نقش عملیات صلاحالدین در امنیت منطقه
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
ژنرال مارتین دمپسی روز سوم مارس در برابر کمیته نیروهای مسلح سنای آمریکا به اهمیت حمایت ایران از شبهنظامیان عراقی اعتراف کرد و حمایت مستقیم ایران از عراق در جنگ با داعش برای آزادسازی شهر تکریت از دست این گروه تروریستی را مثبت ارزیابی کرد. او قبل از ورود به عراق حرفی درست بر خلاف این ارزیابی مثبت گفت و از نقش و حضور ایران در کنار ارتش عراق در نبرد با داعش ابراز نگرانی کرد. شاید حرف اول دمپسی به این خاطر بود که زیاد به موفقیتآمیز بودن عملیات و آزادی تکریت امیدی نداشت اما وقتی که پیشروی نیروهای عراقی آن هم بدون حمایت و پشتیبانی آمریکا را دید از وضعیت موجود نگران شده و به همین دلیل این حرف را زد و به عراق رفت تا از نزدیک اوضاع را بررسی کند.
همین چرخش دیدگاه دمپسی و سفر تا اندازهای عجولانه او به عراق دلالت بر اهمیت عملیات فعلی در استان صلاحالدین عراق دارد. او به عنوان عالیترین مقام نظامی آمریکا از اهمیت این عملیات در امنیت عراق و بعد منطقه آگاه است و میداند که پیروزی عراق و شکست داعش در این عملیات ابتداء بر عملیات آینده برای آزادسازی موصل سایه خواهد انداخت، بعد بر امنیت کل عراق و در نهایت بر نقشه امنیتی منطقه. دو فاکتور مهم در این موضوع به آمریکا و ایران مربوط میشود. در حالی نیروهای عراقی به شهر تکریت نزدیک شدهاند که از یک طرف نیروهای آمریکایی در آن نقشی ندارند و از طرف دیگر، نقش ایران در این عملیات آن قدر پررنگ بوده که خود دمپسی مجبور شده در برابر سناتورهای آمریکایی به آن اعتراف کند.
بنابر این، پیروزی عملیات صلاحالدین این نتیجه قابل توجه را در پی دارد که میتوان در مبارزه با داعش بر بسیج نیروهای داخلی و کمک مستشاری ایران تکیه کرد بدون آن که نیروهای آمریکایی نقشی در آن داشته باشند و به این صورت، عملیات موفقیتآمیز نظامی در منطقهای گسترده به وسعت بیش از 24 هزار کیلومتر مربع را انجام داد. آمریکا در این عملیات به حاشیه کامل رانده شده و این وضعیت از دو بعد سیاسی و امنیتی دستآورد قابل قبولی برای آمریکا نیست. دولت آمریکا در برابر افکار عمومی داخلی و جهانی خود را به عنوان رهبر ائتلافی معرفی کرده که قصد مبارزه و نابودی داعش را دارد اما موقعیت فعلی نیروهای این کشور در عملیات صلاحالدین بر خلاف چنین تصویری است.
هماهنگی بین حرفهای ژنرال دمپسی و جان کری، وزیر خارجه آمریکا، در مورد عملیات صلاحالدین و نقش ایران در آن فقط دلالت به نگرانی آمریکا از این نقش ندارد بلکه جنبه دیگر قضیه مربوط میشد به توجیه موقعیت غیرقابل توجه نیروهای آمریکایی در این عملیات. دمپسی از نقش ایران در این عملیات ابراز نگرانی میکند و کری هم در برابر این نقش، انگشت بر حضور ایران در لبنان و سوریه میگذارد تا در برابر همکاری امنیتی ایران و عراق در عملیات صلاحالدین تبلیغاتی کرده باشد اما باید توجه داشت که واقعیت میدانی عملیات و دستآوردهای آن است که نقش تعیین کنندهای در جغرافیای امنیتی منطقه دارد.
این واقعیت نخست دلالت بر همکاری بین کشورهای منطقه در مبارزه با داعش یا دیگر گروههای تروریستی دارد که از این طریق میتوان به تامین امنیت منطقه مطمئن بود. ائتلاف بیش از 8 ماه آمریکا برای مبارزه با داعش در وضعیت میدانی آن قدر تعیین کننده نبوده تا بتواند تضمینی برای امنیت عراق و به دنبال آن، امنیت کل منطقه باشد گذشته از این که گزارشهای مربوط به کمکهای هوایی این ائتلاف به داعش نسبت به نیت ائتلاف و رهبری آمریکا بر آن شک و تردیدهایی ایجاد میکند. حتی اگر این گزارشها درست نباشد و افتادن کمکهای هوایی ائتلاف به دست داعش هم اتفاقی باشد، باز در مورد نیت اصلی آمریکا و متحدین غربیاش برای مبارزه با داعش پرسشهای جدی هست.
این تلقی را نمیتوان نادیده گرفت که این کشورها از داعش به عنوان ابزاری برای تداوم حضور نظامی خود در عراق استفاده میکنند و از این جهت، مبارزه آنها به جای برنامهای جدی برای نابودی داعش بیشتر یک روند فرسایشی است برای تداوم حضور نظامی آنها که به همین دلیل، نمیتواند امنیت عراق و کل منطقه را تضمین کند. عملیات صلاحالدین به هر دو جهت از نحوه مبارزه و هدف نهایی نسخه دیگری از مبارزه با داعش را نشان میدهد که تضمین قابل اعتماد برای تامین امنیت را اثبات میکند و البته هر دو جهت محصول همکاری ایران با عراق و حتی دیگر کشورهای منطقه است.
دیدگاه تان را بنویسید