کد خبر: 85473
تاریخ انتشار :

آغاز عصر جدید نجوم با شناسایی نوترینوهای انرژی بالا

پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :

پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) :

به گزارش نامه نیوز به نقل از خبرآنلاین، رصدخانه نوترینوی آیس‌کیوب در دل یخچال‌‎های قطب جنوب توانسته است 28 ذره نوترینوی پرانرژی را با انرژی بیشتر از 50 تراالکترون‌‍ولت شناسایی کند. (هر ترا الکترون‌ولت معادل هزار میلیارد الکترون‌ولت است و هر الکترون‌ولت برابر 19-10×1.6 ژول). این 1000 برابر انرژی نوترینوهایی است که پیش از این توسط آشکارسازهای زمینی ثبت شده بود. نوترینوها ذراتی بنیادی و از خانواده لپتون‌ها (الکترون‌ها هم از خانواده لپتون هستند) هستند که بار الکتریکی صفر و جرم بسیار اندکی دارند. این ذرات به ندرت با ماده واکنش می‌دهند و به همین دلیل به راحتی از میان ماده عبور می‎کنند. نوترینوهایی که در حین واکنش‌های گداخت هسته‌ای در دل خورشید تولید می‎شوند، طی 2 ثانیه از فضای داخلی خورشید عبور می‎کنند، درحالی‌که فوتون‌های تولیدشده در هسته خورشید (بسته‎های انرژی سازنده نور) برای طی این مسافت نزدیک به صدهزار سال در راه هستند. در هر ثانیه، میلیاردها ذره نوترینو به هر سانتی‌متر مربع زمین وارد ‎ و در کسری از ثانیه از سوی دیگر زمین خارج می‎شود. به جز آزمایشگاه‎‌های فیزیک هسته‎ای (رآکتورهای هسته‏ای و شتابدهنده‏های ذرات)، نوترینوهای تولیدشده در جو زمین (حاصل برخورد پرتوهای کیهانی) و هم‌چنین نوترینوهای خورشیدی، تنها نوترینوهای مشاهده‌شده مربوط به انفجار آخرین ابرنواختر ابر ماژلانی بزرگ در سال 1987/1366 بود. اما شناسایی 28 نوترینوی فوق‌العاده پرانرژی بدان معنی است که دانشمندان بالاخره می‎توانند نوترینوهای خارج از منظومه شمسی را نیز بررسی کنند. از آنجاکه نوترینو تحت میدان مغناطیسی منحرف نمی‏شود و به ندرت با ماده واکنش می‏دهد، در خط مستقیم از منبع انتشار خود حرکت می‎کند و این بدان معنی است که دانشمندان می‎توانند با آشکارسازی این ذرات، هم موقعیت منبع انتشار آنها را مشخص کنند و هم به اطلاعات بیشتری در مورد مکانیسم‏های شتاب‎گیری این ذرات حتی در کهکشان‌های دوردست پی ببرند. اخترشناسان حدس می‏زنند شتابدهنده‌های بزرگ کیهانی مانند ابرسیاه‌چاله‌ها، ستارگان نوترونی، فورانگرهای گاما و انفجارهای ابرنواختری می‎توانند این ذرات را به چنین انرژی‏های بالایی برسانند. از آنجایی که ذرات نوترینو اندک زمانی زودتر از پرتوهای نور منتشرشده از همان منبع به ما می‎رسند، چنین آشکارسازهای عظیمی این امکان را در اختیار دانشمندان قرار می‏دهد تا بتوانند با شناسایی به موقع رویدادهای پرانرژی از این دست، تلسکوپ‎های خود را به موقع به سوی هدف مورد نظر نشانه روند و اطلاعات بیشتری از این وقایع پرانرژی را در طول‏موج‏های مختلف الکترومغناطیسی ثبت کنند. رصدخانه نوترینوی آیس‌کیوب، رصدخانه‌ای در دل یخچال‌های قطب جنوب واقع در ایستگاه آموندسن-اسکات است که با استفاده از حفاظ طبیعی یخچال‌ها به جستجوی ذرات نوترینو می‌گردد. صخامت 1400 متری لایه‌های یخ مانع از این می‏شود که هیچ ذره دیگری جز نوترینو از میان آن بگذرد. هزاران حسگر کروی در فضایی به حجم 1 کیلومتر مکعب (یک میلیارد متر مکعب) توزیع شده است. از میان میلیاردها میلیارد ذره نوترینوی عبوری از این حجم عظیم، تعداد انگشت‌شماری از آنها با ذرات ماده واکنش داده و درنهایت منجر به تایش ضعیف نور چرنکوف می‌شوند که حسگرها آنها را ثبت می‎کنند. با ترکیب اطلاعات حاصل از حسگرها می‌توان انرژی و مسیر حرکت این ذرات نوترینو را مشخص کرد. این رصدخانه زیرنظر پژوهشگران دانشگاه ویسکانسین-مدیسون اداره می‎شود. نتایج این تحقیقات دیروز (پنجشنبه 30 آذر) در مجله ساینس منتشر شد.

دیدگاه تان را بنویسید

 

نیازمندی ها

پیشنهاد ما

نیازمندی ها