نگاه تحلیلگر/ گفتوگوی «نامهنیوز» با احمد بخشایش اردستانی
احتمالا به زودی تنگه بابالمندب بسته میشود
یک عضو کمیسیون امنیت ملی گفت: عملیات زمینی آمریکا نیز بسیار بعید به نظر میرسد. ایرانیها در نبردهای زمینی توان بالایی دارند و حتی ممکن است ایران به پایگاههای آنها حمله زمینی کند.
گروه سیاست نامهنیوز: درگیریهای اخیر میان ایران و آمریکا این پرسش را به وجود آورده است که آیا احتمالا در ادامه شاهد درگیری گستردهای میان دو کشور خواهیم بود؟ از سوی دیگر وضعیت تنگه هرمز چه خواهد شد؟ و اکنون چه قدر میتوان درباره تنگه هرمز و دیگر مناقشات میان ایران و آمریکا هنوز به تفاهمنامه اسلامآباد تکیه کرد؟
احمد بخشایش اردستانی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، درباره این موضوع به «نامهنیوز» گفت: «تجزیه و تحلیل دادههایی که به دست ما میرسد، نشان میدهد که جنگ بزرگی میان ایران و آمریکا در پیش نخواهد بود و جنگی مانند جنگ ۱۲ روزه یا جنگ ۴۰ روزه شکل نخواهد گرفت اما احتمال وقوع جنگهای کوچک و فرسایشی برای تضعیف طرف مقابل زیاد است. برداشتها از این تفاهمنامه اسلامآباد که به امضای ایران و آمریکا رسید، متفاوت بوده است، زیرا از همان ابتدا با شتاب تدوین شد و به همین دلیل، تفسیرهای مختلفی از آن شکل گرفت. برداشت ایران این است که نظارت باید در اختیار ایران باشد، عبور کشتیها تسهیل شود و در طول ۶۰ روز، سایر مسائل بررسی شود. ایران معتقد است که ترتیبات حاکم بر تنگه باید تحت مدیریت ایران باشد و کشتیها نیز به نهادی که ایران تعیین کرده است، گزارش دهند».
او ادامه داد: «برای آمریکاییها دشوار است که با ایران پشت یک میز مذاکره بنشینند. آمریکا همچنان با ذهنیت یک ابرقدرت عمل میکند و معتقد است که اساسا قرار نبود مذاکرهای صورت گیرد. تصور آنها این بود که ظرف سه روز رهبر ایران ترور شود، نظام سقوط کند و عدهای نیز به خیابانها بیایند و اکنون برایشان دشوار است که با ایران به تفاهم برسند. در این میان، عمان را نیز به سمت خود کشاندهاند. عمان پیشنهاد استفاده از کریدور جنوبی در تنگه هرمز را مطرح کرده که ایران آن را نپذیرفت و ایران به دو کشتی حمله و اعلام کرد که ترتیبات مورد نظر ایران رعایت نشده است. بعد از آن هم اکنون درگیری متقابل میان ایران و آمریکا آغاز شد».
او ادامه داد: «آمریکا میخواهد تمام سواحل جنوبی ایران را هدف قرار دهد تا توان نظارتی ایران را تضعیف کند. تاکنون به مناطق مرکزی و شمالی ایران حمله نکردهاند. از سوی دیگر، ایران نیز حملات خود را با قدرت انجام میدهد و بحرین را هدف قرار داده است. ایران با هدف قرار دادن رادارها، تلاش میکند به تعبیر خود، چشم طرف مقابل را کور کند. در مقابل، آنها نیز مراکز ایران را هدف قرار میدهند. این درگیریها ادامه خواهد داشت».
این نماینده مجلس همچنین بیان کرد: «یا ایران به برتری دست پیدا میکند یا عقبنشینی خواهد کرد، اما آنچه به ذهن میرسد این است که ایران تصمیم گرفته تنگه را حفظ کند. در عین حال، باید اجازه دهیم کشتیها از تنگه عبور کنند زیرا اگر عبور متوقف شوند، ممکن است مسیرهای جایگزین دنبال شود و اهمیت تنگه کاهش یابد. اینکه اخیرا عربستان با همکاری آمریکا به صنعای یمن حمله کرد باعث خواهد شد که به احتمال زیاد به زودی تنگه بابالمندب نیز بسته شود و صادرات نفت عربستان با مشکل مواجه شود. روسیه و چین نیز در ارسال اطلاعات به ایران کمک میکنند».
بخشایش اردستانی در پایان گفت: «اینکه آمریکا بتواند جزیره خارک را تصرف کند، شاید برای یک یا دو روز امکانپذیر باشد، اما حفظ آن بسیار دشوار است؛ زیرا آنجا سراسر قابلیت انفجار دارد و با چند موشک به وضعیت برای نیروهای آمریکا در آنجا تحملناپذیر میشود و نیروهایشان یکسره از بین میروند. عملیات زمینی آمریکا نیز بسیار بعید به نظر میرسد. ایرانیها در نبردهای زمینی توان بالایی دارند و حتی ممکن است ایران به پایگاههای آنها حمله زمینی کند. احتمال حمله زمینی آمریکا ضعیف است. طرح کلی در جنگ ۴۰ روزه این بود که چند نقطه را تصرف کنند و از آنجا دامنه عملیات را گسترش دهند. قرار بود نیروهای کرد مستقر در عراق وارد عمل شوند و از آنجا پیشروی کنند، اما ایران کشوری قدرتمند با نیروهای نظامی توانمند و تجهیزات فراوان است و روسیه و چین نیز از آن حمایت میکنند. بنابراین، بسیار بعید است که نیروهای نیابتی، از جمله کردها یا بلوچها، بتوانند اقدام مؤثری انجام دهند».