نشانههای توافق سریع در مذاکرات ژنو
پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :
به گزارش نامه نیوز به نقل از آرمان؛ پرونده هستهای ایران در روزهای جاری شاهد تحولاتی است که بیشک در تاریخ سیاسی معاصر ایران بیبدیل بوده است؛ زیرا این پرونده نهتنها به پیشرفتهای هستهای ایران مربوط میشود بلکه اکنون به کل روابط سیاسی و ارتباطات بینالمللی ایران، رشد و توسعه اقتصادی و سرمایهگذاری خارجی در ایران و به پیشبرد اهداف منطقهای و جهانی کشورمان و حتی به چگونگی شکلگیری ساختار سیاسی جامعه ایرانی نیز مرتبط شده است. مردم ایران که با شوق و اشتیاق در انتخابات شرکت کردند، تصور نمیکردند بهزودی در مرحله گذر از شرایط موجود قرار میگیرند و میتوانند شاهد تغییرات اصولی در سیاست خارجی کشورمان باشند. در ابتدا جهان با ناباوری و تردید به اعلام چنین راهبردی از سوی جمهوری اسلامی ایران مینگریست و حتی برخی چون نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل به اظهارنظرهای وقیحانهای درمورد مقاصد و نیات رئیسجمهور کشورمان پرداختند که خیلی زود خود را مفتضح و منزوی کردند لذا فاز دشمنی آنها به تحریک غرب و آمریکا علیه ایران رسما تغییر یافت اما آقای دکتر ظریف نهتنها با وزیر امور خارجه آمریکا در عرض چند هفته گذشته روابط دیپلماتیک موثری برقرار کرده بلکه اطمینان لازم را برای یوکیا آمانو، مدیرکل آژانس هم بهوجود آورده که ایران بهدنبال همکاری با آژانس جهت رفع هرگونه شبهه برای این سازمان است. اکنون در دور دوم مذاکرات ژنو که سه روز است شروع شده، ایران دست به ابتکاری تازه زده و با ارائه یک طرح برای شروع مذاکرات و سپس توافق روی نگرانیها و خواستههای طرفین به پیشرفت مذاکرات سرعت بخشیده است. وقوع چنین امری در سابقه مذاکرات دیپلماتیک جهانی شاید استثنا باشد. هیچ مذاکرهای با هیچ کشوری در این حد سرعت نداشته و هیچگاه وزرای خارجه اعضای دائم شورای امنیت به صحنه مذاکرات دیپلماتیک فراخوانده نشدهاند بلکه عموما تیم مذاکراتی آنان با تماسهای مختلف و از جمله تماس تلفنی، رهنمودهای وزیر خارجه خود را جویا میشدهاند. از اینرو باید اذعان کرد اهمیت مذاکرات با ایران برای اعضای دائم شورای امنیت که خود مسئول تصویب قطعنامههای تحریم بودهاند، بسیار مهم است و چنانچه موفق شوند با ایران روی اصولی به توافق برسند یکی از موفقیتهای شورای امنیت سازمان ملل متحد محسوب خواهد شد که ضامن صلح و ثبات جهانی خواهد بود و در پرتو همکاری با ایران میتوانند شاهد تزریق این صلح و ثبات به خاورمیانه پر از تشنج و بحران باشند. رژیمصهیونیستی و برخی کشورهای منطقه در این رابطه دست به فعالیت زده و هرگونه توافق ایران با گروه 1+5 مبنی بر کاهش یا رفع تحریمها و سپس عادیسازی روابط و در نهایت گسترش روابط را کاملا به ضرر خود دانستهاند زیرا از آن پس جایگاه خود را در منطقه که در پرتو ایرانهراسی و دشمنی غرب با ایران طرح کردهاند را از دست خواهند داد. جالب اینجاست که بهرغم استراتژیک بودن جایگاه اسرائیل برای آمریکا ولی تا اینجا دولتمردان آمریکایی به منافع خود اندیشیده و در مذاکرات دیپلماتیک با ایران مسیر واقعگرایی و احترام و منافع متقابل را انتخاب کردهاند. اسرائیل که موقعیت ممتاز خود را برای آمریکا و غرب در خطر جدی میبیند، دست به فعالیتی مذبوحانه زده و اینبار به لابی دولت فرانسه پناه برده است تا فرانسه خواستههای اسرائیل را در مذاکرات دیپلماتیک با ایران نمایندگی کند. این خود یکی از بارزترین و ارزشمندترین دستاوردهای مذاکرات دیپلماتیک ایران است که توانسته منافع آمریکا را از منافع اسرائیل جدا سازد و اگر توافقاتی بین ایران و آمریکا صورت گیرد، سرآغاز تاثیرگذاری بر روند یکطرفه زیادهخواهی و برتریطلبیهای اسرائیل در منطقه خاورمیانه خواهد بود. آنچه از کلیات مذاکرات ژنو به اطلاع میرسد، غرب خواستههای حداکثری خود را با طرح توقف غنیسازی 20درصدی ایران، بیاثر کردن ذخیره اورانیوم غنیشده 20درصدی ایران، توقف نصب سانتریفیوژهای جدید و توقف راهاندازی تاسیسات آب سنگین اراک مطرح کرده است. در ازای آن گروه 1+5 پیشنهاد کرده برخی تضییقات وارده بر حقوق ایران نظیر دسترسی به وجوه نقد خود در بانکهای آسیایی، رفع تحریم فروش طلا، رفع فروش برخی فرآوردههای پتروشیمی ایران و توقف تامین قطعات هواپیما را رفع کند. اگرچه پیشنهادات غرب حداقلی بهشمار میرود ولی غرب یقینا میداند چنانچه پیشنهادات حداقلی خود را در برابر درخواستهای حداکثری قرار دهد، هیچ دولتی و هیچ مذاکرهکنندهای در ایران با آنان توافق نخواهد کرد لذا برای بهنتیجه رسیدن مذاکرات باید توازنی بین درخواستها و پیشنهادات غرب بهوجود آید تا در ایران از آن استقبال شود. در حال حاضر بهرغم چانهزنیها که معمول اینگونه مذاکرات است، هنوز نتایج قابل قبولی مطابق با منافع کشورمان از مذاکرات ژنو به اطلاع نمیرسد اما مطابق طبیعت اینگونه مذاکرات دست یافتن به اعتماد و اطمینان برای طرفین بسیار مهم بوده و درصورت دستیابی به این اعتماد، زمینهساز گامهای سریعتر در جهت توافق و حداکثر کردن حقوق ایران خواهد بود. بهنظر میرسد با اینکه سایر اعضای گروه 1+5 قصد همراهی اصولی در راستای توافق و همراهی با ایران را دارند ولی فرانسه تصمیم گرفته بهعنوان کشوری که اولینبار در دهه 1960 توان ساخت سلاح هستهای را به اسرائیل انتقال داده اکنون نیز نماینده اسرائیل در مذاکرات ژنو شود لذا این کشور برخلاف آمریکا، انگلیس و آلمان ساز مخالفت با آنها را سر میدهد تا شاید امتیازاتی از ایران اخذ کند که توان هستهای اسرائیل در خاورمیانه بیبدیل باقی بماند. مذاکرهکنندگان ایرانی با توجه به این مهم میتوانند با اعتمادسازی با آمریکا، انگلیس و آلمان و مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا توجه آنان را به اهمیت چنین توافقی با ایران به طریقی جلب کنند که نگاههای افراطی چون اسرائیل و فرانسه در صحنه مذاکرات ژنو باز هم منزوی شود. این نهتنها یک موفقیت برای ایران بلکه برای فلسطینیها و همه کشورهای منطقه خاورمیانه بهشمار خواهد رفت.
دیدگاه تان را بنویسید