هنوز امید به توافق بیشتر است/ بعید است دوباره جنگ بشود

گروه سیاست نامه‌نیوز: وضعیت میان ایران و آمریکا دچار تنش است و این نگرانی وجود دارد که مباد دوباره جنگی در بگیرد. از سوی دیگر این پرسش نیز وجود دارد که سرنوشت تفاهم‌نامه اسلام‌آباد چه می‌شود و آیا با وجود درگیری‌های اخیر هنوز چشم‌انداز روشنی برای به دست‌آمدن توافق میان دو کشور وجود دارد یا خیر؟

علی بیگدلی، تحلیلگر مسائل سیاست خارجی، درباره این موضوع به «نامه‌نیوز» گفت: «من فکر نمی‌کنم دوباره جنگی رخ دهد. اگر آمریکا به طور مستقیم در مذاکرات روز سه‌شنبه حاضر نمی‌شود، این رویکردی تا حدی لجبازانه است. با این حال، همچنان هر دو طرف به صلح نیاز دارند و می‌خواهند اختلافات و مشکلات خود را از مسیر دیپلماسی حل‌وفصل کنند. اتفاقات چند روز گذشته نیز باعث نمی‌شود که نسبت به دستیابی به توافق و صلح ناامید باشیم. اکنون، هم آمریکا و هم ایران نیاز دارند که به نقطه‌ای مشترک برسند. ایران، به‌طور مشخص، با فرسایش اقتصادی مواجه است و اگر جنگی دربگیرد، وضعیت اقتصادی و شرایط کشور بسیار شکننده‌تر خواهد شد».

او ادامه داد: «آمریکایی‌ها نیز با مشکلات خود روبه‌رو هستند. آنها به عنوان یک دولت، در برابر مردمشان مسئولیت دارند؛ زیرا از شهروندان مالیات می‌گیرند و باید پاسخگوی سیاست‌های خود باشند. از سوی دیگر، آمریکا نمی‌خواهد همچنان درگیر جنگی بی‌سرانجام باشد. در مجموع، راهی جز توافق وجود ندارد. ترامپ با وجود همه اتفاقات اخیر، اگرچه لحنی تند اتخاذ کرد، اما در عین حال گفت که باب مذاکره همچنان باز است. البته هنوز مشخص نیست که ایران در مذاکرات مسقط حضور پیدا خواهد کرد یا خیر».

این تحلیلگر مسائل سیاست خارجی درباره احتمال همراهی ناتو با آمریکا در صورت بروز دوباره جنگ، بیان کرد: «طبق بند ۵ منشور ناتو، اگر کشوری به یکی از اعضای این پیمان حمله کند، سایر اعضا وارد عمل می‌شوند. ما به هیچ‌یک از اعضای ناتو حمله نکردیم، بلکه این آمریکا بود که به ما حمله کرد. از سوی دیگر، ترامپ نیز از عملکرد ناتو راضی نیست و برایش چندان اهمیتی ندارد که اعضای ناتو چه خواهند کرد. در همان روزهای نخست نیز گفته شد که انگلستان و فرانسه ناوهای خود را به منطقه اعزام کرده‌اند، اما در عمل اقدامی انجام ندادند؛ زیرا می‌دانستند هرگونه اقدام نظامی می‌تواند به گسترش جنگ منجر شود».

بیگدلی در پایان درباره اینکه در شرایط حساس کنونی هر اقدامی می‌تواند به تشدید تنش‌ها منجر شود، گفت: «من می‌خواهم توجه دولتمردان کشورمان را به این نکته جلب کنم که اگر دامنه درگیری‌ها گسترش یابد، زمینه برای ورود نتانیاهو به ماجرا باز می‌شود و در صورت وقوع جنگی دوباره اسرائیل به شکلی بی‌رحمانه بار دیگر شخصیت‌ها و زیرساخت‌های ما را هدف قرار می‌دهد. حتما ما نیز توان مقابله با آن را خواهیم داشت اما در هر حال هزینه‌های سنگینی را نیز متحمل می‌شویم. بنابراین باید از طریق واسطه‌ها تلاش کنیم تنش‌ها کاهش یابد و در نهایت با آمریکا به توافق برسیم. آمریکا آغازکننده درگیری‌های اخیر بود اما واقعا در مقطع کنونی اینکه کدام کشور درگیری‌ها را آغاز کرده، چندان مهم نیست؛ زیرا مسئله اصلی این نیست. آنچه اهمیت دارد، جلوگیری از ادامه تنش‌هاست؛ زیرا در صورت ادامه تنش‌ها و بروز جنگی دوباره ما دچار خسارت‌های بسیار سنگینی می‌شویم».