پیامبر(ص) رعایت کردن چه آدابی را برای قبولی روزه توصیه کرده است؟
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
*درک گرسنگی و تشنگی قیامت
در بعضی از روایات درباره فضیلت روزه، آمده است: «روزه بگیرید، تا گرسنه شوید و درد گرسنگان را بچشید». این سخن به زبان ما گفته شده است، و از قدمهای اولیه است و گرنه چرا باید بگذاریم کسی گرسنه باشد و خودمان همیشه سیر باشیم؟ در قیامت عدهای واقعا گرسنه هستند، غذا میخورند، ولی هرگز سیر نمیشوند، همانطور که در دنیا هرگز سیر نمیشدند. چون حس آز و طمع، تمام شدنی نیست، در آخرت هم به صورت ﴿هَلْ مِن مَزِیدٍ﴾ظهور میکند. فرمود: شما به فکر گرسنگی و تشنگی قیامت باشید نه به فکر گرسنگی و تشنگی دیگران، آن را که باید در قدمهای اولیه تأمین کرد.
* صدقه و اطعام فقرا و روزه داران با احترام
در ادامهٴ خطبه و شرح دیگر وظایف روزهداران فرمود: وظیفهٴ دیگر در این ماه آن است که به فقرا و مساکین صدقه بدهید، این تصدیق نیز باید با احترام و قصد قربت، همراه باشد نه با تحقیر با ترحم. پیامبر اسلام (ص) انسان ها را به اطعام و دادن افطاری به روزهداران ترغیب میکند و می گوید: هر کس در ماه رمضان به خاطر خدا به روزهدار افطاری بدهد، خداوند ثواب آزاد کردن بندهای را به او میدهد و گناهان او را نیز میبخشد.عرض کردند: یارسول الله، ما توانایی افطاری دادن نداریم چگونه به این فیض برسیم؟ فرمود: از آتش جهنم خود را برهانید، هر چند به اندازه یک خرما یا نیمی از آن افطاری بدهید. در آن وقت، روزگار سختی بود، چه بسا نصف خرمایی هم، افطاری به حساب میآمد، گاه بر اثر پیشآمدی غیر منتظره فقر بر مسلمانان سایه میافکند؛ مثلاً اصحاب صفه از ابتداییترین امکانات بیبهره بودند، گاه مسلمانان مدتها در محاصرهٴ اقتصادی و نظامی قرار میگرفتند.
* صله ارحام و نگه داشتن زبان
ارحام را مورد صله و دیدن قرار داده و زبانتان را حفظ کنید. نه تنها هنگام روز که روزه هستید، بلکه در طول ماه، این امور را رعایت کنید. چون این ها آداب روزه نیست، آداب ماه روزه است. بحثی در آن نیست که روزهدار موظف است زبانش را حفظ کند، اما وقتی شب رسید، آیا میتواند هر چه خواست بگوید؟ فرمود: در طول این ماه زبانتان را حفظ کنید. امام صادق (ع) از جد بزرگشان رسول اکرم (ص) نقل فرمودهاند که فرمود: برای اینکه انسان مواظب دهان باشد و هر حرفی را نزند، معرفت خدا لازم است. کسی که خدا را بشناسد و او را بزرگ بشمارد، در پیشگاه خدای عظیم، هر حرفی را نمیزند و شکم را هم با هر غذا، گر چه حرام باشد، آلوده نمیکند. لذت خوردن چند لحظهای است که غذا در دهان است. کسی که خدا را شناخت کنار هر سفرهای نمینشیند، عنایت دارد که خود را با روزه گرفتن بپروراند؛ خودش را فراموش نمیکند. کسی که تنها مواظب باشد هر حرفی را نزند، پرخوری نداشته یا هر غذایی را نخورد، روزهاش را گرفته، نمازش را بخواند، چنین کسی از مؤمنان معمولی است نه اولیای خدا. اولیای الهی، اهل تأمل، تفکر و تعمق هستند. حرف میزنند، ولی حرف آنان یاد حق است . به مؤمن معمولی میگویند: زیاد حرف نزن؛ به مؤمن عارف میگویند: مرتب سخن بگو، مردم را هدایت و به یاد حق متذکر کن.
* کسب علم و معارف دین
چیزی بالاتر از عالم شدن و آگاه شدن نیست. علم است که زمینهای برای رسیدن انسان به «عقل» میشود؛ انسان عاقل هم آسوده است و هرگز در عذاب نخواهد بود. در شب های قدر چیزی بهتر از فراگیری علوم الهی، گفتن و شنیدن معارف دین نیست، تشکیل یا شرکت در برنامههایی مانند جلسه تفسیر حدیث یا احکام، که خود سعادت و توفیقی است؛ و اگر چنین برنامهای نداشت، امر به معروف و نهی از منکر داشته باشد و اگر نتوانست لااقل ذکر بگوید. یکی از بهترین و مهمترین کتاب های فقه امامیه، کتاب جواهر است که مؤلف بزرگوارش در طی سی سال آن را نوشت. نویسنده در پایان این کتاب مرقوم فرموده که، خدای متعال چنین مقرر کرد تا امشب که شب بیست و سوم ماه مبارک رمضان است، این کتاب به پایان برسد. شب بیست و سوم که از تمام شبهای ماه مبارک رمضان و از شب بیست و یکم و نوزدهم نیز أفضل است، این فقیه نامور مشغول نوشتن کتاب فقه بوده است.
* توبه و دعا
از دیگر وظایف در این ماه، توبه و دعاست. فرمود: از گناهان خود در این ماه توبه کنید و هنگام نماز دستها را به دعا بردارید، که این دعاها مستجاب است و بهترین حال هم حالت نماز است مخصوصا دعای بعد از نماز مورد سفارش قرار گرفته است. انسان هر چه دعا را آهستهتر بخواند، ادب دعا را بهتر رعایت کرده است. سعی کند تنها برای خود دعا نکند و پیشنهاد ندهد که خدایا، به من این یا آن را بده؛ بلکه برای همه طلب خیر و عافیت نماید. چنان که قرآن ادب دعا کردن و نوع آن را چنین بیان میکند: پروردگارا در دنیا به ما نیکی و در آخرت نیکی عطا کن.
* درخواست بهشتی شدن
در ادامه خطبه، پیامبر(ص) فرمود: ای مردم! درهای بهشت در این ماه باز است. از خدا مسئلت کنید آن را به روی شما نبندد. گرچه درهای بهشت همواره باز است، اما در این ماه از ویژگی خاصی برخوردار است. درهای جهنم بعد از این که جهنمیها وارد شدند، همواره بسته است؛ اما درهای بهشت چه قبل از رفتن و چه بعد از رفتن، همواره باز است. بهشتیان که وارد بهشت سعادت شدند، درها همچنان باز است: باغهای همیشگی در حالی که درهای آن برای ایشان گشوده است. در بهشت را هرگز نمیبندند و در جهنم را هم هرگز باز نمیگذارند؛ زیرا بسته بودن در خود نوعی عذاب است و باز بودن آن رفاه و نعمت. نه غیر مؤمن میتواند به بهشت برود و نه مؤمن حاضر است از بهشت بیرون بیاید. بسته بودن در عذابی مضاعف است: نه تنها دوزخیان نمیتوانند از آن خارج شوند بلکه همهٴ درهای جهنم پشتش بسته است. اینکه فرمود: در ماه رمضان درهای جهنم بسته است، یعنی غضب و انتقام خدا در این ماه بسیار کم است.
*پرهیز از محرمات
حضرت علی (علیهالسلام) فرمودند من از بین مردم برخاسته، از پیامبر سؤال کردم بهترین اعمال در این ماه چیست؟ پس فرمودند: بهترین عمل در این ماه پارسایی و اجتناب از محرمات خداست. آنچه را که خدا تحریم فرموده، از آنها اجتناب کند و وارسته باشد. ورع و پارسایی درجاتی دارد: اولین درجهٴ آن که از همه نازلتر است، ورع اهل توبه است که انسان از معصیت میپرهیزد و توبه کرده و به اطاعت روی میآورد. از این بالاتر، ورع اهل صلاح است، که از مشتبهات نیز میپرهیزد. رسول گرامی اسلام (ص) فرمودند: چیزی که شبههناک بوده و کاری که مشتبه است و حلال بودن آن روشن نیست، ترک کنید. غذای شبههناک حرف شبههناک را گرچه ظاهرا حلال است، ولی چون حلیتش مشکوک است، ترک کنید. این ورع صالحین است. از این بالاتر، ورع اهل تقوا است؛ که نه تنها از محرمات و مشتبهات پرهیز دارند، بلکه حتى از حلالهایی که انسان را به سوی مشتبه میکشاند، نیز میپرهیزند. گاهی انسان دربارهٴ افراد سخن میگوید، ولی کمکم ممکن است سخن منتهی شد به جایی که احتمال هتک حیثیت یا غیبت مؤمنی میرود، البته باید آن را ترک کند. یا در مسائل مالی کمکم ممکن است دستش به مال مشتبه آلوده شود، ترک کند. آن حلالی را که احتمال میدهد کمکم پیآمد شبههناک داشته باشد نیز ترک کند. این ورع اهل تقوی است. از این بالاتر، ورع صدّیقین است. که از هر چه غیر خداست وارستهاند؛ از هر چه غیر حق است پرهیز میکنند. اگر قلب جزء محبت خدا چیز دیگر نپذیرفت قلب صدیقین است.
منبع:خبرآنلاین
دیدگاه تان را بنویسید