گفتههای «مهدی محسنیانراد» از محدودیتهای رسانههای برونمرزی ایران
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
به گزارش نامه به نقل از متن، مهدی محسنیانراد، استاد ارتباطات دانشگاه امام صادق(ع) گفت: زمانی بود که اگر پدران ما تصمیم میگرفتند بجز رادیو ایران، صدای دیگری را بشنوند، با انواع محدودیتها مواجه میشدند؛ اما اکنون حجم رسانهها آنقدر زیاد است، که مخاطب به راحتی به هزار شبکه تلوزیونی، رادیویی و اینترنتی دسترسی دارند.
وی افزود: حالا دیگر، مخاطب وقتش را برای شنیدن دروغ و اشتباه تلف نکرده و مثل یک گزینشگر عمل میکند.
نویسنده کتاب «ایران در چهار کهکشان ارتباطی» درباره موضوع محدودیتهای همیشگی بر رسانهها گفت: من منکر وجود اثرگذاری عوامل درون و برونسازمانی بر رسانه نیستم؛ اما مشکل بیشتر رسانههای ناموفق این است که موسسانشان، آنها را به عنوان یک ابزار پروپاگاندای رو به بیرون از مبدا، در نظر گرفتهاند. اما مخاطب امروز، مخاطبی باهوش است که در معرض هزاران منبع اطلاعاتی قرار دارد.
وی در پاسخ به این پرسش که آیا PRESS TV یا دیگر رسانههای ایرانی که مخاطب برونمرزی را هدف قرار دادهاند، توانستند با ویژگیهای لازم برای جذب مخاطب، منطبق شوند، افزود: من در مورد هیچ یک از رسانههای ایرانی نظر نمیدهم؛ چراکه هریک از آنها نیاز به مطالعه دارد. اما توجه به اصولی که در مورد یک رسانه موفق بیان کردم، میتواند برخی نکات را آشکار کند. اما اگر رسانهای تحت تاثیر گونهای از ارتباط باشد که در آن، اطلاعات هماهنگ و جهتدار برای بسیج افکار عمومی از راه تبلیغات سیاسی پخش و فرستاده میشود، مخاطب خود را دیر یا زود از دست میدهد.
عضو سابق کمیته ملی ارتباطات در یونسکو در توضیح اینکه رسانههای برونمرزی ایران چگونه باید نیازهای مخاطب را شناسایی کنند، گفت: نیازشناسی مخاطب، نیازی به مطالعه فرهنگ مردم آن سرزمین ندارد، نیازی نیست که الزاما مطالعات عمده روانشناختی بر مردم سرزمینهای گوناگون انجام شود؛ چه اینکه رسانههای مهم و بنگاههای خبری بزرگ جهان، همه مردم دنیا از اروپا و امریکا تا آسیا و آفریقا را مخاطب خود دادهاند.
به گفته او فرهنگ و جامعهشناسی هر کشوری، با هم تفاوت دارد؛ اما دو نکته در جذب مخاطب اثرگذار است. نخست آن که سردبیران و روسای رسانهها باید بدانند، نیاز گسترده و متنوع مخاطب را در نظر بگیرند و دیگر آن که واقعیات را منتشر کنند تا مخاطب احساس نکند که قربانی پروپاگاندا شده است.
محسنیانراد معتقد است: هر چقدر «دادوستد پیام» سهلتر، بیواسطهتر و قابل مصرفتر باشد، رسیدن به بازار پیام ممکنتر خواهد شد. در بازار پیام داد و ستد گزینشی خواهد بود. نکته مهم این است که در بازار پیام نسبیت شکل خواهد گرفت، همانطور که اخلاقیات و موارد اجتماعی دیگر قطعی نیستند، بازار پیام هم نسبی خواهد بود.
نویسنده کتاب ارتباطشناسی در پایان گفت: وقتی برای نخستین بار پوشش امواج پخش مستقیم برنامههای تلویزیونی ماهواره در ایران، شروع شد، پدیدهای را به وجود آورد که در اینجا بیش از سایر کشورهای جهان بحثانگیز شد و آن هم اینکه محتوای برنامههای فرستندههای ماهوارهای بیگانه با معیارهای انقلاب اسلامی نهتنها همخوانی نداشت، بلکه حتی تعارض هم داشت. همین هم باعث شد که از همان آغاز، رسانههای ایران، این نتیجه را به نقل از دولتمردان مطرح کند که این پدیده جدید، پروژه تازهای است علیه کشورهای تحت سلطه و در عمل نوعی تهاجم است. اما در مقابل، عدهای بر این نکته پا فشردند که آنچه اتفاق افتاده یک پروسه تاریخی است و ما باید جایگاه خود را در این پروسه بیابیم.
دیدگاه تان را بنویسید