بررسی علل گرایش ایرانیها به تماشای سریالهای ماهوارهای در گفتوگو با متخصص علوم رسانه/ از نمایش جاذبههای جنسی و خشونت تا تقلیدهای آبکی صدا و سیما از شبکههای خارجی
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
دکتر رضا حقی در گفتوگو با «نامه» دلایل اقبال جامعه به تماشای سریالهای ماهواره ای را به سه بخش عملکرد صدا و سیما، تکنیکهای جذب مخاطب شبکههای ماهوارهای و مردم به عنوان مخاطب تقسیم کرده و میگوید: صدا و سیما را باید یکی از مقصران اصلی اقبال مردم به شبکههای ماهوارهای دانست. هم اکنون شاهد آن هستیم که عدم استفاده از خلاقیت، اغلب برنامههای تلویزیونی را به یک کپیبرداری بسیار ضعیف از نمونههای خارجی تبدیل کرده است، نمونه آن اخبار تلویزیون است که به تازگی تبدیل به یک تقلید آبکی از اخبار بیبیسی فارسی شده که اصلا هم به تیپ و شمایل صدا و سیما نمیآید. حقی ادامه میدهد: علاوه بر این صدا و سیما محدویتهایی را هم با توجه به فرهنگ جامعه دارد و نمیتواند خیلی از صحنهها را پخش کند مثل مسابقه والیبالی که اخیرا پخش شد و سر و صداهایی که در پی آن برخاست. از این رو صدا و سیما در پخش برنامههای خارجی مجبور است دست به سانسور بزند که خیلی وقتها این کار اصل داستان فیلم را مخدوش کرده و بیننده نمیفهمد ماجرای فیلم چرا آن طور شروع و این طور تمام شد. این متخصص علوم رسانه، تمهای تکراری و مشابه برنامههای تلویزیونی را نیز از
دلایل اصلی روی گردانی مخاطبان میداند و میگوید: غالب سریالهای تلویزیونی درباره جوانی است که میخواهد ازدواج کند و تنوعی در کار نیست که این ناشی از عدم آگاهی این رسانه از سلیقه مخاطب است. صدا و سیما سالهاست یک الگوی ثابت را برای جذب مخاطب دنبال میکند و این را در نظر نمیگیرد که ذائقه بینندگان در حال تغییر است. استفاده از سریالهای همه فهم بخش دیگری از صحبتهای حقی درباره عملکرد شبکههای ماهواره است. وی در این باره به خبرنگار «نامه» گفت: مهمترین مسئلهای که این شبکه در برنامههایش روی آن مانور میدهد، استفاده از 2 عنصر مسائل جنسی و خشونت است و این دو پرکاربردترین مولفهها در سینما و تلویزیون غرب است و تمامی تحقیقات صورت گرفته در دنیا نیز نقش بسیار موثر جاذبههای جنسی و خشونت را در جذب مخاطب نشان میدهد و شبکههای غربی هم به این دو مقوله توجه ویژهای دارند، منتهی بعضی کمتر و برخی بیشتر به آنها میپردازند. وی استفاده از هنرپیشههای جذاب و رنگآمیزی شاد و متنوع را از دیگر دلایل موفقیت شبکههای ماهوارهای دانسته و ادامه میدهد: خیلی اوقات علاقه به مشاهده یک هنرپیشه خاص باعث میشود افراد سریالی را
نگاه کنند. تحقیقی در آمریکا نشان داده که بینندگان بعضی سریالها بیشتر به خاطر مشاهده تناسب اندام یک هنرپیشه یا لباس و چگونگی پوشش وی پای گیرنده مینشستند و داستان آن سریال برایشان مهم نیست. ساده بودن سریالهای این شبکهها نیز از مواردی است که این کارشناس به آن اشاره می کند و میگوید: از یک فرد بیسواد تا یک آدم تحصیلکرده میتواند با این سریالها ارتباط برقرار کرده و داستان آن را بفهمد. ضمن اینکه تکنیک تعلیق در این مجموعهها زیاد به کار گرفته شده و شما اگر یک بار این سریالها را مشاهده کنید ممکن است در پی آن برآیید که سرنوشت فلان شخصیت به کجا خواهد انجامید. زیباشناسی مردم به تحلیل برده شده حقی در بخش پایانی صحبتهایش به مخاطبان توجه میکند و در این باره میگوید: واقعیت این است که حساسیت شهروندان نسبت به صحنههای نامتعارف به علت در معرض دائم بودن مشاهده این تصاویر پایین آمده است. بینندگان دستگاههای ویدئو قبلا دقت میکردند موقع پخش تصاویری که با فرهنگ ما همخوانی ندارد فیلمها را در ساعت خواب کودکان ببینند اما الان این تصاویر به صورت عرفی و معمولی درآمده که خود این نکته قابل تاملی است. وی پایین آوردن
سطح سلیقه مردم توسط صدا و سیما را دلیلی دیگر دانسته و میافزاید: نکته خیلی مهم در این بین، پایین نگه داشتن سطح سلیقه، حس زیباییشناسی و سواد رسانهای مردم توسط صدا و سیماست. همین باعث شده مردم ساعتها پای سریالهای آبکی این شبکهها نشسته و دلشان خوش شود. در صورتی که اگر صدا و سیما برنامهریزی مدونی داشت میتوانست فرهنگ عمومی جامعه را به سمتی ببرد که مردم به سمت مشاهده فیلمهای خوب ایران و دنیا بروند نه این سریالهای پیش پا افتاده. این مدرس دانشگاه دست باز مخاطب در تعویض کانال را هم از موارد اقبال به این شبکهها دانسته و معتقد است زمانبندی مناسب در برنامههای صدا و سیما رعایت نمیشود و در پایان میگوید: مخاطبی که صبح تا شب در بیرون از منزل کار کرده و خسته به خانه میآید حوصله این که یک برنامه سیاسی سنگین را آن هم در پیک ساعات کاری صدا و سیما نگاه کند ندارد. او ترجیح میدهد کانال را چرخانده و سریالی را ببیند که هم سرگرم کننده است هم تمرکز و دقت خاصی را نمیخواهد.
دیدگاه تان را بنویسید