استرداد آبروی سیمرغ را خواهانیم
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
این سکانس ها به قدری گل درشت و با حرکات تکراری دوربین تکرار میشود که بیشتر شباهت به برنامههای طنز تلویزیونی دارد. دیالوگهای چندین بار شنیده شده در فیلمهایی از این دست کم کم شما را مجاب میکند که سالن سینما را ترک کنید آن هم در میان کف و سوتهای مخاطبان برای قهرمان فیلم که ما را به یاد خاطرات پدرانمان از اکران فیلمهای فارسی مثل گنج قارون میاندازد؛ واکنشی که برای اولین بار در فیلم قرمز فریدون جیرانی بعد از خواباندن کشیده هدیه تهرانی در گوش محمدرضا فروتن دیدهبودم و در همان دوران نوچوانی همواره برایم سوال بود که چرا دست میزنیم مگر بازیگر صدای دستان ما را میشنود؟ دیدن نام طالب زاده در مقام فیلنامه نویس و محمود کلاری به عنوان مدیر فیلم برداری و حمید فرخ نژاد در مقام بازیگر اصلی در عنوان بندی فیلم و با توجه به تصویر حرفهای که از این اشخاص در منظر مخاطبان سینماست در ذهن اهالی سینمایی نوید بخش فیلمی خوش ساخت است، اما دکوپاژها و دیالوگهای برخاسته از سینمای نه چندان فاخر، خیلی زود این کور سوی امید را در دلمان خاموش میکند. هرچند فرخنیاد در این فیلم برنده سیمرغ شد ولی این چیزی از بازی کاملا کلیشهایاش در نقش یک سرهنگ وطن پرست و قهرمان کم نمی کند. نقشی که ناخودآگاه برای بینده تا حدودی حرفهای، یادآور نقشهای جمشید آریا(هاشم پور) است. فرهاد قائمیان هم که از سکانس ابتدایی فیلم با نوع حرکت دوربین و تاکید بر اینکه فرستاده شاه است برایمان مشخص میکند که در این فیلم نقش منفی را برعهده دارد. عصبانیتهای کلیشهای قائمیان، خونسردی همراه با متانت فرخنژاد و تصویر تکراری نظامی روس مست در کابارههای روسیه مرزبندی جنگ خیر و شر را از همان دقایق ابتدایی فیلم برایمان مشخص میکند. مست بودن نظامیان روسی آنقدر در سریالها و فیلمهایمان تکرار شده است که این سوال را برایمان ایجاد میکند که چرا در تاریخ معاصر ما همواره به این دائم الخمرهای شراب خوار معاهدات بینالمللی و جنگها را واگذار کردهایم؟ این نوع پرداخت داستان یادآور فیلمهای دهه 60 و 70است ،فقط این بار به واسطه پیشرفت تکنولوژی در جلوههای ویژه میدانی و تصویری، رنگ و لعاب بهتری به خود گرفته است. اینجاست که تکنیک های سینمایی بدون خلاقیت به بزک نچسب فیلم می ماند. استرداد در مقام یک فیلم سر گرم کننده میتواند ارزشمند باشد ولی آنچه تعجب اهالی سینما را به همراه داشته نامزد شدن این فیلم در 14 بخش مسابقه سینمای ایران است؛ نامزد شدن فرخنژاد و قایمیان برای بازیگری و علی غفاری در مقام کارگردان. این درحالی است که قایمئان که در قارچ سمی رسول ملی قلی پور و شهر زیبای اصغر فرهادی که به گفته بسیاری از منتقدان یکی از بهترین بازیهایش است اصلا در منظر داوران دیده نمیشود...یا بازی فرخ نژاد در فیلم طبل بزرگ زیر پای چپ به چشم خیلی از مدیران و داوران نمیآید. شکی در قدرت بازیگری فرخ نژاد و قائمیان نیست،اما انتظار از این دو بازیگر بسیار بالاتر از آن چیزی است که در این فیلم دیده میشود. سوال اینجاست نکتهای که داوران را مجاب کرده است که این فیلم در 14 بخش نامزد کنند چیست؟ اینجاست که این شائبه در ذهن برخی به وجود میآید که دلیل اقبال این فیلم در بخش مسابقه به خاطر موضوع ضد طاغوتی آن است؟ شکی در فساد مالی خاندان پهلوی و مخصوصا اشرف خواهر شاه مخلوع نیست، ولی برخی معتقدند که بحث سینما و رسالت آن صرفا دادن پیام به مخاطب نیست و آنچه سینما را تبدیل به هنر هفتم و هنر فاخر میکند ساخت و پرداخت آن است، فیلم در روند روایتگر داستان خود چندین بار بینده را فریب میدهد و سعی دارد همچون ژانر کارگاهی بیننده خود را گمراه کند تا بیننده لذت یک داستان رمز آلود و پر پیچ و خم را بچشد اما آنچه از این لذت جلوگیری میکند دیالوگهای نه چندان پخته و صحنههای تکراری است که بارها و بارها در سایر فیلمهای دیده شده است و پیشبینی این فیلم را بسیار ساده میکند. سیمرغ بلورینی که هیچ وقت به فیلمهایی همچون طعم گیلاس، شهر زیبا، اینجا بدون من، پذیرایی ساده و... تعلق نگرفته است که به گفته اهالی سینمایی جز بهترین فیلمهای سال خود بودهاند؛ چه میشود که استرداد را در 14 بخش نامزد خود میکند؟ و فیلمهای تحسین شده امسال مانند حوض نقاشی مازیار میری قاعده تصادف بهنام بهزادی فقط در 3 و 5 بخش به کاندیداتوری میپذیرد؟ تصمیمات غیر سینمایی در بستر سینما دودی است که به چشم مدیران سینمایی میرود، مانند ارسال فیلم های با اقبال کم به جشنواره کن با وجود حضور فیلم جدایی نادر از سیمین در همان سال؛ قطعا فیلم فرهادی که تحسین همه اهالی سینما در داخل و خارج از کشور را برانگیخت شانس درخشش بیشتری از سایر فیلمها را در جشنواره کن را داشت. آنچه مدیران فرهنگی و جامعه هنری ما را در مجامع بینالمللی و در محافل هنری داخلی ارزشمند میکند ارائه ایدولوژی خاص در عرصه هنر، به هر شکلی نیست، بلکه درخشش آثار هنری در این مجامع است. بسیاری از کشورها و ایدولوژیها سعی دارند از هنر به عنوان ابزار قدرت استفاده کنند اما آنچه موجب قدرت آنان میشود صرفا استفاده از هنر نیست بلکه استفاده صحیح و بهینه از آن است، بیان واقعیات تاریخی نیز در فضای هنر نیازمند ساخت و پرداخت هنرمندانه است. اینجاست که علی حاتمی بیکفایتی پادشاهان معاصر و خواری ایران در آن زمان را با بهترین ابزار و ساختار در آثاری چون حاجی واشنگتن و کمالالملک ،هزار دستان و... بیان میکند. اهدای جوایز هنری به دلایل غیر هنری فقط از ارزش این جوایز کم میکند، کارگردانان فاخر و بزرگ همواره جوایز خود را با تاثیرپذری اثر هنریشان در لایههای متفکر جامعه و آحاد ملت میگیرند و این فقط سیمرغ نیست که به هنرمندان ارزش میدهند، بلکه اهدای سیمرغ به آثار فاخر است که بر ارزش این جایزه بینالملی سینمای ما میافزاید.
دیدگاه تان را بنویسید