دست برتر ایران در جنگ نرم با ابزار لگو

در دنیای مدرن، قدرت تنها با پهپادها و موشک‌های بالستیک سنجیده نمی‌شود؛ گاهی یک ویدیو با زبان طنز گزنده، می‌تواند تأثیری فراتر از یک بمب در افکار عمومی جهان داشته باشد.

گزارش اخیر روزنامه گاردین با نگاهی تحلیلی، از پدیده‌ای خبر می‌دهد که در آن ایران، نه با ابزارهای سنگین نظامی، بلکه با «میم»، «طنز» و «انیمیشن‌های هوش مصنوعی»، در نبرد رسانه‌ای علیه آمریکا و رژیم صهیونیستی دست بالا را دارد.

سنتی‌ترین تصور از جنگ‌ها، تقابل قدرت‌های تکنولوژیک است؛ جایی که مدعیان فناوری با بودجه‌های میلیاردی، سعی در کنترل روایت‌ها دارند. اما آنچه امروز در شبکه‌های اجتماعی شاهد آن هستیم، فروپاشی این تصور است. 

تولیدکنندگان محتوا، جوانان ایرانی از نسل زِد با استفاده از ابزارهای ساده اما خلاقانه، مانند انیمیشن‌های لگویی و ویدیوهای طنز ساخته شده با هوش مصنوعی، توانسته‌اند روایت‌های رسمی غرب را به چالش بکشند.

نرگس باجغلی، استاد دانشگاه جانز هاپکینز، این پدیده را فراتر از یک فعالیت تفریحی می‌بیند. او معتقد است دستگاه رسانه‌ای ایران در حوزه ارتباطات دیجیتال، با سرعتی باورنکردنی عمل می‌کند و در حال حاضر، کنترل جنگ روایت‌ها در سطح جهانی را در دست گرفته است. 

این سرعت عمل، ناشی از یک ساختار منعطف و حمایت از نسل جدیدی است که زبان مشترک جهان یعنی «دیجیتال» را به خوبی می‌شناسد.

یکی از جنبه‌های خیره‌کننده این نبرد، نحوه استفاده از نمادهاست. استفاده از شخصیت‌های لگویی برای نمایش پیوند میان چهره‌های سیاسی مانند ترامپ و نتانیاهو با رسوایی‌های اخلاقی، یا مقایسه رفتار آن‌ها با قربانیان جنگ در مناطقی مانند میناب، نشان‌دهنده یک هوشمندی در استفاده از «تضاد» است. 

این تولیدکنندگان محتوا با استفاده از المان‌های ساده، پیچیده‌ترین مسائل سیاسی و انسانی را به زبانی قابل فهم برای مخاطب جهانی تبدیل می‌کنند.

این استراتژی، در واقع تحقق بخشیدن به این ایده است که «رسانه از موشک مؤثرتر است.» این ایده اکنون در میدان عمل دیده می‌شود. 

در حالی که آمریکا با تکیه بر تکنولوژی‌های پیچیده و سیستم‌های تبلیغاتی سنگین، سعی در حفظ هژمونی خود دارد، ایران با استفاده از قابلیت‌های فضای مجازی توانسته است دیوار دفاعی واشنگتن را بشکند.

در نهایت، آنچه امروز شاهد آن هستیم، تغییر پارادایم در مفهوم قدرت است.

پیروزی در جنگ رسانه‌ای، دیگر در اختیار کسانی نیست که بزرگترین سرورها را دارند، بلکه در اختیار کسانی است که می‌توانند با خلاقیت، داستان خود را در قلب و ذهن مخاطب جهانی جای دهند. 

تا اینجای کار در این میدان نبرد دیجیتال، محور غربی-عبری در برابر روایتگری ایران، شکست سنگینی متحمل شده است.