با خوش‌بینی می‌توان گفت چینی‌ها پیشنهادی به ترامپ برای توافق با ایران دادند

پاسخ نهایی و رسمی ایران به پیشنهادات ایالات متحده پیش از سفر ترامپ به پکن داده شد که ترامپ نیز این پاسخ را نپذیرفت اما در عین حال مواضع تند و تهدیدآمیزی هم اتخاذ نکرد. بسیاری از تحلیلگران بر این باور بودند که ترامپ بعد از سفر به چین، درباره موضوع آینده جنگ با ایران تصمیم می گیرد. حالا سئوال این است که سفر به چین آیا توانست معادلات بین ایران و آمریکا را دست خوش تغییر کند یا خیر؟

مرتضی مکی در گفتگو با نامه نیوز درباره تأثیر سفر ترامپ به چین بر معادلات منطقه خلیج فارس گفت: با توجه به مواضع و رویکردهای غیرقابل پیش بینی ترامپ و مواضع محتاطانه چینی ها، اظهارنظر قطعی درباره این موضوع سخت است چون براساس مولفه ها و متغیرهای مبهم و غیرشفاف وجود دارند، از این رو تنها می توان براساس گمانه زنی ها به تحلیل سفر ترامپ به پکن پرداخت.

وی با اشاره به مواضع ترامپ پس از پایان سفر به پکن گفت: او اعلام کرد «با تعلیق 20 سال غنی سازی مشکل ندارد»، ضمن آنکه به نظارت بر محل اورانیوم 60 درصد غنی شده ایران اشاره کرد و حمله به آن منطقه را به تلاش ایران برای استخراج این اورانیوم ها منوط کرد. حال آنکه تا پیش از این، او مخالف هر نوع غنی سازی در ایران بود و از واژه «غنی سازی صفر» استفاده می کرد یا خروج فوری اورانیوم غنی شده از خاک ایران را مورد تأکید قرار می داد.

این تحلیلگر مسائل سیاست خارجی یادآور شد: هر چند چین و آمریکا موضع رسمی اعلام نکردند اما از اظهارنظرهای مقامات آمریکایی و چینی می توان به یک تحلیل خوشبینانه رسید و آن اینکه شاید چینی ها پیشنهادی را برای نزدیک کردن دیدگاه های تهران و واشنگتن مطرح کردند تا در قالب چارچوبی نظرات دو طرف  به هم نزدیک شود.

وی افزود: مشکل اصلی برای عدم توافق آن است که آمریکا تاکنون نپذیرفته مابه ازایی برای توقف غنی سازی و خروج اورانیوم از ایران بدهد اما ایران به شرط دریافت مابه ازای موردنظرش برای این دو اقدام آمادگی دارد. در مجموع خوشبینانه می توان گفت ترامپ انعطاف نشان داده بنابراین با دیپلماسی بیشتر می شود به نقطه توافقی دست یافت.

مکی گفت: ایران شرط مذاکره درباره موضوعات اختلافی از جمله پرونده هسته ای را لغو محاصره دریایی و اعلام رسمی پایان جنگ اعلام کرده است چون به طرف آمریکایی اعتماد ندارد، این مواضع ترامپ در پایان سفر به پکن می تواند نقطه آغاز جدیدی برای میانجگران باشد تا در نهایت تهران و واشنگتن به یک نقطه توافق برسند.

وی افزود: قطعا ترامپ دنبال جذب نظر چین برای فشار بر ایران بود تا راهی برای خروج از تله خودساخته جنگ پیدا کند. اگر وضعیت فعلی حفظ شود به نفع ماست چون پیوندهای چین و ایران برخلاف نظر آمریکا حفظ می شود، در عین حال آمریکا نیز به هیچ کدام از اهدافش برای حمله به ایران دست پیدا نکرده است. این گمانه آنجا تقویت می شود که چین تاکنون موضعی اتخاذ نکرده که منجر به ضرر و زیان ایران شود.