مواضع کارگشای دو رئیس جمهور
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
به گزارش نامه نیوز به نقل از آرمان متن این یادداشت به شرح زیر میباشد: سخنرانی اوباما از چند زاویه در قبال ایران کمسابقه بود؛ از این نظر که عملا محور اصلی سخنرانیاش بحث ایران بود. بهعبارتی در این سخنرانی در قالب تحلیل محتوا میتوان به این نتیجه رسید که ایران حلقه مفقوده تحولات امروز خاورمیانه است یعنی همان واقعیتی که بارها مقامات ایرانی سعی کردند به آمریکاییها بقبولانند ولی متاسفانه مورد توجه قرار نگرفت. این سخنرانی اوباما از این نظر واقعگرایانه بود و نشان داد که واقعیت در دل سیاستمداران آمریکایی شکل گرفته است. موضوع دوم اینکه درمجموعه سخنرانیهایی که در چندین سال اخیر توسط روسای جمهوری آمریکا شکل گرفته این یکی از مثبتترین سخنرانیها در قبال ایران بود. همانطور که خود اوباما اشاره کرد، تاریخی از دشمنی بین ایران با آمریکا شکل گرفته و طبیعتا براساس این تاریخ و دشمنی چنین موضعگیری از رئیسجمهور آمریکا موضعگیری در کل مثبتی به حساب میآید. معتقدم که چراغسبزهای عملی در سخنرانی اوباما وجود داشت. بهعبارتی اگر تعامل دو کشور را به دو حوزه زیرسازی فضای ذهنی و دیگری روبنای عملی تقسیم کنیم، معتقدم فضای ذهنی اوباما بسیار متفاوت از فضای ذهنی چهارسال گذشته وی بوده است و بهعبارتی فضای ذهنی مثبتی شکل گرفته است. براساس این فضای ذهنی طرفین اکنون میتوانند بنیان و ساختار عملی جدی را شکل دهند. البته بهطور طبیعی سخنرانی آقای روحانی هم با توجه به مواضع اوباما سخنرانی خوبی بود. معتقدم که بخشی از سخنرانی روحانی واکنشهای مثبتی بود نسبت به جنبههای مثبت سخنرانی اوباما و میشود گفت این دو سخنرانی نقطه اوج دیپلماسی عمومی طرفین بود. دیپلماسی عمومی طرفین بین ایران و آمریکا تا زمان انتخابات بیستوچهارم خردادماه، دیپلماسیای بود که در راستای اثبات حقانیت هر طرف شکل میگیرد و طرفین سعی میکردند مواضع خود را حقانیت بخشند ولی معتقدم از 24خرداد هم دیپلماسی عمومی که در دو طرف شکل گرفت براساس اعلام آمادگی برای تعامل بوده که اوج این دیپلماسی عمومی در این دو سخنرانی بود.از فردای نیویورک چیزی که بین دیپلماتهای دو طرف شکل خواهد گرفت، پرداختن به دیپلماسی رسمی است؛ این یعنی گذر از دیپلماسی عمومی و پرداختن به دیپلماسی رسمی. بر همین اساس بدون اینکه دچار خوشبینی زودگذر شوم، دلیلی دیگر وجود ندارد که طرفین در شکلگیری دیپلماسی رسمی خودشان تعلل به خرج دهند. لذا برای این دیپلماسی رسمی باید از حالا هم زمانبندی و هم موضوعبندی شکل گیرد. اولین موضوعات هم باید در راستای تنشزدایی باشد. بهطور طبیعی هم نخستینکار در دو موضوع است؛ یک موضوع مستقیم هستهای بین ایران و آمریکا و یک موضوع غیرمستقیم که در موضوع سوریه است و طرفین باید وارد یک فضای مثبت شوند. در موضوع ایران و آمریکا نوع برنامهریزی که ایران و1+5 بر سر موضوع هستهای باید انجام دهند، تاثیرگذار است. بهنظرم جمهوری اسلامی ایران توانسته تا حدی طرفهای غربی را به این باور برساند که ایران در ارائه تضمین ذهنی جدی به طرف مقابل جدیت خواهد داشت و به میزانی که طرف مقابل حق هستهای ایران را آنطور که اوباما گفت به رسمیت بشناسد به همان میزان هم وارد سیر قهقرایی تحریمزدایی شود، به همان میزان در طرف ایرانی هم اقدام عملی صورت خواهد گرفت. اقداماتی مثل تقدیم لایحه تصویب پروتکل الحاقی توسط مجلس یعنی لایحهای که از طرف دولت باید به مجلس تقدیم شود. گامهایی که بهنظرم در آینده ایران در شرایطی برخواهد داشت که در زمینه تحریم شاهد کاهش باشد. موضوع اساسیتر اینکه در پیام اوباما جملهای بود که به یک ابهام جدی تاریخی بین ایران و آمریکا پایان خواهد داد و آن این که وی رسما اعلام کرد: «ما بهدنبال تغییر نظام سیاسی و تغییر رژیم در ایران نیستیم.» واقعیت این است که از انقلاب 1357 چون ایران از درون قلمرو استراتژیک آمریکا خارج شد، آمریکاییها همواره موضوع تغییر رژیم ایران را در دستور کار قرار دادند و از هیچ اقدامی هم در این راستا عدول نکردند. ازجمله از کمک به اقدام نظامی علیه ایران تا کودتا و تحریم و... ولی سخنان اوباما بهمعنای به رسمیت شناختن واقعیت نظام جمهوری اسلامی ایران است که مهمترین دلیل دور آن مقاومت ایرانیان و تثبیت جمهوری اسلامی است و مهمترین دلیل نزدیک آن انتخابات ریاستجمهوری اخیر بود که ایران را به عنوان جزیره ثبات دموکراتیک در دل اقیانوس ناآرام خاورمیانه شناساند. این موضوع و بیان آن توسط اوباما گام اساسی به حساب میآید که به خیلی از اقدامات پایان میدهد. ضمن اینکه کار خوبی که در ایران صورت گرفت این بود که برای نخستینبار در طول دو دهه اخیر نوعی اجماع شکل گرفت بر سر اعطای اختیارات لازم به جناب آقای روحانی جهت حل مسائل سیاست خارجی و در ادامه هم نخبگان سیاسی و جناحهای سیاسی و مجلس بیانیههای خوبی داشتند. بهویژه بیانیه اخیر سپاه که اعلام کرد «حاضر است کل ظرفیتهای منطقهای خود را دراختیار سیاست تعاملی روحانی قرار بدهد» نشان داد که در عمق استراتژیک ایران در منطقه که آمریکاییها همواره نگران برخی مسائل در این منطقه بودند، تحولی در حال شکلگیری است که ایران میتواند بهعنوان حلقه مفقوده آن ارزیابی شود.
دیدگاه تان را بنویسید