جمال میرصادقی، منتقد و نویسنده
با وجود مشکلات حوزه چاپ نمیتوان به جایزه نوبل ادبیات فکر کرد
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
آیا وظیفه ارشاد به عنوان یک نهاد فرهنگی این نیست که وسیلهای برای جهش نویسندگان داخلی ایجاد کند تا آنان بتوانند خود را در عرصههای بینالمللی مطرح کنند؟ بر خلاف آنچه برای این نهادهای فرهنگی به عنوان وظایف ترسیم شده است، به نظر میرسد این روزها ارشاد خود سد بزرگی برای قشر نویسندگان محسوب میشود. چرا که نویسندگان باید برای دریافت مجوز انتشار مدتها پشت سد وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و اصلاحات آن بمانند. در شرایطی که سالها پیش دیکتاتور ترکیه آتاتورک توانست با راهاندازی دفتر ترجمه آثار نویسندگان گذشته و معاصر، زبان ترکیه را به یک زبان بینالمللی یعنی فرانسه ترجمه کند ما هنوز درگیر و دار اصلاحات و اجازه انتشار هستیم. حرکت آتاتورک باعث شد که بخش اعظمی از نویسندگان ترک به دنیا شناسانده شوند و در نتیجه ترکیه نیز نوبل را در کارنامه خود داشته باشد. در حالی که در هیچ دوره تاریخی برای کشور ما چنین رویدادی وجود نداشته است و تنها استقبال از کارهای نویسندگان در حدی بوده که در ستایش دولت و سفارشینویسی انجام شده است. در واقع به نظر نمیرسد در تاریخ این مرز و بوم، زمانی وجود داشته باشد که دولت به حمایت از نویسندگان آزاد و مردمی پرداخته باشد. در حالی که در شرایط امروز همچنان نویسندگان برجسته این مرز و بوم ناشناختهاند و از کتابهای درسی حذف میشوند و یا هرگز اجازه انتشار مجدد نمییابند، نسل جدید بدون پشتوانه چه کاری میتواند انجام دهد؟
امروز این راه برای جوانان بسیار دشوارتر است چرا که آنان بدون داشتن نام و آوازه و با مشکلاتی که وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تحت عنوان مجوز و در قالب اصلاحات بر سر راه آنان میگذارد، سرمایهگذار نیز نمییابند. واقعیت این است که من به عنوان یکی از نویسندگان این مرز و بوم برای چاپ مجدد آثار خود مشکل دارم به نحوی که کارهایی که برای ارشاد ارسال کردهام پس از چندین سال مجددا اصلاح شدهاند و همچنان در هزار توی این نهاد ماندهاند. قطعا نوبل به جامعهای تعلق میگیرد که علاوه بر مردم آن، کشورهای دیگر نیز خط مشی و سبک نویسندگان آن را بشناسند. حال سوال اصلی اینجاست که در شرایطی که ما برای چاپ آثار در داخل کشور مشکل داریم، چطور میتوانیم به سطوح بینالمللی بیندیشیم؟
وقتی من بالغ بر 6 اثر طی چهار سال گذشته در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی دارم که بارها و بارها مورد اصلاحات قرار گرفته و همچنان اقدامی برای انتشار ندیدهام، چطور میتوان به نسل جدید امید داد که وارد این چرخه شوند؟ از بین رفتن مسابقات آزاد داستانی یکی دیگر از اتفاقاتی است که باعث شد روند رقابت و تلاش نویسندگان جوان رو به نابودی و زوال رود چرا که دولتی شدن عرصه داستان و رمان باعث از بین رفتن خلاقیتها میشود. با وجود چنین شرایطی من از شما میپرسم که آیا میتوان به جایزههای بینالمللی نظیر نوبل اندیشید؟
دیدگاه تان را بنویسید