آخرین اظهارنظر رئیس سازمان سینمایی/ شمقدری: رئیس جمهور گفت اسکار بگیرید و ما برنده اسکار شدیم
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
به گزارش نامه، «جواد شمقدری» رئیس سازمان سینمایی در گفتوگویی با «ایلنا» به بررسی شرایط سینمای ایران در دوره فعالیتش پرداخته است. شمقدری معتقد است که در دوران ریاستش شاهنشینها را از شاهنشینی پایین آورده است و براساس سیاستهای اتخاذ شده از سوی سازمان سینمایی جایزه اسکار را به سینمای ایران اهدا شده است. آنچه در ادامه میخوانید اهم گفتههای اوست:
- اینکه انقلاب مسیر خودش را برود و سینما هم مسیر دیگری را برود، درست نیست. ما چنین فرآیندی را قبول نمیکنیم و معتقدیم سینما باید دوش به دوش نظام حرکت کند به دلیل اینکه مسئولیت حوزه سینما و فرهنگ را کسانی برعهده دارند که آدمهای روشنفکر و نخبهای هستند. چه بسا اینها پیشروی مسیر انقلاب باشند لذا به دنبال سینمایی هستیم که فیلمسازان و متفکرین آن و کارگردانش پیشروی حرکت مردم در عرصه نظام و انقلاب باشند. نه اینکه کاملا بیگانه باشند و در شرایط مطلوبتر فقط دنباله رو باشند.
- در ابتدای سال ۸۹ دفترچه سیاستهای ده ساله را برای سینمای ایران تدوین و ارائه دادیم و همان جا اشاره کردیم که این سیاستهای ده ساله به این معنا نیست که وحی منزل است و تغییر نمیکند اما میتوانیم این تاکید را داشته باشیم که بیش از ۸۰ درصد این برنامهها و سیاستها باید اجرا شود و ۲۰ درصد به اقتضای زمان ممکن است تغییر کند.
- کاری را که شروع کردیم محورهای متعددی میتوان برای آن دید. ما تلاش کردیم تا سینما از مونوپل یک گروه خاص خارج شود. البته من زمانی تعابیری برای این گروه خاص داشتم به عنوان شاهنشینها که فکر میکنم بهترین مفهومی است که مطلب را میرساند الان هم میتوانم تاکید کنم که تلاش کردم تا شاهنشینها از شاهنشینی پایین بیایند و در کنار دیگران قرار بگیرند و فکر میکنم امسال در جشنواره فیلم فجر شاهد آن بودیم. در جشنواره فیلم فجر امسال میبینید هرکسی که قابلیت داشت و اراده کرد فیلم ساخت و در این جشنواره شرکت کرد و ممکن است اسم بعضیها هم نباشد و نتوانستهاند امسال فیلم بسازند.
- اینکه امسال میبینیم نسل چهارمیها در جشنواره حضور دارند نسل دوم و سومیها حضورشان پررنگ است و نسل اولیها کمتر حضور دارند، برمیگردد به رقابت سنگینی که پیش آمد و عدهای نتوانستند خودشان را به این رقابت برسانند. میخواهم بگویم این اراده عملی ما نبود خود این شرایط فضا را به سمتی برد که در شرایط سنگین این جوانها بودند که بیشتر توانستند خودشان را نشان دهند و فیلم بسازند. انصافا باید گفت چه خوب خودشان را نشان دادند. به جرات میتوان گفت فیلمهای امسال نسبت به سالهای گذشته ۱۰ درصد افزایش کیفی داشته است. امسال حداقل ده فیلم داریم که مورد توجه قرار گرفت و نمیتوان حضور آنها را انکار کرد و دوازده فیلم هم داریم که قابل توجه هستند. در هالیوود هم که ۷۰۰ فیلم ساخته میشود تنها ۱۰۰ فیلم آن گل میکند و ۶۰۰ فیلم دیگر در ذهن کسی نمیماند و مطرح نمیشود. یعنی فقط یک هفتم فیلمها قابل توجه است اما در سینمای ایران ضریب ما بیشتر است یعنی حداقل یک سوم فیلمها در سینمای ایران به نوعی قابل توجه است.
- امسال تیزر جشنواره هم تفاوت دارد و به نوعی به تیزر جشنوارهها نزدیک شده است زیرا در جشنوارهها تیزر درمورد لوگوی جشنواره ساخته میشد امسال برای اولین بار است که طرح خوبی را اجرامیکنیم باکیفیت بسیار عالی که حتی اگرچند بارهم دیده شود؛ بیننده خسته نمیشود. در این دوره بود که کاخ جشنواره برای اولین بار در برج میلاد مستقر شد و اگر یادتان باشد خیلیها به دلیل دور بودن و غیرقابل دسترس بودن مخالف بودند اما ما معتقد بودیم که این جایگاه را پیدا خواهد کرد و امروز برج میلاد به واسطه جشنواره در عرصه داخلی و بینالمللی مطرح شده است. امروز شاهد هستیم چه مکانی خوبی است اما چون استقبال بالاست و مراجعه کننده؛ زیاد، طبیعی است که شلوغی و ازدحام ممکن است برخی را اذیت کند اما من معتقدم میتوان آن را کنترل کرد و چه بسا سال آینده مدیریت جشنواره آنقدر محدود کند تا افراد خاصی وارد جشنواره شوند که اینکار هم معایبی دارد. ما فکر کردیم حالت میانه را بگیریم نه خیلی جریان تخصصی را ایجاد کنیم و نه خیلی فضا را باز کنیم تا هرکسی دلش خواست بیاید که تابه امروز قابل قبول بوده است.
- ما جزو کشورهایی هستیم که تولیدمان انبوه است و همچنان معتقدم به تولید ۳۰۰ فیلم در سال باید برسیم و این ظرفیت را داریم. کشورهایی که مثل ما تولیدات فراوانی دارند مثل فرانسه که درحدود ۲۵۰ فیلم در سال میسازد و آمریکا که در سال ۷۰۰ فیلم میسازند. جریان آنها چگونه است؟ آیا خبر داریم؟ در فرانسه اگر ۲۵۰ فیلم ساخته میشود تنها ۹۰ فیلم اکران میشود یعنی ۱۶۰ فیلم آن اکران نمیشود و این چیزی است که همه میدانند. بنابراین همیشه میتوان گفت کشورهایی که تولید فراوانی دارند؛ تقریبا نسبت بین یک سوم تا ۵۰ درصد بیشتر اکران نمیشود. در آمریکا هم به همین شکل است و همه ۷۰۰ فیلم اکران نمیشود و حداقل ۲۵۰ فیلم بعداز پایان ساخت وارد شبکه نمایش خانگی میشود و ۱۰۰ فیلم در شبکه تلویزیونی نمایش داده میشود و رقابت اصلی برای اکران بین نیمی از فیلمهاست. کارشناسان باید در این مورد بحث کنند که چقدر فیلم اکران شود البته درکنار آن باید ساخت سالنهای سینمایی گسترش پیداکند.
- اکران جشنواره فجر متفاوت از اکران عمومی است یعنی فیلمی ممکن است وارد جشنواره شود و اکران نشود و برعکس در اکران عمومی در خط اول برای پخشکنندگان و سینماگران باشد. بنابراین اینها باهم در ارتباط نیستند. جشنواره عرصهای برای نمایش است و اکران عمومی عرصهای دیگر است که در مواردی با هم هم پوشانی دارد.
- امسال به عنوان گام اول گفتیم هر فیلمی که پروانه ساخت، نگرفته است در جشنواره نمیآوریم. اما برای اکران تلاش میکنیم اگر شانسی داشت به آن پروانه نمایش بدهیم تا اکران شود. امابا توجه به شرایطی که یکی از آنها فرآیند فناوریها و دیجیتالی شدن است و مطالب دیگر. باتوجه به شرایط جهان؛ معتقدم میشود فرآیند الزام اخذ پروانه ساخت را به نوعی حذف کرد و پروانه ساخت را برای پروژههایی درنظر بگیریم که میخواهند از یارانه دولتی استفاده کنند تا کسی که میخواهد با بودجه خودش فیلم بسازد، بتواند بدون پروانه ساخت فیلمش را بسازد.
- پروژههایی که بخواهد سرمایهگذاریهای خارجی را جذب کند حتما باید پروانه ساخت بگیرد و اینها تفکیکشان دقیق باید باشد. یعنی اگر پروژهای با سرمایه گذاری شخصی است یعنی فیلمساز بیاید و بگوید من میخواهم با این بودجه فیلم الف را بسازم و این بودجه را خودم تهیه میکنم و بودجه آن را از فلان حامی میگیرم یعنی منبع مالی آن شفاف باشد میتوانیم به او اجازه دهیم تا فیلم را بدون پروانه ساخت بسازد اما اگر بخواهد از ما حمایت بگیرد ما باید بدانیم دارد چه کار میکند و پروسه پروانه ساخت جلوی او باز میشود اما در دو حالت حتما باید پروانه ساخت بگیرند. یکی آنهایی که میخواهند از یارانهها و حمایتهای دولت استفاده کنند و یکی هم آنها که تولید مشترک داشته باشند و از سرمایههای خارجی کمپانیها و موسسات و مراکز دیگر استفاده کنند هم باید پروانه ساخت بگیرند.
- ما فکر میکنیم شرایط یک فیلم ممکن است در جایی بین مخاطب ایرانی و خارجی متفاوت باشد و در جاهایی هم همپوشانی دارد. یک فیلم برای مخاطب خارجی و ایرانی خوب است اما یک فیلم تنها برای مخاطب ایرانی خوب است و فیلمی هم تنها برای مخاطب خارجی خوب است. این تعریفی است که وجود دارد. مثل فیلم خرس. البته این فیلم برای مخاطب داخلی هم خوب است اما باید اصلاحاتی روی آن انجام شود زیرا این فیلم متعلق به خانواده ایثارگران و شهداست و ممکن است آنها معترض شوند. طبیعی است که آنها اعتراض کنند و ما حق اعتراض را برای آنها پذیرفتهایم به خاطر اعتراض آنها از فیلمساز خواستیم این فیلم را تا اصلاح نکرده به شبکه اکران عمومی وارد نکنیم اما در خارج از مرزها هیچ مشکلی پیش نمیآید زیرا اکثر کشورها درگیر جنگ بودهاند و مصیبتهای جنگ را خیلی بیشتر از ما لمس کردهاند و با آن ارتباط میگیرند و هیچ نکته منفی در ذهن آنها شکل نمیگیرد اما برای نمایش در داخل کشور بدیهی است اگر خانواده شهدا معترض باشند ما موظف هستیم حق آنها را رعایت کنیم و نظر آنها را جلب کنیم.
- از همه فیلمسازان خواهش میکنم تا تلاش کنند از رفتارهای غیرقانونی که به عنوان جرم تلقی میشود پرهیز کنند و اگر ناخواسته کارهایی را کردهاند آن را پاک کنند. مواردی بوده که فیلمساز متوجه نبوده که نیاز به مجوز دارد و لازم است خودشان گزارش دهند و الا تمام عوامل اعم از بازیگر، کارگردان، سرمایهگذار زمانی که در یک فرآیند غیرقانونی کارهایی را انجام میدهند در سوابق آنها باقی میماند.
- در رابطه با اسکار هم چندبار گفتهام زمانی که قرار بود مسئولیت سینمایی آن زمان را برعهده بگیرم از آقای احمدینژاد پرسیدم اگر بخواهید در یک جمله من را نصیحت کنید چه میگویید ایشان گفتند برو سینمای ایران را بینالمللی کن و من گفتم اولین گام این است که اسکار بگیریم و او گفت خوب اینکار را انجام بده و این اتفاق افتاد. خیلیها در این سی سال تلاش کردند اسکار بگیرند اما موفق نشدند اما الان شد. آن سال که جدایی نادر از سیمین جایزه اسکار را گرفت میشد فیلم دیگری به جشنواره جهانی برود و اسکار نگیرد و جدایی نادر از سیمین میتوانست در فجر انتخاب نشود و اگر انتخاب میشد میتوانست جایزه نگیرد. اینها یک برنامهریزی بوده است. وقتی شما در عرصه بینالمللی میروی و میخواهی جایزه بگیری قطعا نمیتوانی با شاخصهای خودت عمل کنی و طبیعی است که بتوانی با شاخصهای آنها عمل کنی اما برای ما این مهم بود که با شاخصهای آنها عمل کنیم اما منافع ملی ما را زیر سوال نبریم. در فرآیندی فیلمی انتخاب شد رفت و حمایت شد. برنامهریزی شد اما بعضیها منکر هستند و میگویند برنامهریزی شده نبود، تصادفی بود. آنها ممکن است خلقت و هستی را هم تصادف بدانند البته آنها در خیالات خودشان سیر میکنند.
- ما مطمئن بودیم که بعداز گرفتن اسکار برای فلیم جدایی نادر از سیمین در سال بعد بعید است که به ایران جایزه اسکار بدهند و ما کم داریم که یک کشور در دوسال متوالی جایزه بگیرد ضمن آنکه شاخصهایی که برای حضور فیلم یکی حبه قند در اسکار موردنیاز بود، وجود نداشت یعنی باید حداقل نیمی از آکادمی اسکار فیلم را ببینیند در حالی که فیلم جدایی نادر از سیمین این شرایط برایش مهیا بود. فیلم یه حبه قند بهرغم اینکه از لحاظ فرهنگی و هنری دارای جذابیتهایی بود اما شانس اینکه در اسکار موفق شود پایین بود اما به این دلیل نبود که فیلم را به اسکار ندادیم بلکه در آن شرایط این حداقل کاری بود که با توجه به توهینی که به پیامبر اعظم(ص) شده بود، کردیم و اگر فیلم برای فارابی و سازمان سینمایی بود ما سریعا این تحریم را انجام میدادیم اما بدلیل اینکه فیلم متعلق به یک نهاد دیگر بود؛ پیشنهاد را مطرح کردیم و خودشان پیش قدم شدند و در یک مواجه رئیس سازمان تبلیغات میپذیرد اما بعد با کارگردان گفتگو نمیکند. ظاهرأ در آن مواجهه گرفتار تعارفات شده بودند و یک چالش بوجود آمد اما خوشبختانه ابعاد جدیدی پیدا نکرد و بعدها دیدیم این تحریم خیلی کارساز بود و این را از واکنشهای اعضائ اسکار میتوان دید.
- نگاه کلانی در سطح بالای مسئولان به سینما وجود دارد و سینما امروز دغدغه مسولان شده است. دیگر سینمای ایران نمیتواند یک بچه بازیگوش باشد بلکه سینمای ایران باید یک جوان برومند باشد که خیلی از مسئولیتها و ماموریتها را برعهده بگیرد و خیلی از کارها را خودش باید انجام دهد اگر این جوان برومند وظیفهشناس باشد تردیدی نداشته باشید سال بعد و آینده سینمای ایران خوب خواهد بود.
دیدگاه تان را بنویسید