«رستگاری» خواهد آمد
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
جهانگیر کوثری*: نمایش را قالبی برای اندیشه میدانیم یا روندی برای شناخت و شیوهای برای برگردانیدن مفاهیم انتزاعی به شرایط ملموس انسانی. نمایش، اجتماعیترین نوع هنر است؛ آفرینش جمعی است که با اتکا به متن، کارگردان، بازیگر و دیگر عوامل و البته تماشاگران قادر است کنشهای متفاوتی را بهوجود آورد. نمایشی که براساس موضوعات تاریخی و اجتماعی رگههایی از پذیرش تماشاگر را ملتهب میکند، گونه نمایشی خود را به نوعی تفهیم میکند. نمایشی که متن خود را از تاریخ ادبی و از دل نوستالژیهای خوشباورانه و واقعی مردم میگیرد نفوذ خود را زودتر روی تماشاگران میگذارد.
مجموعه داستانهای شاهنامه این ویژگی را دارد تا در قالبهای تراژدی، درام و قهرماننگری قرار گیرد و کیفیت درآمیختن یک عنصر ثابت (متن) با یک عنصر متغیر (بازیگر) را بهطور زنده به تماشا بگذارد. در تئاتر امروز نمایشنامهنویسان بیش از پیش به نقش پربار کشاکش میان پندار و واقعیت به این مهم میرسند. یعنی به کشاکش میان پندار و واقعیت، حقیقت و مجاز توجه نشان میدهند.
در نمایشنامه «شش شخصیت در جستوجوی نویسنده» این فرآیند کاملا محسوس است. پیر اندللو بهخوبی از این حربه انتقاد میکند، اما پری صابری بهعنوان کارگردان با شناخت از این ریشهنگری پیر اندللو تماشاگر را ترغیب میکند تا فریب وانمودسازی صحنه را نخورد و استادانه از روی این خط حرکت میکند. در آنتیگونه سوفکلس نیز پری صابری بازیگران را در حضورهای متفاوت و فعال و غیرفعال روی صحنه به تماشاگران نشان میدهد.
در نمایشنامههای حال حاضر سه دهه اخیر نیز پری صابری با ابعاد تازه نمایشی و موسیقی به متنهای سنگین تاریخی و معاصر (شعر) هجوم میبرد و در تایید نقش شاعران و شاعرهها و تلفیق واژههای شعری آنها اوهام تماشاگران را به یک حس غلیظ قهرمانی و غرور به نقطه اعتماد میبرد. آنگونه که اپراهای فرانسوی، روسی یا انگلیسی به این مهم میرسند. یعنی کشاکش میان پندار و واقعیت.
دنیای پری صابری صحنه نمایش است. آنگونه که شکسپیر در یکی از آثار خود دنیا را صحنه نمایش و مردان و زنان را لعبتکان و بازیگرانی بر این صحنه میخواند. نمایشهای پری صابری تصویر تمامعیاری از وضعیت نوع بشر در جهان است، انسانهایی از جنس رستم و اسفندیار یا کاوه و فریدون یا ضحاک و حتی سهراب سپهری و اخوان ثالث یا فروغ، شاملو و نیما. «مرغ باران» انتهای نمایشهای پری صابری است اما پایانش نیست، او میگوید رستگاری روی خواهد کرد. شب خواهد گریخت و صبح خواهد آمد.
* تهیهکننده
دیدگاه تان را بنویسید