دلیل کاهش سهمیه بنزین آزاد چیست؟

پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :

به گزارش نامه به نقل از اقتصادایران آنلاین، آثار و تبعات افزایش نرخ ارز آرام آرام دارد تمام حوزه ای اقتصادی کشور را در بر می گیرد و تمام نمودارهای اقتصادی را همراستا با قیمت ارز می سازد. در جدیدترین تحولات ناشی از نوسان نرخ ارز شاهد کاهش سهمیه بنزین آزاد خودروها از 500 لیتر به 300لیتر هستیم.

بر اساس قانون هدفمندسازی یارانه ها قیمت حامل‌های انرژی مثل بنزین و گازوئیل، باید به ۹۰ درصد فوب خلیج فارس می رسید. مثلا اگر قیمت بنزین در منطقه خلیج‌فارس ۱۰۰ سنت باشد، نهایت رهاسازی قیمت بنزین در ایران باید به ۹۰ سنت برسد.

اما سوالی که به نظر می‌رسد برنامه‌ریزان و حتی مجریان از آن غافل ماندند این است که براساس کدام برابری نرخ ریال و دلار؟ این ۹۰ سنت قرار است با دلار1226 تومانی محاسبه شود یا 3200تومانی؟ زیرا اگر با دلار 1226 تومانی محاسبه شود نهایت آزادسازی قیمت بنزین باید به لیتری حدودا1000 تا 1100 تومان برسد ولی با دلار 3200 تومانی این قیمت به 2750 تومان می‌رسد. شرط موفقیت آزادسازی حامل‌های انرژی ثبات نرخ ارز است در غیر این‌صورت و با افزایش دوره‌ای نرخ ارز، کشور هیچ‌گاه نمی‌تواند به رهاسازی قیمت حامل‌های انرژی بپردازد.

چرا که با افزایش قیمت ارز دوباره شرایطی به وجود آمده که قیمت بنزین در ایران نسبت به کشورهای همسایه بسیار ارزان شده و همین مجددا زمینه ساز قاچاق گسترده بنزین خواهد شد؛ یعنی درست بازگشت به عقب و به پیش از هدفمند سازی یارانه ها.

متغیر قیمت ارز با یک واسطه، مبنایی‌ترین عامل تحلیل وضعیت یارانه‌ها مخصوصا در زمینه حامل‌های انرژی که قیمت‌گذاری آن براساس مکانیسم بازارهای جهانی است، تلقی می‌شود.

در واقع ثابت ماندن قیمت دلار فرض اساسی و پایه‌ای در فرآیند هدفمندسازی بود که متاسفانه مورد غفلت مدیران پولی و مالی کشور قرار گرفت زیرا علت تاریخی زایش و رشد قارچ‌گونه یارانه‌های پرداختی نیز همین مفروض فراموش شده است.

اگر روال به همین شکل ادامه یابد در آینده ای نزدیک احتمال کاهش سهمیه ها یا افزایش قیمت حامل های انرژی وجود دارد.