قفل پرونده هستهای ایران در ژنوِ برفی باز میشود؟/ از پافشاری ایران بر حق غنیسازی و رگههایی از عقبنشینی 5+1 تا وضعیت مبهم آب سنگین اراک
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
به گزارش نامه نیوز، سومین دور از مذاکرات هسته ای ایران و گروه 5+1 در حالی از روز چهارشنبه در ژنو آغاز شده است که دور پیشین مذاکرات علی رغم آنکه امید زیادی برای حصول به توافقی بزرگ را نوید می داد، با کارشکنی فرانسوی ها بدون نتیجه به پایان رسید تا اینگونه فضایی مبهم و غیرقابل پیشبینی بر این دور از مذاکرات حاکم شود. چه آنکه بنا به گفته عباس عراقچی عضو ارشد تیم مذاکره کننده هستهای اعتماد ایران به مذاکرات در دور پیشین مذاکرات آسیب دید و تا این اعتماد بازسازی نشود نمیتوان وارد مذاکرت جدیتر شد «باید مسایلی روشن شود و دوباره اعتماد در روند مذاکرات موجود ایجاد شود تا ما بتوانیم وارد مرحله نگارش متن پیشنویس شویم.» مذاکرات روز نخست با ناهار کاری اشتون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و ظریف وزیر امورخارجه کشورمان آغاز شد، تا دو طرف درباره روند ونحوه ورود به مذاکرات رایزنی و تبادل نظر کنند. بنا بر آنچه ظریف بعد از اولین دیدارش با اشتون گفته بود متن جدیدی در این دور از مذاکرات وجود ندارد. این درحالیست که بنا بر اخبار منتشر شده در رسانههای غربی سندی که در آخرین لحظات مذاکرات قبلی روی میز قرار گرفت، مبنا و اساس
ادامه مذاکرات خواهد بود و ایران اصلاحاتی را برای آن پیشنویس در نظر گرفته و در انتظار شنیدن نظرات و خواستههای منطقی و دور از زیادهخواهی اعضای 1+5 است. دیپلمات ها روز پنجشنبه را به تلاش برای کاهش اختلاف نظرها سپری و خاطرنشان کردند اختلافات کلیدی بر سر موضوعات حساس همچنان به قوت خود باقی است. اشتون وظریف روز جمعه نیز راند سوم مذاکرات خود را از سر گرفتند بعد از بحث بر روی موارد اختلافی وارد نگارش متن توافقنامه نهایی شود. جمعه هسته ای اما باز هم پایانی بر مذاکرات بین ایران و قدرت های هسته ای نبود تا اینبار هم همچون گذشته با نمودار شدن رگه هایی از توافق وزرای خارجه کشورهای 5+1 یکی پس از دیگری عازم ژنو شود و لاوروف اولین وزیر خارجه ای که قدم به ژنو و هتل محل مذاکرات گذاشت. بنا به گفته ظریف و دیگر اعضای تیم مذاکره کننده هسته ای ایران و طرف غربی توافق تا حد زیادی حاصل شده است اما مشکل اصلی بر سر یک یا دو موردی است که اهمیت زیادی دارند و چانه زنی ها بر سر آن هنوز پابرجاست. در این میانه گمانه زنی های رسانه های حکایت از آن دارد که مشکل اصلی در این دور از مذاکرات از یک سو بحث پذیرفتن حق «غنی سازی» ایران و گنجاندن آن
از سوی طرف های مذاکره کننده در توافقنامه نهایی است و در دیگر سو «تاسیسات هسته ای اراک» که بار قبل نیز با دخالت فرانسه به متن مذاکرات افزوده شده بود اینبار هم محل مناقشه و سخت گیری واقع شده است و تعطیل کردن تاسیسات اراک خواسته طرف غربی است. موضوعاتی که گفته می شود دلیل روند کند مذاکرات در روز پنجشنبه و ادامه اختلافات در روز جمعه بوده است. در همین راستا یک مقام ارشد نزدیک به 5+1 عنوان کرده است اصلی ترین موضوع مورد اختلاف ایران و 1+5 این است که ایران خواستار آن است که حق صریح و روشن تهران برای غنی سازی اورانیوم در توافق نامه نهایی ذکر شود. این در حالی است که غرب ضمن مخالفت با این موضوع ترجیح می دهند با باقی گذاشتن ابهام در این موضوع، حق غنی سازی ایران در توافق نامه نهایی ذکر نشود اما ایران به غنی سازی ادامه دهد. این مقام ارشد تاکید کرده که 1+5 هیچ مناقشه ای بر سر حق غنی سازی ایران ندارد. یک دیپلمات ایرانی در ژنو اما تاکید کرده است که توافقنامه پایانی باید مفهومی از غنی سازی اورانیوم را در خود داشته باشد. او میگوید در صورتی که این نکته در توافقنامه لحاظ نشده باشد، قراردادی در کار نخواهد بود. با این وجود، بنا
به گفته برخی دیپلمات های آمریکایی حاضر در ژنو دولت اوباما بر این باور است که که می تواند به زبانی مشترک برای غلبه بر اختلافات دست یافت. چه آنکه به عقیده آنها ایران مدت هاست که بر غنی سازی اورانیوم تاکید دارد و در مقابل آمریکا می گوید این حق را برای هیچ کشوری به رسمیت نمی شناسد. اما در نهایت به نظر می رسد راهی برای حل این اختلاف وجود داشته باشد. برخی کارشناسان هسته ای بر این باورند که ایران و گروه 1+5 می توانند توافقنامه ای امضاء کنند که می گوید ایران از تمامی حقوق معاهده منع گسترس تسلیحات هسته ای (ان پی تی) برخوردار است، اما در عین حال به صراحت به حق غنی سازی اشاره نشود. در این صورت شاید امکان توافقی مقدماتی که راه را برای مذاکرات بیشتر هموار می کند. تحلیل ها در این خصوص درحالی مطرح می شود که آخرین خبرها حاکی از موافقت گروه 5+1 با گنجاندن حق غنی سازی ایران از سوی گروه 5+1 و گنجاندن آن در متن توافقنامه نهایی است. با این وجود وضعیت تاسیسات هسته ای اراک همچنان مبهم است. در همین راستا «آنشل ففر» خبرنگار روزنامه صهیونیستی «هاآرتص» از توافق در مورد حق ایران برای غنیسازی اورانیوم خبر داده، اما نوشته است ایران و
1+5 هنوز در مورد وضعیت نیروگاه آبسنگین اراک اختلاف نظر دارند. ایران خواستار برداشتن گامهای متوازن بین ایران و 5+1 موضوع دیگر اما ، بحث برداشته شدن تحریمها و حجم و درصدی از تحریم هاست که در نتیجه توافق هسته ای ایران و 1+5 برداشته خواهد شد. طرف غربی معتقد است که تا زمان رسیدن به نتیجه نهایی - که گفته می شود باید یک دوره شش ماهه را در بر گیرد که طی آن حسن نیت ایران به اثبات برسد - ساختار تحریم ها دست نخورده خواهد ماند و تحریم های اصلی وضع شده علیه ایران برداشته نخواهد شد. این موضوعی است که از سوی وندی شرمن، مذاکره کننده ارشد آمریکایی نیز بیان شد. این در حالی است که تیم ایرانی به صراحت اشاره کرده هرگونه توافقی در موضوع هسته ای، باید مشتمل بر برداشته شدن گام های متناسب و متوازن باشد که برداشته شدن بخش اصلی تحریمها، به ویژه کاهش تحریم های نفتی و بانکی نیز بخشی از آن به شمار میرود. این نکته در سخنان عراقچی نیز به خوبی نمایان بود و وی اشاره کرد که اگر برداشته شدن تحریم ها اندک باشد، اقدامات ایران نیز اندک خواهد بود. از سوی دیگر، برخی ناظران و تحلیلگران اشاره می کنند که اگر غرب به طور جدی اقدام به کاهش
تحریم ها علیه ایران نکند، ایران نیز ضرورتی برای همکاری بیشتر در زمینه افزایش بازرسی ها و موارد دیگر نخواهد دید و اصولاً افکار عمومی داخلی نیز با چنین امری موافقت نخواهد کرد. به این ترتیب، به نفع طرف غربی است که با انجام اقدامی متناسب با حسن نیت ایران، از مواضع خود کوتاه آمده و ضمن فراهم کردن زمینه حصول توافق، جلوی پیچیده تر شدن موضوع و افزایش بی اعتمادی ها را بگیرد. در همین راستا وال استریت ژورنال در گزارشی به نگرانی های دو طرف مذاکره کننده اشاره کرده و آورده است« مذاکرات روز پنجشنبه به ایران و گروه 1+5، امکان داد تصویر روشن تری از نگرانی های طرف مقابل و قدرت مانوردهی در برابر یکدیگر داشته باشند. این تصویر به دو طرف امکان می دهد فرمول صحیحی برای حل مساله پیدا کنند.» در نهایت باید منتظر نتایج راند چهارم مذاکرات ژنو3 ماند و ...
دیدگاه تان را بنویسید