وقوع خواهد پیوست.
در بررسی تاریخ سی و چندساله ایران مشاهده میکنیم که روند حزب گرایی ایران به دلیل دعواهای سیاسی و گذشت نداشتن اعضا با شکست مواجه شده است که همین تجربه تلخ، سبب شده است که به آینده حزب فراگیر با نگاه منفی نگاه کنیم. اکثر احزاب درایران در هنگام انتخابات شکل میگیرد و بعد از آن با ایجاد اختلافهای اساسی میان اعضا دچار دو یا چند دستگی میشوند و معنای حزبی خود را از دست میدهند.
نمونه این تحزب گرایی در مجلس هفتم و در اردوگاه اصول گرایی شکل گرفت و بعد از انتخابات حزب فراگیر آن زمان اصول گرایان دچار چندگانگی شدند و همین وضع را نیز میشود در اردوگاه اصلاح طلبی مشاهده کرد. هم اکنون میشود اختلاف اساسی را میان اعضای حزب گسترده اصولگرایی را در مجلس نهم مشاهده کرد که بر سر ساده ترین مسائل مملکت نیز با هم اختلافات اساسی دارند.
اگر قرار است جریانهای سیاسی در زیر یک چتر واحد قرار بگیرند باید پایبند یک اساس نامه و چهارچوب قانونی باشند و منافع جریان مطلوب خود را فدای تمایلات شخصی خود نکنند، همانطور که در مجلس هفتم مشاهده کردیم که یکی از نمایندگان مجلس در مخالفت با نظر رئیس وقت مجلس گفت: تو هم یکی رای داری و من هم یک رای، و این تک روی یعنی خط بطلان بر تحزب و حزب گرایی.
در تاریخ سی ساله انقلاب و به استثنای حزب جمهوری اسلامی، هیچگاه نتوانستیم احزاب قوی و سابقه دار تشکیل بدهیم و اکثر احزاب ما در نزدیکی انتخابات شکل میگیرند و بعد از آن نیز از هم میپاشند و حتی برخی از آنان احزاب خانوادگی هستند که به دنبال استفاده از رانتها و یارانههایی است که دولت در اختیار احزاب میگذرد.
نقطه دیگر تاریک تحزب در ایران، عدم پایبندی بر شیخوخیت و ریش سفیدی است. تقریبا بعد از مجلس پنجم به ریاست آقای ناطق نوری و تاحدودی نیز در مجلس ششم، ما دیگر شاهد ریش سفیدی نبودیم و بسیاری از کسانی که تازه راه به قدرت پیدا کردهاند خود را بالاترف عالم تر و مدیر تر از ریش سفیدان با سابقه چندین ساله در انقلاب میدانند. به طور مثال در مجلس پنجم که خود بنده نیز در آن حضور داشتم بسیاری از اختلاف با مدیریت ناطق نوری که ریاست مجلس را به عهده داشت و با اتخاذ اصل شیخوخیت حل میشد، مسئلهای که این روزها شاهد آن نیستیم.
یک نمونه کوچک از شیخوخیت را در انتخابات اخیر مشاهده کردیم که آقایان هاشمی و خاتمی به عنوان دو چهره مطرح در جریان اصلاح طلبی، نقش ریش سفید را در انتخابات بازی کردند و حاصل مثبت آن را نیز در انتخابات مشاهده کردیم.
با توجه به مباحث مطرح شده در بالا و مشکلات تحزب گرایی در ایران، تشکیل حزب فراگیر از سوی جریانهای سیاسی بسیار بعید به نظر میرسد و آینده روشنی از احزاب در ایران به دلیل منفعت گرایی فردی وجود ندارد.
نماینده سابق مجلس شورای اسلامی*
دیدگاه تان را بنویسید